Uyku süresi ve uyku kalitesi, Parkinson hastalığı riskinin erken değerlendirilmesinde dikkat edilmesi gereken göstergeler arasında yer alabilir.
npj Parkinson’s Disease dergisinde yayımlanan ve Çin Sağlık ve Emeklilik Boylamsal Araştırması verilerine dayanan çalışmada, 2011-2020 yılları arasındaki veriler incelendi. Araştırmada uyku süresi, uyku kalitesi ve Parkinson hastalığı arasındaki ilişki değerlendirildi.
Çalışmanın kesitsel bölümünde 16 bin 403 kişi, kohort analizinde ise 8 bin 624 kişi yer aldı. Bulgulara göre özellikle günde 4 saat ve altında uyuyan kişilerde Parkinson riski daha yüksek bulundu. Uyku süresi ve uyku kalitesinin birlikte değerlendirildiği modelin Parkinson riskini öngörmede tek başına uyku süresine göre daha güçlü olduğu, ancak genel tahmin gücünün sınırlı kaldığı belirtildi.
Araştırmada 60 yaş ve altındaki bireylerde daha uzun uyku süresinin daha düşük Parkinson riskiyle ilişkili olduğu, 60 yaş üzerindeki kişilerde ise U şeklinde bir ilişki görüldüğü bildirildi. Bu grupta riskin yaklaşık 5,2 saatlik uyku süresinde en yüksek noktaya ulaştığı kaydedildi.
Uzmanlara göre çalışma, uyku bozukluklarının Parkinson açısından erken uyarı penceresi olabileceğini gösteriyor. Ancak araştırmanın gözlemsel olması nedeniyle “az uyumak Parkinson’a neden olur” sonucuna varılamıyor. Ayrıca Parkinson tanısının klinik kayıtlar yerine anket verilerinden çıkarılması ve uyku bilgilerinin katılımcı beyanına dayanması çalışmanın sınırlılıkları arasında gösterildi.
Araştırmacılar, düzenli ve kaliteli uykunun genel beyin sağlığı açısından önem taşıdığını, uyku sorunlarının özellikle orta yaş ve ileri yaş grubunda ihmal edilmemesi gerektiğini belirtti.
