Obstrüktif uyku apnesinde ağız ve boğaz çevresindeki kaslar uyku sırasında fazla gevşer. Bu durum hava yolunun daralmasına ya da geçici olarak kapanmasına neden olur. Kişinin solunumu gece boyunca defalarca durup yeniden başlar. Bu kesintiler uykunun kalitesini bozar, oksijen seviyesini düşürür ve vücudu dinlenme yerine alarm haline geçirir.
Normalde uyku sırasında kalp hızı yavaşlar, stres hormonları azalır ve kan basıncı düşer. Bu süreç kalp ve damar sistemi için doğal bir dinlenme dönemidir. Ancak uyku apnesinde bu düzen bozulur. Oksijen seviyesindeki ani düşüşler vücudun “savaş ya da kaç” yanıtını devreye sokar. Kortizol gibi stres hormonlarının artması damarların daralmasına, bunun sonucunda da tansiyonun yükselmesine yol açabilir.
Araştırmalarda obstrüktif uyku apnesinin hipertansiyon ve kardiyovasküler hastalıklarla yakın ilişkili olduğu belirtiliyor. Özellikle dirençli hipertansiyonu olan kişilerde uyku apnesi daha sık görülebiliyor. CPAP tedavisinin, hava yolunu açık tutarak gece boyunca solunum kesintilerini azaltabildiği ve özellikle gece tansiyonu üzerinde olumlu etki sağlayabildiği bildiriliyor. (Ahajournals)
İlişki tek yönlü değil. Kontrolsüz yüksek tansiyon vücutta sıvı tutulmasına ve ödem gelişmesine neden olabilir. Gece yatınca bu sıvının boyun bölgesine doğru yer değiştirmesi boğaz çevresinde daralmaya yol açabilir. Bu da hava yolunu daraltarak uyku apnesini tetikleyebilir ya da mevcut tabloyu ağırlaştırabilir.
Uzmanlar, yüksek tansiyonla birlikte horlama, uykuda nefes durması, sabah baş ağrısı, gündüz uyuklama, yorgun uyanma ve konsantrasyon güçlüğü yaşayan kişilerin uyku apnesi açısından değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor.
Obstrüktif uyku apnesinde en yaygın tedavi yöntemlerinden biri CPAP cihazıdır. Bu cihaz, maske aracılığıyla basınçlı hava vererek uyku sırasında üst solunum yolunun açık kalmasına yardımcı olur. Böylece hem horlama ve nefes durmaları azalabilir hem de kalp-damar sistemi üzerindeki gece yükü hafifleyebilir. (Mayo Clinic)
Uyku apnesi ve hipertansiyon birlikte görüldüğünde yalnızca tansiyon ilacı kullanmak ya da yalnızca uykuyu düzeltmeye çalışmak yeterli olmayabilir. Her iki tablonun birlikte ele alınması, kalp sağlığını korumak açısından büyük önem taşır.
