Uyku sırasında salya akması tıbben nocturnal sialorrhea olarak adlandırılıyor. Normalde tükürük yutularak mideye taşınıyor. Ancak bazı hastalık ve durumlarda bu mekanizma bozuluyor, tükürük birikiyor ve ağzın köşelerinden dışarı süzülüyor.
Salya Akmasını Tetikleyen 8 Durum
Kulak Burun Boğaz ve Uyku Hastalıkları uzmanları, uyku sırasında salya akmasının arkasında aşağıdaki durumların olabileceğini vurguluyor:
1. Uyku Apnesi
Gece nefesin düzensizliği, ağızdan nefes almayı artırarak salya akmasına yol açabiliyor. Horlama ve gündüz uyuklama ile birlikte görülüyor.
2. Burun Tıkanıklığı ve Sinüzit
Kronik burun tıkanıklığı olanlarda ağız açık uyuma alışkanlığı gelişebiliyor.
3. Nörolojik Hastalıklar
Parkinson, inme sonrası durumlar ve benzeri nörolojik bozukluklar yutma refleksini zayıflatabiliyor.
4. Ağız ve Diş Sağlığı Sorunları
Diş eti iltihabı, ağız içi yaralar veya enfeksiyonlar tükürük üretimini artırabiliyor.
5. İlaçların Yan Etkisi
Özellikle antipsikotikler ve bazı nörolojik ilaçlar tükürük üretimini artırabiliyor.
6. Reflü (GERD)
Mide asidinin yemek borusuna kaçması, vücudun buna karşılık tükürük üretimini tetiklemesine neden olabiliyor.
7. Beyin ve Sinir Hasarı
Travma, tümör veya inme gibi durumlar sinir sistemini etkileyerek yutma becerisini bozabiliyor.
8. Uyku Pozisyonu
Yan veya yüzüstü uyumak, yerçekimi etkisiyle salyanın dışarı akmasını kolaylaştırabiliyor. Ancak bu pozisyon daima zararsız sayılmamalı.
Uzmanlardan Önemli Uyarılar
Uyku hekimleri, yalnızca arada bir olan salya akmasının genellikle endişe yaratmamakla birlikte, aşağıdaki semptomlar eşlik ediyorsa mutlaka bir uzmana başvurulması gerektiğini söylüyor:
• Ani başlangıç
• Konuşma ve yutma güçlüğü
• Yüzde asimetri
• Yoğun horlama ve gündüz uyku hali
“Bu belirtiler, basit bir pozisyon sorunundan çok daha fazlasının sinyalini veriyor olabilir,” diyor bir uyku bozuklukları uzmanı.
Hastalar Ne Diyor?
Birçok kişi salya akmayı sadece sabah uyanınca yastıkta oluşan bir “su izi” olarak değerlendiriyor. Ancak özellikle uzun süre devam eden vakalarda insanların yaşam kalitesinin düştüğü, uyku kalitesinin bozulduğu ve sosyal kaygıların arttığı gözlemleniyor.
Sonuç
Uyurken salya akması, çoğu zaman masum bir durum gibi görünse de bazen uyku apnesinden nörolojik bozukluklara kadar önemli sağlık sorunlarının habercisi olabiliyor. Bu nedenle, tek seferlik değil, sürekli yaşanan durumlarda mutlaka tıbbi değerlendirme öneriliyor.
