Beyin tümörleri içinde en hızlı ilerleyen türlerden biri olarak bilinen glioblastoma, hem hastalar hem de hekimler için zorlayıcı bir tablo oluşturuyor. Hastalığın tedavisi çoğu zaman çok disiplinli bir ekip çalışması gerektiriyor.
Araştırmalar nerede ve kimler tarafından yapılıyor?
Son yıllarda glioblastoma ile ilgili çalışmalar:
• ABD ve Avrupa’daki üniversite hastaneleri
• nöro-onkoloji merkezleri
• beyin cerrahisi ve radyasyon onkolojisi klinikleri
tarafından yürütülüyor. Bu araştırmaların bir bölümü klinik çalışma, bir bölümü ise laboratuvar düzeyinde sürdürülüyor.
Çalışmaların türü ne?
Mevcut yayınlarda:
• randomize kontrollü klinik çalışmalar
• gözlemsel hasta serileri
• hayvan ve hücre kültürü deneyleri
yer alıyor. Yeni tedavilerin büyük bölümü halen klinik araştırma aşamasında bulunuyor.
Güncel standart tedavi yaklaşımı
Uzmanlara göre bugün için en yaygın kullanılan tedavi:
1. mümkün olan en geniş cerrahi çıkarım
2. radyoterapi
3. eş zamanlı ve sonrasında uygulanan kemoterapi
kombinasyonundan oluşuyor. Bu yaklaşımın hastalığın seyrini yavaşlatabildiği, yaşam süresini uzatabildiği bildiriliyor.
Yeni teknolojiler ve araştırılan yöntemler
Son yıllarda şu başlıklarda çalışmalar öne çıkıyor:
• tümörle temaslı elektrik alan tedavileri (TTFields)
hücre bölünmesini baskılamayı hedefleyen cihazlar
• immünoterapiler
bağışıklık sistemini tümöre karşı harekete geçirmeyi amaçlayan ilaç sınıfları
• moleküler hedefli tedaviler
tümörün genetik yapısına göre seçilen kişiye özel yaklaşımlar
Bu tedavilerin bazı hastalarda ek yarar sağladığı, ancak her hasta için uygun olmayabileceği ifade ediliyor.
Uzmanların değerlendirmesi
Nöro-onkoloji uzmanları:
• “Glioblastoma zor bir hastalık olmaya devam ediyor”
• “erken tanı ve güçlü multidisipliner yaklaşım önemli”
• “deneysel tedaviler umut verici olsa da standart tedavinin yerine geçmiyor”
değerlendirmesinde bulunuyor. Ayrıca tedavi yanıtının hastadan hastaya değişebildiği vurgulanıyor.
Kimler risk altında olabilir?
Literatürde riskin şu gruplarda daha yüksek olabileceği ifade ediliyor:
• ileri yaş grupları
• erkek cinsiyet
• yüksek doz iyonizan radyasyona maruz kalanlar
Genetik yatkınlığın rolü üzerinde de çalışmaların sürdüğü bildiriliyor.
Hangi belirtiler görülebilir?
Uzmanlara göre aşağıdaki şikayetler ciddiye alınmalı:
• giderek artan baş ağrısı
• bulantı ve kusma
• konuşma bozukluğu
• kol veya bacakta güçsüzlük
• dengesizlik
• yeni başlayan sara nöbeti
Bu belirtilerin her zaman tümör anlamına gelmediği, ancak nöroloji muayenesini gerektirdiği ifade ediliyor.
Yöntemler deneysel mi?
Yeni geliştirilen pek çok yaklaşımın:
✔ klinik araştırma aşamasında olduğu
✔ her merkezde bulunmadığı
✔ her hastaya uygun olmayabileceği
belirtiliyor. Tedavi seçeneklerinin mutlaka onkoloji ve beyin cerrahisi uzmanları tarafından değerlendirilmesi öneriliyor.
⸻
⚠ Önemli hatırlatma
Bu haberde yer alan bilgiler tıbbi tavsiye niteliğinde değildir.
Teşhis ve tedavi planı için mutlaka hekime başvurulması gerekmektedir.
Herhangi bir tedavi yöntemi veya ilaç, doktor önerisi olmadan başlanmamalıdır.
