“Ruhun bedenden ayrılarak başka boyutlara geçtiği” şeklinde anlatılan bu deneyimler, özellikle gençler arasında merak uyandırırken, bilim dünyası konuya çok daha temkinli yaklaşıyor.
Nörobilim, psikoloji ve uyku araştırmaları alanındaki güncel çalışmalar, astral seyahat olarak tanımlanan deneyimlerin doğaüstü bir yolculuktan ziyade, beyinde oluşan özgün bilinç hâlleri ile açıklanabileceğini ortaya koyuyor.
Beyin Bedenden Ayrıldığını Neden Hisseder?
Bilim insanlarına göre bu tür deneyimlerin merkezinde, beynin beden algısı ve mekânsal farkındalık sistemleri yer alıyor. Beyinde “ben neredeyim?” sorusuna yanıt veren bölgelerde yaşanan geçici işlev değişiklikleri, kişinin kendini dışarıdan izliyormuş gibi hissetmesine yol açabiliyor.
Laboratuvar ortamında yapılan bazı deneylerde, bu bölgelerin elektriksel olarak uyarılmasıyla katılımcıların “bedenimden ayrıldım” hissini yaşadıkları rapor edildi. Bu bulgular, deneyimin beyin kaynaklı olduğunu destekliyor.
Uyku, Rüya ve Gerçeklik Arasında Bir An
Astral seyahat anlatılarının büyük bölümü;
• uykuya dalma anında,
• uyanma sırasında,
• yoğun meditasyon hâllerinde
yaşanıyor.
Uzmanlar, bu durumlarda REM uykusuna özgü rüya mekanizmalarının uyanık bilince sızabildiğini belirtiyor. Bu da kişinin hem uyanık olduğunu hissetmesine hem de son derece gerçekçi görüntüler ve hareket algıları yaşamasına neden oluyor.
Uyku Felci ile Benzerlik Dikkat Çekiyor
Birçok astral seyahat deneyiminde bildirilen ortak belirtiler şunlar:
• hareket edememe,
• göğüste baskı hissi,
• odanın çok net algılanması,
• uçma veya çekilme duygusu.
Nörobilimciler, bu belirtilerin uyku felci ve hipnagojik halüsinasyonlar ile büyük ölçüde örtüştüğünü vurguluyor.
“Ama Çok Gerçekti” Hissi Ne Anlama Geliyor?
Uzmanlara göre deneyimin çok gerçekçi hissedilmesi, onun dış dünyada yaşandığını kanıtlamıyor. Çünkü gerçeklik algısını üreten organ beynin kendisi. Beyin, dış uyaran olmadan da yoğun gerçeklik duygusu oluşturabiliyor.
Bu nedenle bilimsel yaklaşım şu noktada net:
Deneyimin güçlü olması, doğaüstü bir yolculuk yapıldığı anlamına gelmez.
Bilimsel Kanıt Var mı?
Bugüne kadar:
• astral seyahat sırasında doğrulanabilir bilgi getiren,
• bilinmeyen bir ortamdan test edilebilir veri aktaran,
• kontrollü deneylerde tekrarlanabilen
hiçbir vaka bilimsel olarak doğrulanmadı.
Bilim insanları, böyle bir kanıtın ortaya çıkması hâlinde bilinç, fizik ve nörobilim alanlarının temelden yeniden yazılacağını ifade ediyor.
Uzmanlar Uyarıyor
Astral seyahat benzeri deneyimler tek başına bir hastalık belirtisi olarak görülmüyor. Ancak bu deneyimlerin:
• sıklaşması,
• gerçeklik algısını bozması,
• günlük yaşamı etkilemesi
durumunda, psikolojik değerlendirme öneriliyor.
⸻
Sonuç
Bilim dünyasının ortak görüşü şu yönde:
• Astral seyahat deneyimi yaşanabilir ve gerçektir,
• Ancak bu deneyimlerin kaynağı beynin bilinç ve algı mekanizmalarıdır,
• Ruhun bedenden ayrıldığına dair bilimsel bir kanıt bulunmamaktadır.
Uzmanlar, bu tür iddiaların sansasyonel başlıklarla değil, bilimsel veriler ışığında değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor.