Zayıflama iğneleri gerçekten sağlıklı mı?
Sosyal medyada “tek iğneyle kısa sürede 20 kilo” anlatıları çoğaldı. Ancak uzmanlar uyarıyor:
• Bu ürünler kozmetik amaçlı zayıflama değil
• obezite ve tip 2 diyabet tedavisinde kullanılan tıbbi ilaçlar
• yanlış kişilerde ve kontrolsüz kullanımda ciddi risk taşıyor
Doğru hastada, doğru dozda ve doktor gözetiminde ise güçlü bir tedavi seçeneği olabiliyor.
⸻
Nasıl etki ediyorlar?
Zayıflama iğneleri:
• iştahı azaltıyor
• mide boşalmasını yavaşlatıyor
• tokluk süresini uzatıyor
• kan şekeri dengesini düzenliyor
Bu sayede:
👉 daha az yemek
👉 daha uzun tokluk
👉 daha hızlı kilo kaybı
sağlanabiliyor.
⸻
Bilimsel araştırmalar ne gösteriyor?
Büyük klinik çalışmalarda:
• yüzde 15’e varan kilo kaybı (bazı ilaçlarda daha yüksek)
• bel çevresinde belirgin azalma
• kan şekeri ve tansiyon değerlerinde düzelme
bildirildi.
En güçlü kilo kaybı sağlayan gruplarda yüzde 20 ve üzerine çıkan sonuçlar da rapor edildi. Ancak bu etkiler:
• düzenli doktor takibi
• beslenme düzenlemesi
• egzersiz programı
olmadan kalıcı olmuyor.
⸻
Sadece yağ değil, kas da gidebilir
Önemli nokta şu:
❗ verilen kilo sadece yağdan oluşmuyor
Çalışmalar, kilo kaybının bir bölümünün:
• kas kütlesinden
• yağsız vücut dokusundan
geldiğini gösteriyor.
Bu nedenle uzmanların ortak önerisi:
• yeterli protein tüketimi
• düzenli yürüyüş
• haftada en az 2–3 gün direnç egzersizi
Aksi halde zayıflarken güçsüzleşme ve sarkma riski artıyor.
⸻
İlacı bırakınca kilo geri geliyor mu?
Evet, çoğu hastada böyle oluyor.
Araştırmalara göre:
• ilaç kullanılırken verilen kilonun büyük kısmı
• ilaç bırakıldıktan sonraki 6–12 ayda geri gelebiliyor
Nedeni:
• iştahın yeniden artması
• metabolizmanın eski hızına dönmesi
Bu nedenle obezite artık kronik bir hastalık kabul ediliyor ve bu ilaçlar:
✔ uzun süreli tedavi yaklaşımıyla planlanıyor
❌ kısa süre “yaz gelmeden incelme yöntemi” olarak görülmemeli
⸻
Yan etkiler neler?
En sık görülenler
• bulantı
• kusma
• ishal veya kabızlık
• karın ağrısı, şişkinlik
• halsizlik, baş dönmesi
• reflü şikayetleri
Daha önemli olabilecek riskler
• safra kesesi taşı ve iltihabı
• pankreatit (pankreas iltihabı)
• böbrek fonksiyon bozukluğu
• kas kaybı
• hızlı kilo kaybına bağlı vitamin-mineral eksikleri
Diyabeti olan ve göz problemi bulunan hastalarda retinopati açısından yakın takip öneriliyor.
Tiroid kanseri öyküsü olanlarda ise bu ilaçlar genellikle tercih edilmiyor.
⸻
Kimler için uygun olabilir?
• VKİ 30 ve üzeri obez bireyler
• VKİ 27 üzeri olup eşlik eden hastalığı olanlar
• tip 2 diyabet
• hipertansiyon
• uyku apnesi
• kalp-damar hastalığı
Ve mutlaka:
✔ doktor kontrolünde
✔ laboratuvar takibi ile
✔ diyet ve hareket programıyla birlikte
⸻
Kimler için riskli?
• sadece estetik amaçla “2–3 kilo” vermek isteyenler
• hamileler ve emzirenler
• pankreatit öyküsü olanlar
• ileri mide–bağırsak hastalığı olanlar
• medüller tiroid kanseri veya MEN2 öyküsü bulunanlar
• aktif yeme bozukluğu olanlar
Bu gruplarda risk, faydanın önüne geçebilir.
⸻
Sonuç
Zayıflama iğneleri:
✔ doğru hastada
✔ doğru dozda
✔ hekim ve diyetisyen kontrolüyle
kullanıldığında etkili bir tedavi seçeneği olabilir.
Kontrolsüz, internetten temin edilen ve “mucize zayıflama yöntemi” gibi sunulan uygulamalar ise sağlıklı değil, risklidir.
Etken maddeler:
• Semaglutid
• Liraglutid
• Tirzepatid
Bu etken maddeleri içeren yaygın marka adları:
• Ozempic
• Wegovy
• Saxenda
• Victoza
• Mounjaro
• Zepbound