Akıllı telefon kullanımının artmasıyla birlikte günlük yaşamda fark edilmeden yapılan küçük alışkanlıklar, boyun ve omurga sağlığını etkileyen önemli bir başlık haline geldi. Uzmanlar, uzun süre başı öne eğerek telefona bakmanın boyun bölgesindeki yükü artırabileceğini ve zamanla “text neck” olarak adlandırılan duruş bozukluğuna yol açabileceğini bildiriyor.
Boyun biyomekaniği üzerine yapılan ve tıp dergilerinde yayımlanan modelleme çalışmalarında, başın nötr pozisyonda yaklaşık 4–5 kilogramlık bir yük oluşturduğu, öne doğru her açı arttığında bu yükün kaslar ve bağlar üzerinde daha fazla stres meydana getirdiği ifade edildi. Özellikle 45 dereceye yaklaşan açılarda hissedilen yükün belirgin olarak yükseldiği ve bunun bir “kilogram eşdeğeri” olarak tanımlandığı aktarıldı. Uzmanlar, bu sayıların matematiksel modellemeye dayandığını ve tıp muayenesinde ölçülen doğrudan bir kilo anlamına gelmediğini vurguluyor.
Hangi belirtiler görülebilir?
Boyun ve sırt sağlığı alanında çalışan hekimler, uzun süre öne eğik duruşun şu şikayetlerle ilişkili olabileceğini belirtiyor:
• boyun ve sırt ağrıları
• omuzlarda tutukluk
• baş ağrısı
• duruş bozukluğu
• hareket açıklığında azalma
Ağrının kronikleşmesi durumunda uyku kalitesi ve odaklanmanın da dolaylı olarak etkilenebileceği not ediliyor. Ancak her boyun ağrısının telefondan kaynaklanmadığı, altta yatan farklı tıbbi nedenler de olabileceği özellikle vurgulanıyor.
Araştırma ne söylüyor?
Söz konusu bulgular, laboratuvar ve bilgisayar destekli biyomekanik modelleme çalışmaları sonucunda ortaya konuldu. Bu çalışmalar klinik tedavi niteliğinde değil; postürün omurga üzerindeki mekanik etkilerini anlamaya yönelik bilimsel analizler olarak değerlendiriliyor.
Araştırmalarda doğrudan hastalar üzerinde deney yapılmadığı, sonuçların modelleme ve gözlemsel verilerle desteklendiği bildirildi. Bu nedenle uzmanlar, sayısal ifadelerin “mutlak gerçeklik” gibi algılanmaması gerektiğini, ancak davranış değişikliği için önemli uyarı niteliği taşıdığını belirtiyor.
Günlük hayatta neler yapılabilir?
Hekimler ve fizyoterapistler şu basit önerilere dikkat çekiyor:
• telefonu göz hizasına yaklaştırmak
• omuzları geriye almak
• uzun süre sabit kalmamak
• kısa germe egzersizleri yapmak
• masa başında ekranı yükseltmek
Şiddetli, kol veya ele yayılan, uyuşma ve güç kaybı ile birlikte görülen ağrıların ise mutlaka doktora başvurmayı gerektirdiği ifade ediliyor.
⸻
🩺 Tıbbiye Bülteni Uzman Görüşü
Uzmanlar, akıllı telefon kullanımının tamamen bırakılmasının gerçekçi olmadığını, ancak kullanım biçiminin değiştirilmesinin önemli olduğunu vurguluyor. Boynun uzun süre öne eğik kalmasının kasları zorlayabileceği, bunun da zamanla ağrı ve duruş problemlerine zemin hazırlayabileceği değerlendiriliyor. Bulgular, erken tanı ve korunma açısından yol gösterici kabul ediliyor.
Bu nedenle duruş egzersizlerinin yaşam tarzının doğal bir parçası haline getirilmesi ve ağrıların uzun sürmesi halinde hekim değerlendirmesinin geciktirilmemesi öneriliyor.
