Sosyal Medyada Yaygınlaşan İddia
Son günlerde sosyal medyada paylaşılan bazı içeriklerde, bir onkoloji uzmanına atfedilen şu ifadeler dikkat çekiyor:
“Kemoterapinin işe yaramadığını biliyordum. Kenevir tedavisiyle dört ayda tüm kanseri vücudumdan attım.”
Bu tür paylaşımlar kısa sürede geniş kitlelere ulaşırken, iddiaların bilimsel karşılığı olup olmadığı kamuoyunda tartışma konusu oldu.
⸻
Bilimsel Gerçek Ne Diyor?
Kenevir (cannabis) ve içeriğindeki bazı maddeler üzerine, dünyada farklı araştırma merkezleri tarafından yürütülen bilimsel çalışmalar bulunmaktadır. Ancak bu çalışmaların büyük bölümü:
• Hücre kültürü (laboratuvar ortamı)
• Hayvan deneyleri
• Sınırlı sayıda hasta ile yapılan erken aşama araştırmalar
düzeyindedir.
Bugüne kadar:
• Kenevirin ya da kenevir türevlerinin kanseri tedavi ettiğini,
• Tümörü tamamen ortadan kaldırdığını,
• Sağ kalımı artırdığını
gösteren geniş kapsamlı ve güçlü insan çalışmaları bulunmamaktadır.
Uluslararası onkoloji rehberlerinde kenevir, kanser tedavisi olarak değil; bazı hastalarda ağrı, bulantı veya iştah kaybı gibi şikâyetleri azaltmaya yönelik destekleyici bir seçenek olarak yer almaktadır.
⸻
“Tüm Kanseri Vücuttan Attım” İfadesi Neden Sorunlu?
Bilimsel tıpta “kanseri vücuttan atmak” gibi bir tanım kullanılmaz. Bunun yerine:
• Tam yanıt
• Kısmi yanıt
• Remisyon
• Hastalık ilerlemesi
gibi ölçülebilir ve nesnel kavramlar vardır. Bu nedenle kişisel anlatımlar, tıbbi açıdan kanıt niteliği taşımaz.
⸻
Neden Bu Tür İddialar Tehlikeli?
Uzmanlara göre bu tür söylemler:
• Kanser hastalarında yanlış umut yaratabilir
• Kanıtlanmış tedavilerin bırakılmasına yol açabilir
• Tedavide gecikmeye neden olarak hayati risk oluşturabilir
Özellikle “tek başına iyileşme hikâyesi” şeklinde sunulan içerikler, bilimsel süzgeçten geçmeden yayıldığında ciddi etik sorunlara yol açmaktadır.
⸻
Çalışmaların Sınırlılıkları
Kenevirle ilgili kanser araştırmalarında öne çıkan temel sınırlılıklar şunlardır:
• İnsan çalışmalarının sayısı ve kapsamı sınırlıdır
• Farklı kanser türlerinde etkiler değişkenlik gösterebilir
• Uzun vadeli sonuçlar net değildir
• Henüz standart tedavi protokollerine girmiş bir yöntem değildir
Bu nedenle eldeki veriler, kenevirin kanser tedavisi olarak kullanılabileceğini göstermemektedir.
⸻
Uzman Değerlendirmesi
Uzmanlar, kenevirle ilgili araştırmaların bilimsel açıdan incelenmeye devam ettiğini ancak bu verilerin tek başına tedavi kararı almak için yeterli olmadığını vurguluyor. Kişisel deneyimlerin, klinik kanıtlarla karıştırılmaması gerektiğine dikkat çekiliyor.
⸻
Net Uyarı
Bu tür iddialar bilimsel kanıt niteliği taşımaz. Bu araştırmalar tek başına tanı veya tedavi amacıyla kullanılamaz. Kanserle ilgili tüm sağlık kararları mutlaka onkoloji uzmanına danışılarak ve bilimsel kılavuzlar doğrultusunda alınmalıdır.
