Uzmanlar, bu tür vakaların son derece istisnai olduğunu ve doğru uygulanan tedavinin kuduzu önlemede çok yüksek başarı sağladığını vurguluyor.
Kuduz, belirtiler ortaya çıktıktan sonra neredeyse her zaman ölümcül seyreden, ancak temas sonrası doğru tedaviyle büyük ölçüde önlenebilen viral bir hastalık olarak biliniyor. Buna rağmen Hindistan’ın Maharashtra eyaletine bağlı Kolhapur kentinde yaşanan trajik bir olay, dünya genelinde dikkat çekti.
Yerel basında yer alan bilgilere göre 21 yaşındaki Srushti Shinde, 3 Şubat 2024 tarihinde bir sokak köpeğinin saldırısına uğradı. Hastaneye başvuran genç kadına yara bakımı yapıldı, beş doz kuduz aşısı ile kuduz immünoglobulini uygulandı. Ancak son aşı dozundan birkaç gün sonra ateş ve nörolojik belirtiler gelişti. Yapılan değerlendirmelerde kuduz tanısı konulan genç kadın, tüm müdahalelere rağmen yaşamını yitirdi.
Uzmanlar: Bu Vakalar Son Derece Nadir
Vakanın yeniden sosyal medyada gündem olmasının ardından enfeksiyon hastalıkları uzmanları, olayın “kuduz aşısı işe yaramıyor” şeklinde yorumlanmasının doğru olmadığını belirtiyor.
Uzmanlara göre temas sonrası koruyucu tedavinin başarısını etkileyebilecek çok sayıda faktör bulunuyor. Bunlar arasında:
- Isırık yarasının yeterince uzun süre sabun ve bol suyla yıkanmaması,
- Kuduz immünoglobulininin yara çevresine uygun şekilde uygulanmaması,
- Çok derin veya baş-boyun bölgesindeki yüksek riskli yaralanmalar,
- Fark edilmeyen ek ısırık veya tırmalama alanları,
- Çok nadir de olsa uygulama ya da saklama süreçlerinde yaşanabilecek sorunlar
yer alabiliyor. Ancak söz konusu vakada bu olasılıklardan hangisinin etkili olduğuna ilişkin resmi ve kesinleşmiş bir soruşturma sonucu kamuoyuyla paylaşılmış değil.
“Aşı Başarısız Oldu” Demek Doğru Değil
Sosyal medyada dolaşan bazı paylaşımlarda başarısızlığın kesin nedeninin “yaranın dikilmesi” olduğu öne sürülse de, bu iddiayı doğrulayan resmi bir rapor bulunmuyor.
Hekimler, tek bir vakadan hareketle kuduz aşılarının etkisiz olduğu sonucuna varılamayacağını belirtiyor. Dünya genelinde temas sonrası profilaksi, uygun yara temizliği, gerekli durumlarda immünoglobulin uygulanması ve aşı takviminin eksiksiz tamamlanması halinde kuduzu önlemede son derece yüksek başarı oranına sahip kabul ediliyor.
Kuduz Şüphesinde İlk Dakikalar Hayati Önem Taşıyor
Uzmanlar, köpek, kedi, yarasa veya diğer memeli hayvanların ısırması ya da tırmalaması durumunda yaranın en az 15 dakika boyunca bol su ve sabunla yıkanmasını, ardından zaman kaybetmeden en yakın sağlık kuruluşuna başvurulmasını öneriyor.
Erken başlanan ve eksiksiz uygulanan temas sonrası tedavi, kuduzun gelişmesini büyük ölçüde engelliyor. Bu nedenle sağlık otoriteleri, sosyal medyada yer alan istisnai vakaların toplumda aşı tereddüdüne yol açmaması gerektiğinin altını çiziyor.
