İran’da son günlerde yaşanan geniş çaplı internet kesintileri sırasında, ülkede kullanımı yasak olan uydu tabanlı internet sistemlerine yönelik yeni teknik önlemlerin devreye alındığı iddia edildi. Sahadan gelen bilgiler ve teknik izleme verileri, özellikle Starlink terminallerinin bazı bölgelerde bağlantı kurmakta zorlandığını, erişimin ise tamamen kesilmeden ciddi biçimde zayıflatıldığını gösteriyor.
İnternet trafiğini izleyen bağımsız ölçüm sistemleri, ülkenin küresel ağlara çıkışında ani ve eş zamanlı düşüşler yaşandığını, mobil ve sabit hatların büyük bölümünün devre dışı kaldığını ortaya koydu. Bu süreçte uydu internetine yönelen kullanıcıların ise bağlantıyı yalnızca kısa süreli ve kesintili biçimde sürdürebildiği bildirildi.
Teknik değerlendirmelerde, uydu terminallerinin doğrudan kapatılmadığı; bunun yerine karıştırma (jamming) ve konum yanıltma (spoofing) olarak bilinen yöntemlerin kullanılmış olabileceği ifade ediliyor. Bu yöntemlerde, cihazların uyduyla haberleşmesini sağlayan sinyaller bastırılıyor ya da sahte konum verileri üretilerek bağlantı kurulması engelleniyor. Uzmanlara göre bu tür müdahaleler, uyduyu değil, doğrudan kullanıcı terminallerini hedef alıyor.
Sosyal medyada ve bazı haber platformlarında yer alan “Starlink’in Çin menşeli cihazlarla engellendiği” iddiasına ilişkin ise resmî makamlarca doğrulanmış bir açıklama bulunmuyor. Mevcut teknik bulgular, kullanılan ekipmanın kaynağından ziyade uygulanan yöntemin öne çıktığını gösteriyor. Uzmanlar, benzer teknolojilerin farklı ülkeler tarafından da üretilebildiğine dikkat çekiyor.
Öte yandan İran güvenlik birimlerinin, uydu internet terminallerinin tespit edilmesi ve el konulmasına yönelik saha çalışmalarını artırdığı, özellikle büyük şehirlerde bu cihazların kullanımının hedef alındığı belirtiliyor. Bu durum, bağlantının yalnızca teknik değil, fiziksel müdahalelerle de sınırlandırıldığını ortaya koyuyor.
Yetkililerden konuya ilişkin resmî bir teyit gelmezken, yaşanan gelişmeler uydu internet sistemlerinin devletler açısından yeni bir dijital güvenlik ve egemenlik alanı olarak değerlendirildiğini bir kez daha gündeme taşıdı.