Mahkeme, yönetim boşluğu gerekçesiyle derneğe geçici kayyım atanmasına karar verdi. Bu gelişme, Türkiye’de mason derneği yapılanması ve Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Derneği’nin kurumsal geçmişini yeniden gündeme taşıdı.
Can Holding soruşturmasıyla bağlantılı olarak tutuklanan Remzi Sanver’in başkanı olduğu Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Derneği hakkında dikkat çeken bir karar çıktı. Çeşitli basın organlarında yer alan bilgilere göre, Sanver’in tutuklanmasının ardından dernek yönetiminde ortaya çıkan fiili boşluk ve tüzükte öngörülen süre içinde genel kurulun gerçekleştirilememesi nedeniyle mahkeme tarafından geçici kayyım atandı. Haberlerde, başvurunun dernek içinden yapıldığı ve yargı makamlarının seçim sürecinin işletilmesi amacıyla bu kararı verdiği aktarılıyor.
Remzi Sanver, daha önce Can Holding soruşturması kapsamında gözaltına alınmış, ardından “çıkar amaçlı suç örgütüne üye olma” ve “suçtan elde edilen malvarlığı değerlerini aklama” suçlamalarıyla tutuklanmıştı. Bu tutuklama sürecinin ardından dernek başkanlığı fiilen işleyemez hale gelirken, yönetimsel tıkanmanın genel kurul sürecini de etkilediği belirtiliyor.
Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Derneği nedir?
Kamuoyunda çoğu zaman “Masonlar Derneği” olarak anılan yapı, resmi anlatımında Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası çatısı altında faaliyet gösteren kurumsal bir yapı olarak tanımlanıyor. Derneğin resmi internet sitesinde yer alan bilgilere göre kurum, insanlar arasında sevgi, hoşgörü ve kardeşliğin gelişmesini; özgürlük, barış, adalet ve huzur içinde bir toplumsal iklimin güçlenmesini temel hedefleri arasında gösteriyor. Aynı kaynakta, localarda din ve politika tartışmalarının yapılamayacağı, yapının bireysel gelişim ve ahlaki olgunlaşma ekseninde bir öğretisel çerçeve sunduğu ifade ediliyor.
Derneğin resmi tarih anlatısına göre Türkiye’de masonluğun geçmişi Osmanlı dönemine kadar uzanıyor. Sitede yer alan kronolojiye göre, modern kurumsal yapılanmanın temelleri 20. yüzyıl başlarında şekillendi; 1948’de Türkiye Mason Derneği yeniden faaliyete geçti, 16 Aralık 1956’daki genel kurulun ardından ise Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası bağımsız bir büyük loca olarak hayata geçirildi. Kurumun resmi tarihçesinde, 2023 itibarıyla bünyesinde yüzlerce loca bulunduğu da belirtiliyor.
Resmi sitedeki son paylaşımlarda ise kurumun Türkiye’nin 24 şehrinde ve Kuzey Kıbrıs’ta faaliyet gösterdiği, binlerce üyeye sahip olduğu ifade ediliyor. Bu yönüyle karar, yalnızca bir dernek içi idari işlem değil, aynı zamanda kamuoyunda uzun yıllardır merak edilen Türkiye’de mason yapılanması, mason locası yönetimi ve derneklerde kayyım uygulaması tartışmalarını da yeniden alevlendirdi.
Yargı sürecinin bundan sonraki aşamasında, geçici kayyım yönetiminin derneği yeni bir genel kurula götürüp götürmeyeceği ve kurumsal yapının nasıl yeniden şekilleneceği izlenecek. Şimdilik kamuoyuna yansıyan tablo, soruşturma gölgesinde kalan bir dernekte yönetim krizinin mahkeme kararıyla geçici olarak dış müdahaleyle çözülmeye çalışıldığına işaret ediyor.