Diyabet, yalnızca kan şekeri yüksekliğiyle sınırlı bir hastalık değil. Uzmanlara göre diyabetin en ciddi ve en sık ihmal edilen komplikasyonlarından biri ayak sorunları. Dolaşım bozukluğu ve sinir hasarı nedeniyle küçük bir yara bile diyabet hastalarında hızla büyüyen bir sağlık problemine dönüşebiliyor.
Özellikle uzun süredir diyabeti olan, kan şekeri kontrolü yetersiz hastalarda risk daha yüksek.
Diyabet Ayakları Neden Etkiler?
Uzmanlara göre diyabet, ayak sağlığını üç ana yoldan tehdit eder:
-
Sinir hasarı (nöropati): Ağrı ve sıcaklık hissi azalır
-
Dolaşım bozukluğu: Yaralar geç iyileşir
-
Bağışıklık zayıflığı: Enfeksiyon riski artar
Bu üçlü tablo, fark edilmeyen yaraların ilerlemesine zemin hazırlar.
En Sık Görülen Ayak Sorunları
Diyabet hastalarında en yaygın ayak problemleri şunlardır:
-
Tırnak batması
-
Nasır ve çatlaklar
-
Ayak ülserleri
-
Mantar enfeksiyonları
-
Cilt kuruluğu ve yaralar
Uzmanlar, bu sorunların “küçük” görülmemesi gerektiğini vurguluyor.
En Çok Merak Edilen Sorular ve Yanıtları
Diyabetik ayak nedir?
Diyabet nedeniyle gelişen sinir ve damar hasarı sonucu ayakta yara, enfeksiyon veya doku kaybı oluşması durumudur.
Her diyabet hastasında ayak sorunu olur mu?
Hayır.
Ancak uzun süreli diyabeti olan, kan şekeri düzensiz seyreden ve ayak bakımını ihmal eden kişilerde risk belirgin şekilde artar.
Küçük bir yara neden tehlikeli?
Çünkü ağrı hissi azaldığı için yara fark edilmeyebilir. Dolaşım bozukluğu nedeniyle iyileşme gecikir ve enfeksiyon hızla ilerleyebilir.
Hangi belirtiler alarmdır?
-
Geçmeyen kızarıklık
-
Şişlik ve akıntı
-
Koku
-
Cilt renginde koyulaşma
-
Artan hassasiyet veya uyuşma
Bu belirtiler acil değerlendirme gerektirir.
Hangi doktora başvurulmalı?
Uzmanlara göre:
-
Endokrinoloji (diyabet takibi)
-
Genel Cerrahi veya Ortopedi (yara ve tırnak sorunları)
-
Dermatoloji (cilt ve tırnak problemleri)
gerektiğinde birlikte değerlendirme yapılmalıdır.
Diyabet hastaları ayak bakımını nasıl yapmalı?
Uzman önerileri:
-
Ayaklar her gün kontrol edilmeli
-
Ilık suyla yıkanmalı, iyice kurulanmalı
-
Çatlaklar nemlendiriciyle desteklenmeli
-
Tırnaklar düz kesilmeli
-
Dar ve sert ayakkabılardan kaçınılmalı
Evde müdahale doğru mu?
Hayır.
Kesme, oyma, kimyasal uygulamalar enfeksiyon riskini artırır. Profesyonel değerlendirme şarttır.
Ayak sorunları önlenebilir mi?
Uzmanlara göre büyük ölçüde evet.
Düzenli kan şekeri kontrolü, günlük ayak muayenesi ve erken başvuru ile ciddi komplikasyonların önüne geçilebilir.
Uzmanların Hayati Uyarısı
Diyabet hastalarında ayak sorunları yalnızca lokal bir problem değildir; yaşam kalitesini ve hatta yaşamı tehdit edebilir. Uzmanlar, “ağrımıyor” düşüncesinin en tehlikeli yanılgı olduğunu vurguluyor.