D-dimer nedir?
D-dimer, pıhtı oluşup parçalandığında ortaya çıkan protein parçasıdır. Bu nedenle kanda D-dimer görülmesi vücutta pıhtılaşma ve pıhtı çözülmesi süreçlerinin aktif olduğunu gösterir.
📌 Normal referans aralığı
• 0–0.50 µg/mL FEU
(Laboratuvar ve ölçüm yöntemine göre birim ve sınırlar değişebilir.)
🔺 D-dimer yüksekliği ne anlama gelir?
D-dimer yüksekliği, vücutta pıhtı oluştuğunu veya büyük bir pıhtının parçalandığını düşündürür.
En sık ilişkili olduğu durumlar:
• derin ven trombozu
• akciğer embolisi
• yaygın damar içi pıhtılaşma (DIC)
• büyük ameliyat ve travmalar sonrası dönem
• ileri enfeksiyon ve kanser hastalıkları
• gebelik ve lohusalık döneminde yükseliş
🔻 D-dimer düşüklüğü ne anlama gelir?
D-dimer düşüklüğü genellikle klinik olarak sorun oluşturmaz. Normal çıkması çoğu kişide pıhtı olasılığının düşük olduğunu düşündürür.
🧭 Nedenleri
D-dimer yüksekliği
• damar içi pıhtı (bacak, akciğer vb.)
• cerrahi sonrası dönem
• ileri yaş
• gebelik
• travma
• yoğun enfeksiyon
• bazı kanserler
• karaciğer hastalıkları
D-dimer düşüklüğü
• genellikle klinik önemi yoktur
• pıhtılaşma sürecinin aktif olmadığı durumlarda görülür
🔔 Belirtiler
D-dimer değeri tek başına belirti oluşturmaz, fakat yüksekliğine eşlik edebilen şikayetler önemlidir:
• tek bacakta şişlik ve ağrı
• baldırda sıcaklık artışı
• ani başlayan nefes darlığı
• göğüs ağrısı
• çarpıntı
• ani bayılma hissi
Bu belirtiler pıhtı şüphesini artırır ve acil değerlendirme gerektirir.
🚑 Ne zaman doktora gidilmeli?
• D-dimer yüksek ve nefes darlığı, göğüs ağrısı varsa
• tek taraflı bacak şişliği ve ağrı geliştiyse
• ani başlayan morarma ve soğukluk hissi olduysa
• yakın zamanda ameliyat veya uzun uçak yolculuğu yapıldıysa
• gebelikte yüksek bulunduysa
🌿 Günlük yaşam uyarıları
• uzun süre hareketsiz kalmamaya özen gösterin
• uzun yolculuklarda kısa yürüyüş molaları verin
• sigara ve obezite pıhtı riskini artırır
• doğum kontrol haplarını doktor kontrolünde kullanın
• pıhtı öyküsü varsa düzenli kontrolleri aksatmayın
