Magnezyum Takviyesi Bu İlaçlarla Aynı Anda Alınmamalı
Uyku kalitesini artırmak, kas kramplarını azaltmak veya eksikliği gidermek amacıyla kullanılan magnezyum takviyeleri, reçeteli ilaçlarla her zaman sorunsuz biçimde bir araya gelmiyor. Bazı etkileşimlerde ilacın bağırsaktan emilimi azalırken bazı durumlarda kandaki magnezyum düzeyi gereğinden fazla yükselebiliyor.
Bu durum, magnezyum kullanan herkesin takviyeyi bırakması gerektiği anlamına gelmiyor. Etkileşimlerin önemli bir bölümü, ilaç ile takviye arasında uygun süre bırakılarak yönetilebiliyor. Ancak gerekli zaman aralığı ilaca, magnezyum ürününe, böbrek fonksiyonlarına ve tedavi planına göre değişiyor.
Antibiyotiklerin emilimini azaltabilir
Tetrasiklin ve florokinolon grubundaki bazı antibiyotikler, magnezyumla bağırsakta bağlanarak çözünmesi zor yapılar oluşturabilir. Bunun sonucunda antibiyotiğin kana geçen miktarı azalabilir ve enfeksiyon tedavisinden beklenen etki elde edilemeyebilir.
Doksisiklin ve minosiklin tetrasiklin grubuna; siprofloksasin ve levofloksasin ise florokinolon grubuna örnek gösterilebilir. Etkileşim yalnızca magnezyum kapsülleriyle sınırlı değildir. Magnezyum içeren antasitler, multivitaminler ve bazı müshil ürünleri de benzer etki gösterebilir.
Ürün talimatları ilaca göre farklılık göstermekle birlikte magnezyumun çoğunlukla antibiyotikten birkaç saat önce veya sonra alınması gerekir. Her antibiyotik için tek bir zaman kuralı bulunmadığından reçete, kullanma talimatı ya da eczacının belirttiği aralık esas alınmalıdır.
Kemik erimesi ilaçlarında sabah sıralaması önemli
Alendronat gibi ağızdan kullanılan bifosfonatlar, bağırsaktan zaten düşük oranda emilen ilaçlardır. Magnezyum içeren takviyeler ve antasitler bu emilimi daha da azaltabilir.
Alendronat genellikle sabah kalkınca, aç karnına ve yalnızca sade suyla alınır. İlacın ardından en az 30 dakika boyunca yiyecek, içecek, başka ilaç veya takviye alınmaması istenir. Kişi bu süre içinde uzanmamalı; oturur ya da ayakta kalmalıdır.
Bifosfonatların kullanım kuralları birbirinin tamamen aynısı değildir. Bu nedenle kutu talimatındaki süre değiştirilmemeli ve magnezyum için uygun saat sağlık profesyoneliyle belirlenmelidir.
Tiroid ilacının etkisini düşürebilir
Levotiroksin kullanan kişilerde magnezyum içeren antasitler ve takviyeler ilacın emilimini azaltabilir. Bu durum tiroid hormon düzeylerinin hedef aralığın dışında kalmasına ve tedavinin yetersiz görünmesine yol açabilir.
Levotiroksin genellikle aç karnına ve tek başına kullanılır. Magnezyum ile levotiroksin arasında çoğu ürün talimatında birkaç saatlik aralık bırakılması önerilir. Yaygın uygulama dört saatlik aralıktır; ancak kullanılan ürüne ilişkin talimat ve hekimin önerisi önceliklidir.
İdrar söktürücüler magnezyum düzeyini değiştirebilir
İdrar söktürücü ilaçların tamamı magnezyumu aynı yönde etkilemez. Tiyazid ve bazı kıvrım diüretikleri, idrarla magnezyum kaybını artırarak kandaki düzeyin düşmesine katkıda bulunabilir. Böyle bir durumda takviye gerekip gerekmediğine kan sonuçları ve klinik değerlendirmeyle karar verilir.
Magnezyum tutulumunu artırabilen ilaçlarla birlikte gelişigüzel takviye kullanılması ise düzeyin yükselmesine neden olabilir. Risk, böbrek fonksiyonları bozulmuş kişilerde daha belirgindir. Spironolakton gibi potasyum tutucu idrar söktürücüler kullananların magnezyuma başlamadan önce hekim veya eczacıya danışması gerekir.
Tansiyon ilaçlarıyla birlikte dikkatli olunmalı
Ağızdan alınan olağan magnezyum takviyeleri ile amlodipin gibi tansiyon ilaçları arasında herkes için geçerli, kesin bir yasak bulunmuyor. Bununla birlikte magnezyumun tansiyon üzerinde sınırlı bir düşürücü etkisi olabilir. Çok sayıda tansiyon ilacı kullanan, düşük tansiyona eğilimli veya böbrek hastalığı bulunan kişiler daha yakından değerlendirilmelidir.
Baş dönmesi, göz kararması, bayılacak gibi olma veya alışılmadık güçsüzlük yaşanırsa tansiyon ölçülmeli ve sağlık profesyoneline başvurulmalıdır. Reçeteli tansiyon ilacı, magnezyum kullanılacağı gerekçesiyle azaltılmamalı ya da bırakılmamalıdır.
Mide ilaçları farklı bir yoldan etkiliyor
Proton pompası inhibitörü adı verilen ve mide asidini azaltan bazı ilaçların uzun süre kullanılması, kandaki magnezyum düzeyinin düşmesiyle ilişkilidir. Buradaki sorun çoğunlukla iki ürünün aynı anda alınmasından değil, uzun süreli tedavinin magnezyum dengesini etkilemesinden kaynaklanır.
Uzun süre bu ilaçları kullanan ve kas krampları, titreme, belirgin halsizlik veya ritim bozukluğu yaşayan kişilerde magnezyum düzeyinin ölçülmesi gerekebilir. Takviyeye yalnızca belirtiye bakılarak başlanması doğru değildir.
Uyarıcı ilaçlarla etkileşim iddiası ne kadar güçlü?
Bazı kaynaklarda magnezyumun amfetamin türevi ilaçların etkisini değiştirebileceği ileri sürülüyor. Ancak bu başlıkta kanıtlar, antibiyotikler ve bifosfonatlarla görülen emilim etkileşimi kadar açık değildir. Risk; kullanılan magnezyum bileşiğine, ürünün antasit özelliğine, doza ve ilacın formuna göre değişebilir.
Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu ya da narkolepsi tedavisinde uyarıcı ilaç kullanan kişiler, magnezyumun saatini kendi kendine değiştirmek yerine eczacı veya hekimden ilaca özel bilgi almalıdır.
Böbrek hastalarında risk neden daha yüksek?
Fazla magnezyumun vücuttan uzaklaştırılmasında böbrekler temel görev üstlenir. Böbrek fonksiyonları ciddi biçimde azaldığında takviye, magnezyum içeren antasit veya müshil kullanımı kandaki düzeyin tehlikeli biçimde yükselmesine yol açabilir.
Bulantı, kusma, belirgin uyku hâli, kas güçsüzlüğü, tansiyon düşmesi, solunumun yavaşlaması ve kalp ritminde bozulma ciddi magnezyum yüksekliğinde görülebilir. Bayılma, nefes darlığı, bilinç değişikliği veya belirgin ritim bozukluğu acil değerlendirme gerektirir.
Besinlerdeki magnezyum da aynı riski taşır mı?
Etkileşim uyarıları çoğunlukla yoğun miktarda magnezyum sağlayan takviyeler, antasitler ve müshil ürünleri için geçerlidir. Kuruyemiş, baklagil, tam tahıl ve yeşil yapraklı sebzelerden alınan magnezyum, sağlıklı böbreklere sahip kişilerde genellikle aynı riski oluşturmaz.
Yine de bazı ilaçlar aç karnına veya belirli yiyeceklerden ayrı alınmalıdır. Bu nedenle yalnızca takviyenin değil, ilacın kendi beslenme talimatının da dikkate alınması gerekir.
Etikette yalnızca “magnezyum” yazmayabilir
Magnezyum sitrat, magnezyum glisinat, magnezyum oksit ve magnezyum hidroksit farklı ürünlerde bulunabilir. Antasitlerde, kabızlık ürünlerinde, uyku karışımlarında ve multivitaminlerde de magnezyum yer alabilir.
İlaç kullananların ürün etiketindeki etken maddelerin tamamını eczacıya göstermesi, farkında olmadan birden fazla kaynaktan magnezyum alınmasını önleyebilir. “Doğal” veya reçetesiz olması, bir ürünün ilaçlarla etkileşmeyeceği anlamına gelmez.
Güvenli kullanım için uygulanabilecek adımlar
Magnezyuma başlamadan önce kullanılan reçeteli ilaçlar, reçetesiz ürünler ve diğer takviyeler birlikte değerlendirilmelidir. İnternette verilen tek bir “iki saat ara verin” kuralı bütün ilaçlara uygulanmamalıdır.
İlacın kullanım talimatında yazan zaman aralığına uyulmalı, antibiyotik veya tiroid ilacı kendi kendine kesilmemelidir. Böbrek hastalığı, kalp ritim sorunu, düşük tansiyon veya çoklu ilaç kullanımı varsa hekim onayı alınmadan yüksek doz magnezyum kullanılmamalıdır.
KAYNAKLAR
Amerika Birleşik Devletleri Ulusal Sağlık Enstitüleri Besin Takviyeleri Ofisi
Amerika Birleşik Devletleri Ulusal Tıp Kütüphanesi
DailyMed İlaç Etiketleri Veri Tabanı
EatingWell
International Journal of Molecular Sciences
Pharmaceutics
Drug Safety
