Bilim dünyası bu soruya tek cümlelik bir cevap vermiyor. “Kesin kanser yapar” demiyor. Ama “hiç risk yok” da demiyor.
⸻
🧠 Beyin Kanseri İddiaları: Ne Kadar Gerçek?
Dünya Sağlık Örgütü’ne bağlı Uluslararası Kanser Araştırma Ajansı, cep telefonu radyo frekansını “muhtemel kanserojen” kategorisine aldı. Bu sınıflandırma, kesin kanser yaptığı anlamına gelmiyor. Ancak uzun süreli ve yoğun kullanımda belirsizliklerin sürdüğünü gösteriyor.
INTERPHONE gibi büyük uluslararası çalışmalar, genel kullanıcı grubunda belirgin bir risk artışı bulmadı. Ancak en yoğun kullanım grubunda hafif bir risk sinyali tespit edildi.
ABD Ulusal Toksikoloji Programı’nın hayvan deneylerinde ise yüksek doz maruziyette bazı tümör artışları görüldü. Fakat bu dozlar günlük insan kullanımından oldukça yüksekti.
Uzmanların ortak görüşü şu:
📌 Günlük tipik kullanımda kanıtlanmış net bir kanser artışı yok.
📌 Ancak 10-20 yıl ve üzeri yoğun kullanım konusunda kesin kapanmış bir dosya da yok.
⸻
👁️ Gözler Daha Erken Alarm Veriyor
Beyin tarafındaki belirsizlik sürerken, göz sağlığı konusunda tablo daha net.
Uzun süreli ekran kullanımı:
• Göz kuruluğu
• Yanma ve batma
• Baş ağrısı
• Bulanık görme
• Dijital göz yorgunluğu
riskini artırıyor.
Ekrana bakarken göz kırpma sayısı ciddi biçimde azalıyor. Bu durum özellikle çocuk ve gençlerde miyop artışıyla ilişkilendiriliyor.
Gece karanlıkta telefon kullanımı ise melatonin hormonunu baskılayarak uyku düzenini bozabiliyor.
⸻
📡 En Yüksek Maruziyet Ne Zaman?
Telefon konuşurken en yüksek radyo frekansı maruziyeti:
• Sinyalin zayıf olduğu alanlarda
• Telefon çekim ararken
• Uzun süreli kulak temasında
görülüyor.
Cihazlar güvenlik limitleri içinde üretilse de uzmanlar “makul önlem” yaklaşımını öneriyor.
⸻
⚠️ Ne Yapmalı?
Panik değil, bilinç:
• Kulaklık ya da hoparlör kullanmak
• Zayıf çekim alanında uzun konuşmamak
• Telefonu yastık altında uyumamak
• Her 20 dakikada bir ekrana ara vermek
• Çocuklarda uzun süreli maruziyeti sınırlamak
⸻
🎯 Sonuç
Cep telefonu kullanımının beyin kanseri yaptığı kanıtlanmış değil. Ancak uzun dönem yoğun kullanım konusunda bilim henüz kesin noktayı koymuş değil.
Belirsizlik alanında en akıllı yaklaşım aşırıya kaçmamak.
Teknoloji hayatımızın parçası olabilir.
Ama sağlığımızın yerine geçmemeli.