Çakmak, transfer sürecindeki son durumu, “İrfan Can Eğribayat teklifimizi kabul etti. Fenerbahçe’nin cevabını bekliyoruz” sözleriyle açıkladı. Böylece oyuncuyla yapılan görüşmelerin olumlu sonuçlandığı, dosyanın Fenerbahçe yönetiminin kararına kaldığı ortaya çıktı.

Gençlerbirliği Fenerbahçe’ye resmî teklif yaptı

Gençlerbirliği yönetimi daha önce İrfan Can Eğribayat ile Tarık Çetin için Fenerbahçe’ye resmî teklif sunduğunu açıklamıştı. Başkent temsilcisinin iki kaleciden birini kadrosuna katmayı hedeflediği belirtilmişti.

Son açıklamayla birlikte İrfan Can Eğribayat seçeneği öne çıktı. Oyuncunun Gençlerbirliği’nin sportif projesine ve sözleşme şartlarına olumlu yaklaştığı, kulüpler arasındaki görüşmelerin sonucunun beklendiği aktarıldı.

Transferin formülü henüz açıklanmadı

Gençlerbirliği ile İrfan Can Eğribayat arasındaki anlaşmaya rağmen transferin bonservisli mi yoksa kiralık mı gerçekleştirileceği henüz açıklanmadı.

Fenerbahçe’nin oyuncunun ayrılığına hangi şartlarla izin vereceği ve olası bonservis beklentisi netleşmiş değil. Bu nedenle İrfan Can’ın teklifi kabul etmesi transferi güçlendirse de kulüpler arasında anlaşma sağlanmadan süreç tamamlanmış sayılmıyor.

Geçen sezon Samsunspor’da forma giydi

İrfan Can Eğribayat, geçen sezonun ikinci bölümünü kiralık olarak Samsunspor’da geçirdi. Sezon sonunda Fenerbahçe’ye dönen deneyimli kalecinin yeni dönem kadro planlamasındaki durumu transfer görüşmelerini hızlandırdı.

Adanaspor altyapısından yetişen İrfan Can, daha sonra Göztepe ve Fenerbahçe formalarını giydi. Süper Lig tecrübesi bulunan yerli kalecinin Gençlerbirliği tarafından birinci kaleci adaylarından biri olarak değerlendirildiği belirtiliyor.

Son karar Fenerbahçe’nin

Mevcut tabloda İrfan Can Eğribayat cephesindeki engel aşılmış durumda. Gençlerbirliği yönetimi şimdi Fenerbahçe’nin transfere vereceği cevabı bekliyor.

Sarı-lacivertli kulübün teklife olumlu yaklaşması ve transfer şartlarında uzlaşılması hâlinde İrfan Can Eğribayat’ın kariyerine Ankara’da devam etmesi bekleniyor. Henüz iki kulüpten transferin tamamlandığına ilişkin resmî açıklama yapılmadı.

Fenerbahçe’de yeni sezon kadro planlaması sürerken Dominik Livakovic dosyasında hareketlilik yaşanıyor. Hırvat kaleciyi bonservisiyle kadrosuna katmak isteyen Dinamo Zagreb’in görüşmelerini sürdürdüğü, İtalya Serie A ekiplerinden Torino’nun da oyuncunun temsilcisiyle temas kurduğu bildirildi.

Livakovic’in eski kulübüne dönmeye sıcak bakmasının Dinamo Zagreb’i yarışta öne çıkardığı belirtiliyor. Ancak Fenerbahçe ile Hırvat kulübü arasında bonservis şartlarında henüz kesin bir anlaşma sağlandığı doğrulanmadı.

Dinamo Zagreb ilk teklifini yaptı

Dinamo Zagreb’in temmuz ayının başında Fenerbahçe’ye 3 milyon avro bonservis ve 1 milyon avro bonus içeren bir teklif sunduğu öne sürülmüştü. Sarı-lacivertli yönetimin bu paketi yetersiz bulduğu ve ilk teklifi kabul etmediği aktarılmıştı.

Hırvatistan basınındaki haberlerde Dinamo Zagreb’in bonservis teklifini 4 milyon avro seviyesine kadar yükseltebileceği, Livakovic’e ise beş yıllık sözleşme sunmayı planladığı belirtildi.

Son saatlerde dolaşıma giren “5 milyon avroluk teklif kabul edildi” iddiasına ilişkin Fenerbahçe, Dinamo Zagreb veya güvenilir bağımsız kaynaklardan doğrulama gelmedi.

Torino da Livakovic’in şartlarını araştırdı

Transferdeki yeni gelişme İtalya’dan geldi. Torino’nun kaleci arayışları kapsamında Livakovic’in temsilcisiyle görüşerek oyuncunun sözleşme ve transfer şartları hakkında bilgi aldığı öne sürüldü.

İtalyan ekibinin henüz Fenerbahçe’ye resmî teklif sunduğuna ilişkin doğrulanmış bir bilgi bulunmuyor. Buna karşın Torino’nun devreye girmesi, Dinamo Zagreb’in bonservis pazarlığındaki konumunu zorlaştırabilir.

Sezonun ikinci yarısını Dinamo Zagreb’de geçirdi

Dominik Livakovic, Ocak 2026’da Fenerbahçe’den Dinamo Zagreb’e sezon sonuna kadar kiralanmıştı. Hırvat kaleci eski takımına döndükten sonra yeniden düzenli forma şansı buldu ve Dinamo Zagreb’in sezon planlamasında önemli bir rol üstlendi.

Dinamo Zagreb’in 2026-2027 sezonu için yayımlanan kadro sayfasında Livakovic’e yer vermesi de transfer görüşmelerinin olumlu sonuçlandırılmak istendiğine işaret ediyor. Bununla birlikte oyuncunun bonservisi hâlen Fenerbahçe’de bulunuyor.

Livakovic’in Fenerbahçe sözleşmesi devam ediyor

31 yaşındaki Hırvat kalecinin Fenerbahçe ile sözleşmesi 30 Haziran 2028’e kadar sürüyor. Bu nedenle Dinamo Zagreb veya Torino’nun transferi tamamlayabilmesi için sarı-lacivertli kulüple bonservis konusunda anlaşması gerekiyor.

Fenerbahçe’nin ilk teklifi reddetmesinin ardından pazarlıkların devam ettiği belirtiliyor. Transferin yönünü Dinamo Zagreb’in sunacağı yeni paket, Torino’nun resmî teklife geçip geçmeyeceği ve Livakovic’in tercihi belirleyecek.

Dominik Livakovic Fenerbahçe’den ayrılacak mı?

Mevcut tablo, Dominik Livakovic’in Fenerbahçe’den ayrılma ihtimalinin güçlü olduğunu gösteriyor. Ancak tarafların anlaşmaya vardığı veya transferin tamamlandığı yönünde resmî bir açıklama bulunmuyor.

Dinamo Zagreb duygusal bağ ve düzenli forma avantajıyla öne çıkarken Torino, Serie A seçeneğiyle yarışa yeni bir boyut kazandırdı. Fenerbahçe’nin bonservis beklentisinin karşılanması durumunda ayrılık sürecinin hızlanması bekleniyor.

Öztrak’ın açıklaması, yeni oluşuma katılması beklenen milletvekillerinin ve CHP’de kalacak isimlerin tartışıldığı süreçte geldi. Faik Öztrak’a yeni bir parti görevi verildiğine ilişkin ise resmî açıklama yapılmadı.

Faik Öztrak CHP’den ayrılacak mı?

Faik Öztrak, 22 Temmuz 2026’da sosyal medya hesabından yaptığı açıklamayla siyasi mücadelesine CHP çatısı altında devam edeceğini bildirdi. Öztrak’ın mesajı, Özgür Özel’in CHP’den ayrılarak yeni bir siyasi parti kurma kararı ve parti içinde başlayan istifaların ardından yayımlandı.

Öztrak, kişisel hesapların ve parti içindeki ayrışmanın CHP’ye zarar vereceğini savundu. Açıklamasında bugünün “tek yürek, tek bilek olma günü” olduğunu belirten Öztrak, mücadeleyi CHP çatısı altında “omuz omuza, eksilmeden, eğilmeden” sürdüreceklerini ifade etti.

Yeni parti kararını eleştirdi

Öztrak, CHP’yi kişisel siyasi hedeflerin aracı olarak gören anlayışlara karşı olduğunu belirterek partinin tarihsel kimliğine vurgu yaptı. Yeni parti hazırlığı üzerinden doğrudan isim vermeden eleştiriler yönelten Öztrak, ayrılırken CHP’yi zayıflatmaya çalışanların yalnızca partiye değil, ülkeye de zarar verdiğini savundu.

Açıklamada, bölgede ve dünyada dengelerin değiştiği bir dönemde CHP’nin gücünün azaltılmasının doğru olmayacağı görüşü dile getirildi. Öztrak, şahsi hesaplar yerine parti bütünlüğünün korunması gerektiğini belirtti.

Galatasaray’ın hücum hattı için değerlendirdiği isimler arasında gösterilen Franco Mastantuono dosyasında dikkat çeken bir gelişme yaşandı. Real Madrid’in, 18 yaşındaki Arjantinli futbolcunun daha fazla süre alabilmesi amacıyla 2026-2027 sezonunda kiralık olarak ayrılmasına sıcak baktığı ileri sürüldü.

İspanyol kulübünün oyuncunun bonservisini elinde tutmak istediği ve muhtemel kiralama anlaşmasına satın alma seçeneği eklemeyi planlamadığı belirtiliyor. Bu gelişme, daha önce Mastantuono’nun transfer koşullarıyla ilgilendiği öne sürülen Galatasaray açısından yeni bir fırsat oluşturdu.

Galatasaray’ın ilgisi Arjantin basınına yansıdı

Arjantin merkezli yayınlarda Galatasaray’ın Mastantuono’yu takip eden kulüpler arasında bulunduğu bildirildi. Sarı-kırmızılıların oyuncuyu kiralık olarak kadrosuna katma ihtimalini değerlendirdiği, ancak Real Madrid’e yapılmış resmî bir teklifin henüz doğrulanmadığı aktarıldı.

Galatasaray’ın yanı sıra Porto, Benfica ve Sporting’in de genç futbolcunun durumunu yakından izlediği belirtildi. Fulham ve Juventus’un da kiralama seçenekleri arasında gösterilmesi, transfer yarışının oldukça geniş olduğunu ortaya koyuyor.

Satın alma opsiyonu bulunmayacak

Real Madrid’in Mastantuono’yu kalıcı olarak göndermeyi düşünmediği ve oyuncunun gelişimini Avrupa’da düzenli oynayabileceği bir takımda sürdürmesini istediği ifade ediliyor.

Bu nedenle transferin gerçekleşmesi hâlinde anlaşmanın yalnızca bir sezonluk kiralama şeklinde hazırlanması bekleniyor. Galatasaray açısından en önemli başlıkların oyuncunun maaşı, kiralama bedeli ve Real Madrid’in talep edeceği süre garantisi olacağı değerlendiriliyor.

Mastantuono geçen sezon 35 maça çıktı

14 Ağustos 2007 doğumlu Franco Mastantuono, sağ kanat ve hücumcu orta saha pozisyonlarında görev yapabiliyor. Arjantinli futbolcu, Real Madrid formasıyla 2025-2026 sezonunda tüm kulvarlarda 35 karşılaşmada oynadı ve üç gol kaydetti.

River Plate altyapısından yetişen genç oyuncu, Ağustos 2025’te Real Madrid kadrosuna katıldı. İspanyol kulübüyle 30 Haziran 2031’e kadar sözleşmesi bulunuyor.

Galatasaray transferde beklemeye geçti

Galatasaray’ın Mastantuono için henüz resmî teklif sunmadığı, Real Madrid’in kiralama şartlarının netleşmesini beklediği belirtiliyor. Sarı-kırmızılıların oyuncuya düzenli forma ve Avrupa kupalarında önemli rol sunarak rakiplerinin önüne geçmeyi hedefleyebileceği değerlendiriliyor.

Transferde Real Madrid’in kararı kadar Mastantuono’nun tercihi de belirleyici olacak. Arjantinli futbolcunun düzenli oynayabileceği ve gelişimini sürdürebileceği bir Avrupa kulübüne gitmeye olumlu yaklaştığı öne sürülüyor.

Kacper Tobiasz sağlık kontrolünden geçecek

Polonyalı gazeteci Tomasz Włodarczyk’in aktardığı bilgilere göre Tobiasz’ın 23 Temmuz Perşembe günü Türkiye’ye gelmesi planlanıyor. Genç kalecinin sağlık kontrollerinde sorun çıkmaması durumunda Gaziantep FK ile sözleşme imzalaması bekleniyor.

Transfer iddiası ilk olarak Gaziantep yerel basınında yer aldı. Ardından Polonya’daki farklı spor yayınlarının aynı bilgiyi doğrulaması, dosyadaki sinyali güçlendirdi. Buna karşın Gaziantep FK tarafından henüz resmî transfer açıklaması yapılmadı.

Bonservis bedeli ödenmeyecek

Kacper Tobiasz’ın Legia Varşova ile olan sözleşmesi 30 Haziran 2026 tarihinde sona erdi. Polonya temsilcisi, altyapısından yetişen kalecinin sezon sonunda takımdan ayrıldığını daha önce resmen açıklamıştı. Bu nedenle Gaziantep FK’nin transfer için bonservis bedeli ödemesi beklenmiyor.

Yeni kulüp arayışında olan Tobiasz, form durumunu korumak amacıyla kısa süre önce Legia Varşova’nın birinci takımıyla misafir oyuncu statüsünde antrenmanlara katılmıştı. Bu uygulamanın yeni bir sözleşme anlamına gelmediği, kulübün resmî açıklamasında belirtilmişti.

Gaziantep FK kaleyi gençleştiriyor

4 Kasım 2002 doğumlu Kacper Tobiasz, kaleci pozisyonunda görev yapıyor. Legia Varşova altyapısından yetişen Polonyalı futbolcu, kulübüyle iki Polonya Kupası ve iki Polonya Süper Kupası kazandı.

Gaziantep FK’nin 23 yaşındaki kaleciye yönelmesi, kulübün yalnızca kısa vadeli bir çözüm değil, gelişim ve satış potansiyeli bulunan daha genç bir isim aradığını gösteriyor. Tobiasz’ın transfer edilmesi hâlinde kırmızı-siyahlı takımda vatandaşı Kacper Kozłowski ile birlikte forma giyecek olması da adaptasyon sürecini kolaylaştırabilecek bir unsur olarak değerlendiriliyor. Bu değerlendirme, kulübün mevcut kadro yapısından hareketle yapılan bir çıkarımdır.

Transferde son aşama sağlık kontrolü

Mevcut bilgilere göre Gaziantep FK ile Kacper Tobiasz arasındaki görüşmeler olumlu sonuçlandı. Ancak sağlık kontrolleri tamamlanmadan ve sözleşme imzalanmadan transfer kesinleşmiş kabul edilmiyor.

Polonyalı kalecinin planlanan tarihte Türkiye’ye gelmesi durumunda transfer sürecinin kısa süre içinde sonuçlanması bekleniyor. Kulübün resmî açıklaması ise sağlık kontrolünün ardından gelebilir.

Trabzonspor’un santrfor transferindeki adaylarından Tolu Arokodare hakkında İngiltere’den dikkat çekici bir iddia geldi. Wolverhampton’ın bordo-mavili kulüpten gelen teklife olumlu yanıt verdiği, buna karşın 25 yaşındaki futbolcunun Türkiye seçeneğine henüz onay vermediği ileri sürüldü.

Son gelişmelere göre transferde kulüpler arasındaki mali engel büyük ölçüde aşılmış olabilir. Ancak Arokodare’nin kariyerine Avrupa’nın beş büyük liginden birinde devam etmek istemesi nedeniyle görüşmelerin oyuncu cephesinde tıkandığı belirtiliyor.

Trabzonspor’un teklifi kabul edildi mi?

İngiliz basınındaki yeni haberde Wolverhampton’ın Trabzonspor’un teklifini kabul ettiği açık biçimde ileri sürüldü. Teklifin bonservis, kiralama veya satın alma şartı içeren hangi formülle kabul edildiğine ilişkin ise net ve doğrulanmış bir ayrıntı paylaşılmadı.

Daha önce yayımlanan haberlerde Trabzonspor’un oyuncu için kiralama teklifi yaptığı, ancak hem Wolverhampton’dan hem de Arokodare cephesinden olumlu sonuç alamadığı aktarılmıştı. Son iddia, İngiliz kulübünün tutumunda değişiklik yaşandığına işaret ediyor.

Arokodare Trabzonspor’a sıcak bakmıyor

Transferin önündeki temel sorun oyuncunun kariyer tercihi olarak gösteriliyor. Arokodare’nin daha önce Trabzonspor seçeneğine olumlu yaklaşmadığı ve İtalya başta olmak üzere Avrupa’nın üst düzey liglerinden gelecek teklifleri beklediği yazılmıştı.

Güncel haberlerde de Nijeryalı santrforun bu tavrını koruduğu belirtiliyor. Bu nedenle Wolverhampton ile anlaşma sağlanmış olsa bile transferin gerçekleşebilmesi için Trabzonspor’un oyuncuyu sportif proje ve sözleşme şartları konusunda ikna etmesi gerekiyor.

Wolverhampton’da Tolu Arokodare krizi

Arokodare’nin Wolverhampton’daki geleceğine ilişkin belirsizlik, kulübün sezon öncesi çalışmalarına da yansıdı. İngiliz futbolcunun takım antrenmanına alınmaması üzerine sahayı terk etmediği, bu nedenle bir antrenmanın iptal edildiği ve tesislerde güvenlik önlemlerinin artırıldığı iddia edildi.

Nijeryalı santrforun hazırlık maçı kadrosuna alınmasının da beklenmediği bildirildi. Oyuncunun takımdan ayrılmak istediğini yönetime ilettiği, Wolverhampton’ın ise transferden 20 milyon avronun üzerinde gelir beklediği belirtiliyor.

Fiorentina da transfer yarışında

Tolu Arokodare için Trabzonspor’un yanı sıra Fiorentina’nın da devrede olduğu aktarılıyor. İtalyan ekibinin satın alma maddesi içeren ve toplam değeri 22 milyon avroya ulaşan bir teklif hazırladığı öne sürüldü.

İlk Fiorentina teklifinin Wolverhampton tarafından reddedildiği, daha sonra şartları geliştirilmiş yeni bir paket sunulduğu belirtiliyor. Oyuncunun İtalya seçeneğine daha sıcak bakması, Trabzonspor açısından transfer yarışını zorlaştırıyor.

Tolu Arokodare kimdir?

23 Kasım 2000 doğumlu Tolu Arokodare, 1,97 metrelik boyuyla santrfor pozisyonunda görev yapıyor. Nijeryalı futbolcu, Genk formasıyla Belçika’da gol kralı olduktan sonra Eylül 2025’te Wolverhampton’a transfer edildi. Oyuncunun İngiliz kulübüyle 2029 yılına kadar sözleşmesi bulunuyor.

Arokodare, Wolverhampton formasıyla Premier Lig’de beklenen skor katkısına ulaşamadı. Güncel İngiliz haberlerinde oyuncunun geçen sezon ligde 33 maçta üç gol kaydettiği aktarılıyor.

Tolu Arokodare Trabzonspor’a gelecek mi?

Trabzonspor’un teklifinin Wolverhampton tarafından kabul edildiği öne sürülse de transfer henüz tamamlanmış değil. Oyuncunun Türkiye’ye gelmeye ikna edilmesi, kişisel sözleşme şartlarının netleştirilmesi ve transfer formülünün açıklığa kavuşması gerekiyor.

Bordo-mavili kulüp veya Wolverhampton tarafından anlaşmaya ilişkin resmî açıklama yapılmadı. Mevcut tablo, Trabzonspor’un kulüp tarafında mesafe aldığı ancak oyuncu cephesindeki engeli henüz aşamadığı yönünde.

Muaz Ayaz’ın kullandığı otomobil, sürücüsünün direksiyon kontrolünü kaybetmesi sonucu yoldan çıkarak fındık bahçesine devrildi. Taklalar atan araç ters dönerken, çevredekilerin ihbarı üzerine bölgeye sağlık, jandarma, itfaiye ve AFAD ekipleri sevk edildi.

Muaz Ayaz ve Kader Ayaz hayatını kaybetti

Ekiplerin olay yerinde yaptığı kontrolde sürücü Muaz Ayaz ile araçta bulunan akrabası Kader Ayaz’ın hayatını kaybettiği belirlendi.

Kazada ağır yaralanan Tayyip Ayaz ile 5 aylık Muhammed Musa Ayaz ve 5 yaşındaki Mihrimah İsra Ayaz, sağlık ekiplerinin ilk müdahalesinin ardından hastaneye kaldırıldı.

Yaralıların tedavileri sürerken, kazayla ilgili inceleme başlatıldı.

Hac Kuraları Sonuçları Nasıl Sorgulanır?

Hacı adayları, açıklanan kura sonuçlarını e-Devlet sistemi ve Diyanet İşleri Başkanlığı'nın duyurduğu resmi sorgulama kanalları üzerinden T.C. kimlik numaraları ile görüntüleyebiliyor.

Sonuç ekranında adayın kesin kayıt hakkı kazanıp kazanmadığı, kayıt sürecine ilişkin bilgiler ve izlenmesi gereken adımlar yer alıyor.

Kayıt Sürecine Dikkat

Kurada ismi çıkan adayların, ilan edilen tarihler arasında kesin kayıt işlemlerini eksiksiz tamamlamaları gerekiyor. Belirlenen süre içerisinde kayıt yaptırmayanların haklarını kaybedebileceği belirtilirken, süreçle ilgili tüm duyuruların yakından takip edilmesi önem taşıyor.

Hac Kurası Çıkmayanlar Ne Yapacak?

Kurada ismi çıkmayan hacı adayları ise gelecek dönem hac organizasyonları için yapılacak başvuru ve kayıt yenileme süreçlerini takip edebilecek. Yeni dönem takvimi açıklandığında gerekli işlemleri yapan adaylar yeniden değerlendirmeye alınacak.

Hac kuraları sonuçlarının açıklanmasıyla birlikte binlerce hacı adayı için yeni bir süreç başlamış oldu. Kesin kayıt hakkı kazanan vatandaşların belirlenen takvime uygun hareket etmeleri büyük önem taşırken, kura sonucu olumsuz olan adayların ise gelecek dönem başvuru süreçlerini takip etmeleri gerekiyor. Hac organizasyonuna ilişkin tüm gelişmelerin resmi duyurular üzerinden takip edilmesi, olası mağduriyetlerin önüne geçecektir.

Işıkla etkinleştirilen bitkisel nanoveziküllerin, meme kanseri hücrelerinin bağışıklık sisteminden kaçmasına yardımcı olan moleküler mekanizmalardan birini etkileyebileceği bildirildi. Temmuz 2026’da yayımlanan hakemli preklinik araştırmada, sarı kantarondan elde edilen eksozom benzeri nanoveziküllerin MCF-7 meme kanseri hücrelerindeki CD24 düzeyini azalttığı ve deneysel tümör büyümesini baskıladığı görüldü.[1] (spj.science.org⁠)

Çalışma, bitkisel kökenli nanoölçekli yapıların yalnızca molekül taşıyan doğal paketler olarak değil, tümör hücreleri ile bağışıklık sistemi arasındaki iletişimi değiştirebilecek biyolojik araçlar olarak da araştırılabileceğine işaret ediyor.

Bitkilerin Mikroskobik Kargo Paketleri

Hücre dışı veziküller, hücrelerin çevrelerine bıraktığı, zarla çevrili çok küçük yapılardır. Protein, yağ ve RNA molekülleri taşıyabilen bu kesecikler hücreler arası iletişimde rol oynayabilir.

Son yıllarda insan ve hayvan hücrelerinin yanı sıra bitkilerden ayrıştırılan eksozom benzeri nanoveziküller de ilaç taşıma, bağışıklık düzenleme ve fotodinamik tedavi araştırmalarında inceleniyor.

Yeni çalışmada sarı kantarondan elde edilen ve HPDEN olarak adlandırılan nanoveziküller kullanıldı. Sarı kantaronun içerdiği hiperisin gibi ışığa duyarlı bileşenlerin, belirli dalga boylarındaki ışıkla karşılaştığında reaktif oksijen türleri oluşturabildiği daha önceki deneysel çalışmalarda gösterilmişti.[4]

Bu özellik, nanoveziküllerin kontrollü ışık uygulamasıyla etkinleştirilebilen doğal bir fotosensitizer platformu olarak araştırılmasına zemin hazırladı.

Işık Uygulaması MikroRNA Yükünü Değiştirdi

Çalışmanın en dikkat çekici sonucu, ışığın yalnızca fotodinamik bir hücre hasarı oluşturmamasıydı. Işık uygulaması, nanoveziküllerin taşıdığı moleküler yüklerden birinin miktarını da değiştirdi.

Işıkla işlem gören nanoveziküllerde miR-172f-p3 adlı mikroRNA’nın düzeyi belirgin biçimde yükseldi.[1]

MikroRNA’lar protein üretmez. Bunun yerine belirli haberci RNA moleküllerine bağlanarak genetik bilginin proteine dönüşmesini azaltabilir. Bu nedenle hücrede hangi proteinlerin ne ölçüde üretileceğini düzenleyen küçük moleküler anahtarlar olarak değerlendirilebilir.

Deneylerde nanoveziküllerin taşıdığı miR-172f-p3’ün MCF-7 hücrelerine aktarılabildiği ve CD24 üretimini azalttığı bildirildi. Moleküler bağlanma testleri de miR-172f-p3 ile CD24 haberci RNA’sı arasında doğrudan hedef ilişkisi bulunduğunu destekledi.[1]

Kanserin “Beni Yeme” Sinyali Hedeflendi

Makrofajlar, hasarlı, yabancı veya tehlikeli hücreleri tanıyıp yutabilen bağışıklık hücreleridir. Ancak tümör hücreleri, makrofajların kendilerini ortadan kaldırmasını engelleyen yüzey sinyalleri geliştirebilir.

CD24, bazı kanser hücrelerinde yüksek miktarda bulunabilen bu sinyallerden biridir. İnsan makrofajlarındaki Siglec-10 reseptörüne bağlandığında hücrenin yutulmasını baskılayan bir kontrol noktası oluşturabilir. Farelerde bu reseptörün karşılığı Siglec-G olarak adlandırılır.[2] (PubMed⁠)

Bu etkileşim, kanser immünolojisinde “beni yeme” sinyallerinden biri olarak inceleniyor.

Yeni deneyde ışıkla etkinleştirilen nanoveziküllerin taşıdığı miR-172f-p3, kanser hücrelerindeki CD24 düzeyini düşürdü. CD24–Siglec-G/10 eksenindeki bu değişikliğin, tümörle ilişkili makrofajların işlevsel özelliklerini de etkilediği bildirildi.[1]

Makrofajlarda Antitümör Yöne Doğru Değişim

Hücre kültürü deneylerinde MCF-7 hücreleri, nanoveziküllerle işlemden geçirildikten sonra önceden M2 benzeri özellik kazandırılmış makrofajlarla birlikte yetiştirildi.

M2 benzeri makrofajlar genellikle doku onarımı, bağışıklığın baskılanması ve bazı tümör destekleyici süreçlerle ilişkilendirilirken M1 benzeri makrofajlar daha proinflamatuvar ve antitümör özellikler gösterebilir.

Işıkla işlem görmüş nanoveziküllerin CD24’ü azaltmasının ardından makrofajlarda M1 ile bağlantılı belirteçlerin yükseldiği, M2 ile bağlantılı bazı belirteçlerin ise azaldığı görüldü.[1]

Nanoveziküllerin makrofajlar üzerindeki doğrudan etkisi daha zayıf kaldı. Daha belirgin değişimin, önce kanser hücresindeki CD24 düzeyinin azaltılması ve ardından kanser hücresi ile makrofaj arasındaki sinyalin değişmesiyle oluştuğu bildirildi.

Bununla birlikte M1 ve M2, gerçek tümör ortamındaki makrofajları iki kesin gruba ayıran değişmez kimlikler değildir. Makrofajların özellikleri bulundukları dokuya, aldıkları sinyallere ve hastalığın evresine göre geniş bir yelpazede değişebilir.[3] (PMC⁠)

Bu nedenle sonuçları “M2 makrofajlar tamamen M1’e dönüştürüldü” biçiminde değil, incelenen belirteçlerde M1 benzeri bir profile doğru yönelim görüldüğü şeklinde değerlendirmek gerekiyor.

Bir Platformda İki Olası Etki

Deneysel yaklaşımın iki ayrı mekanizma üzerinden çalışabileceği düşünülüyor.

Birinci mekanizma, sarı kantaron nanoveziküllerindeki ışığa duyarlı bileşenlerin reaktif oksijen türleri oluşturarak kanser hücrelerini doğrudan baskılamasıdır.

İkinci mekanizma ise ışıkla artan miR-172f-p3’ün CD24 üretimini azaltması ve böylece tümör hücresi ile makrofaj arasındaki bağışıklık baskılayıcı iletişimi değiştirmesidir.[1]

Hücre canlılığı deneylerinde ışıkla işlem gören nanoveziküllerin MCF-7 hücreleri üzerindeki baskılayıcı etkisinin kullanılan yoğunlukla birlikte arttığı bildirildi. CD24’ün deneysel olarak azaltılması da benzer yönde sonuç verdi.

Ancak gözlenen toplam antitümör etkinin ne kadarının reaktif oksijen türlerinden, ne kadarının miR-172f-p3 ve CD24 mekanizmasından kaynaklandığı tam olarak ayrıştırılmış değil.

Fare Deneyinde Doğrudan Tedavi Uygulanmadı

Araştırmanın hayvan bölümü, sonuçların yorumlanmasında en fazla dikkat gerektiren noktalardan birini oluşturuyor.

MCF-7 hücreleri önce laboratuvarda ışıkla işlem görmüş nanoveziküllerle 24 saat temas ettirildi. Ardından bu ön işlemden geçirilen kanser hücreleri bağışıklık sistemi baskılanmış çıplak farelere nakledildi.

Fareler yaklaşık 15 gün izlendi ve gruplarda beş ila altı hayvan yer aldı. Önceden ışıkla etkinleştirilmiş nanoveziküllere maruz bırakılan hücrelerin oluşturduğu tümörlerin, kontrol gruplarındaki tümörlerden daha küçük olduğu bildirildi.[1]

miR-172f-p3 taklidi uygulanmış hücrelerle oluşturulan ayrı modelde de tümör büyümesinin baskılandığı ve tümör dokusundaki CD24 düzeyinin azaldığı görüldü.

Ancak nanoveziküller yerleşmiş tümörleri bulunan farelere damar yoluyla, tümör içine veya başka bir sistemik tedavi yöntemiyle verilmedi. Çalışma, tedavinin vücutta dolaşarak tümöre ulaşıp ulaşamayacağını test etmedi.

Bu nedenle hayvan deneyini, yerleşmiş meme kanserinin nanoveziküllerle tedavi edildiğini gösteren klasik bir ilaç çalışması olarak değerlendirmek doğru değil. Model, nanoveziküllerle önceden temas ettirilmiş kanser hücrelerinin daha sonra oluşturduğu tümörlerin büyümesini inceliyor.

Güvenlik Verileri Sınırlı

Kısa deney süresince farelerde belirgin kilo kaybı veya gözlemlenebilir sistemik toksisite bildirilmedi.[1]

Bununla birlikte nanoveziküller farelere doğrudan sistemik olarak uygulanmadığı için bu sonuç, gelecekte geliştirilebilecek bir nanovezikül tedavisinin güvenli olduğunu kanıtlamıyor.

Sistemik güvenliğin değerlendirilebilmesi için nanoveziküllerin kana verildikten sonra hangi dokulara ulaştığı, nerede biriktiği, ne kadar sürede parçalandığı ve karaciğer, böbrek, bağışıklık sistemi ile diğer organlarda uzun vadeli etki oluşturup oluşturmadığı araştırılmalı.

Ayrıca çalışmada kullanılan çıplak fareler insanlardaki tüm bağışıklık sistemini modellemiyor. Bu hayvanların bağışıklık yapısındaki eksiklikler, özellikle T hücreleri ile makrofajlar arasındaki daha karmaşık etkileşimlerin değerlendirilmesini sınırlandırıyor.

Klinik Tedaviden Henüz Uzak

Işıkla etkinleşen nanovezikül yaklaşımı henüz preklinik araştırma aşamasında bulunuyor. İnsanlarda yapılmış bir Faz 1, Faz 2 veya Faz 3 klinik çalışma bulunmuyor.

Uygun doz, uygulama yolu, ışığın dalga boyu ve süresi, ışığın derin tümör dokularına ulaştırılması, nanoveziküllerin üretim standardı ve uzun dönem güvenlik gibi temel sorular henüz yanıtlanmış değil.

MCF-7 hücreleri östrojen reseptörü pozitif meme kanserini temsil eden tek bir hücre hattıdır. Meme kanserinin üçlü negatif, HER2 pozitif ve tedaviye dirençli alt türlerinde aynı etkinin görülüp görülmeyeceği bilinmiyor.

Daha gerçekçi hayvan modellerinde, yerleşmiş tümörlere doğrudan tedavi uygulanarak yapılacak deneylere ihtiyaç bulunuyor. Sonraki aşamalarda biyodağılım, farmakokinetik, bağışıklık yanıtı, tekrarlanan dozlar ve uzun süreli toksisite birlikte değerlendirilmek zorunda.

Çalışma bölgesel kamu araştırma fonları ve üniversite programlarıyla desteklendi. Yazarlar herhangi bir çıkar çatışması bildirmedi.[1]

Sarı Kantaron Ürünleriyle Aynı Değil

Araştırmada kullanılan yapılar sarı kantaron çayı, bitki özü, kapsül veya piyasada satılan sarı kantaron takviyeleri değil.

Nanoveziküller bitkiden laboratuvar koşullarında ayrıştırıldı, saflaştırıldı, karakterize edildi ve kontrollü ışık uygulamasından geçirildi. Bu nedenle bulgular sarı kantaron tüketmenin meme kanserini baskıladığı ya da tedavi ettiği anlamına gelmiyor.

Sarı kantaron içeren ürünlerin bazı ilaçlarla ciddi etkileşimlere girebildiği de biliniyor. Deneysel nanovezikül araştırması, mevcut bitkisel ürünlerin kanser tedavisinde kullanılmasını destekleyen bir kanıt oluşturmuyor.

Çalışmanın asıl önemi, ışıkla kontrol edilebilen bitkisel nanoölçekli taşıyıcıların hem tümör hücresini hem de tümörün bağışıklık mikroçevresini etkileyebilecek biçimde tasarlanabileceğini göstermesinde yatıyor.

Bunun gerçek bir meme kanseri tedavisine dönüşüp dönüşmeyeceğini ise ancak doğrudan uygulama yapılan gelişmiş hayvan deneyleri ve ardından güvenliği aşamalı biçimde değerlendiren insan çalışmaları gösterebilir.

Kaynaklar

[1] Zeng P, Lei J, Lu Y, Zhang W, You J, Zheng Y, Wu J. Photoactivated Hypericum perforatum-Derived Exosome Nanovesicles Suppress Breast Cancer via miR-172f/CD24–Siglec-G/10-Driven Macrophage Reprogramming. Biomaterials Research. 2026;30:0393. DOI: 10.34133/bmr.0393

[2] Barkal AA, Brewer RE, Markovic M ve diğerleri. CD24 signalling through macrophage Siglec-10 is a target for cancer immunotherapy. Nature. 2019;572:392-396. DOI: 10.1038/s41586-019-1456-0

[3] Murray PJ, Allen JE, Biswas SK ve diğerleri. Macrophage Activation and Polarization: Nomenclature and Experimental Guidelines. Immunity. 2014;41(1):14-20. DOI: 10.1016/j.immuni.2014.06.008

[4] Ma X, Chen N, Zeng P ve diğerleri. Hypericum Perforatum-Derived Exosomes-Like Nanovesicles: A Novel Natural Photosensitizer for Effective Tumor Photodynamic Therapy. International Journal of Nanomedicine. 2025;20:1529-1541. DOI: 10.2147/IJN.S510339

Trabzonspor’da yeni sezon öncesi ayrılık çalışmaları devam ederken Denis Drăguș dosyası yeniden hareketlendi. Bordo-mavili kulübün, Rumen hücum oyuncusuyla yollarını ayırmak için görüşmelerini sürdürdüğü ve gelecek sezon planlamasında futbolcuya yer vermediği belirtildi.

Trabzonspor Başkan Yardımcısı Zeyyat Kafkas’ın Denis Drăguș ve John Lundstram için görüşmelerin devam ettiğini açıklaması, ayrılık ihtimalini güçlendirdi. Drăguș’un kariyerine Romanya’da devam etme ihtimali öne çıkarken FCSB’nin oyuncuya yönelik ilgisini koruduğu aktarılıyor.

FCSB, Denis Drăguș’u bekliyor

FCSB Başkanı Gigi Becali, Denis Drăguș transferine yönelik ilgilerinin sürdüğünü belirterek Rumen oyuncuyu beklediklerini açıkladı. FCSB’nin transfer için Trabzonspor ile oyuncu arasındaki sözleşme sorununun çözülmesini beklediği ifade ediliyor.

Drăguș’un Romanya’ya dönmeye sıcak baktığı öne sürülürken Türkiye’den ve farklı ülkelerden kulüplerin de oyuncunun durumunu takip ettiği belirtiliyor. Ancak Trabzonspor’a ulaşmış ve kabul edilmiş resmî bir teklif bulunduğuna ilişkin açıklama yapılmadı.

Ayrılıkta 3 milyon avroluk düğüm

Romanya basınında yer alan iddiaya göre Denis Drăguș, Trabzonspor ile kalan iki yıllık sözleşmesinden doğacak yaklaşık 3 milyon avroluk ücretin tamamını alarak serbest kalmak istiyor.

Trabzonspor yönetiminin ise oyuncunun kalan ücretinin tamamını ödemeye ve bonservis bedeli almadan ayrılmasına sıcak bakmadığı öne sürüldü. Bordo-mavililerin önceliğinin Drăguș’u bonservisiyle göndermek olduğu, bu seçeneğin gerçekleşmemesi hâlinde karşılıklı fesih koşullarının görüşülebileceği ifade ediliyor.

Fatih Tekke’nin planlarında yer almıyor

Denis Drăguș’un fiziksel durumunu koruyabilmesi için Trabzonspor’un sezon öncesi çalışmalarında yer aldığı, ancak teknik direktör Fatih Tekke’nin yeni sezon planlamasında düşünülmediği aktarılıyor. Kulüp yönetiminin yabancı kontenjanında yer açmak ve maaş bütçesini rahatlatmak amacıyla ayrılık sürecini kısa sürede sonuçlandırmayı hedeflediği belirtiliyor.

Bordo-mavili kulübün oyuncuyu bonservisiyle veya uygun şartlarda kiralık olarak göndermeyi değerlendirdiği daha önce de gündeme gelmişti. Süper Lig’den ve yurt dışından bazı takımların Drăguș’un durumunu araştırdığı öne sürülmesine rağmen henüz sonuçlanmış bir transfer bulunmuyor.

Denis Drăguș’un Trabzonspor sözleşmesi sürüyor

Trabzonspor’a 2024 yılında transfer olan Denis Drăguș’un bordo-mavili kulüple iki yıl daha sözleşmesi bulunuyor. Rumen futbolcu geçen sezonun ilk bölümünü Eyüpspor’da, ikinci bölümünü ise Gaziantep FK’de kiralık olarak geçirdi. Trabzonspor, oyuncunun Gaziantep FK’ye geçici transferini Ocak 2026’da resmen açıklamıştı.

Santrforun yanı sıra sol kanatta da görev yapabilen Drăguș, Trabzonspor’daki ilk sezonunda beklenen düzenli skor katkısını sağlayamadı. Kiralık dönemlerinin ardından takıma dönen oyuncunun geleceği, yönetim ile temsilcisi arasındaki görüşmelere bağlı olacak.

Denis Drăguș Trabzonspor’dan ayrılacak mı?

Trabzonspor’un Denis Drăguș ile yollarını ayırmak istediği kulüp yöneticisinin açıklamasıyla doğrulanırken, ayrılığın hangi yöntemle gerçekleşeceği henüz netleşmedi.

FCSB’nin ilgisi devam etse de bonservis bedeli, oyuncunun kalan ücretleri ve sözleşme feshi şartları konusunda uzlaşma sağlanması gerekiyor. Tarafların anlaşması hâlinde Rumen futbolcunun ülkesine dönme ihtimalinin güç kazanacağı belirtiliyor.

Trabzonspor’da 23 Temmuz’da başlayacak Avusturya kampı öncesinde kadro şekillenmeye başladı. Teknik direktör Fatih Tekke’nin yeni sezon planlamasında yer vermediği belirtilen John Lundstram’ın ikinci etap kamp kadrosuna alınmasının beklenmediği ileri sürüldü.

İngiliz orta saha oyuncusu Trabzon’daki sezon öncesi çalışmalarında yer alsa da teknik heyetin kararında değişiklik olmadığı aktarılıyor. Bordo-mavililerin oyuncunun ayrılığı için transfer ve sözleşme feshi seçeneklerini değerlendirdiği belirtiliyor.

Lundstram için henüz resmî teklif yok

Trabzonspor’un John Lundstram’a kulüp bulması konusunda kolaylık sağlamaya hazır olduğu, ancak bordo-mavili yönetime ulaşan resmî bir teklif bulunmadığı öne sürüldü. İngiliz futbolcunun özellikle İskoçya ve İngiltere’den bazı takımlarla temas kurduğu yönünde kulisler bulunuyor.

Transfer seçeneğinin sonuç vermemesi durumunda tarafların karşılıklı sözleşme feshi için masaya oturabileceği ifade ediliyor. Fesih şartları konusunda anlaşma sağlandığına ilişkin ise henüz doğrulanmış bir bilgi bulunmuyor.

Hull City’den Trabzonspor’a döndü

John Lundstram, geçen sezon Trabzonspor’dan Hull City’ye kiralanmıştı. İngiliz orta saha oyuncusu, kiralık sözleşmesinin tamamlanmasının ardından bordo-mavili takıma geri döndü. Trabzonspor’un resmî açıklamasında kiralama anlaşmasının yalnızca 2025-2026 sezonunu kapsadığı belirtilmişti.

Hull City’de düzenli süre alan Lundstram’ın Trabzonspor’daki geleceği ise teknik heyetin yeni sezon planlaması doğrultusunda belirsizliğini koruyor.

Yabancı kontenjanı ayrılığı hızlandırabilir

Trabzonspor’un yeni yabancı transferlerine kadroda yer açabilmesi için bazı oyuncularla yollarını ayırması gerekiyor. Lundstram’ın yanı sıra Denis Drăguș ve Mathias Løvik gibi isimlerin de ayrılık listesinde bulunduğu iddia ediliyor.

Bordo-mavili yönetimin hem yabancı kontenjanında yer açmak hem de maaş bütçesini rahatlatmak amacıyla Lundstram dosyasını kısa sürede sonuçlandırmak istediği belirtiliyor.

John Lundstram Trabzonspor’dan ayrılacak mı?

Lundstram’ın Avusturya kampına götürülmeyeceği yönündeki bilgiler, ayrılık ihtimalini güçlendirse de Trabzonspor’dan henüz resmî bir açıklama yapılmadı.

İngiliz futbolcuya yeni bir kulüp bulunması veya tarafların sözleşme feshi şartlarında anlaşması hâlinde ayrılığın kısa süre içerisinde netleşebileceği ifade ediliyor.

Omonia, Loïs Diony transferini 17 Temmuz 2026 tarihinde resmî kanallarından duyurdu. Kulüp ayrıca Fransız santrforun ilk açıklamalarını ve yeni takımına katılışına ilişkin görüntüleri de yayımladı.

Mardin 1969 Spor iddiası daha sonra yayımlandı

Loïs Diony’nin Mardin 1969 Spor ile anlaşmaya vardığı yönündeki haber 21 Temmuz 2026 tarihinde yayımlandı. Haberde, Manisa FK ile sözleşmesi sona eren futbolcunun Mardin ekibine gideceği iddia edildi. Ancak bu tarihte Diony’nin Omonia transferi dört gün önce resmiyet kazanmıştı.

Bu nedenle Mardin 1969 Spor bağlantısının eski bir görüşme, sonuçlanmamış temas veya güncelliğini yitirmiş bir transfer kulisine dayanmış olabileceği değerlendiriliyor.

Loïs Diony geçen sezon 22 gol attı

Fransız santrfor, geçen sezon Manisa FK formasıyla 38 karşılaşmada 22 kez ağları havalandırarak takımının en skorer oyuncusu oldu. Sözleşmesinin sona ermesinin ardından bonservisini eline alan Diony, kariyerine Omonia’da devam etme kararı aldı.

Tecrübeli futbolcu daha önce Nantes, Dijon, Saint-Étienne, Bristol City, Angers, Kızılyıldız ve Bandırmaspor formaları da giydi.

Mardin 1969 Spor yeni forvet arayışını sürdürüyor

Loïs Diony transferinin mümkün görünmemesi, Mardin 1969 Spor’un santrfor arayışında başka isimlere yönelmesini gerektiriyor. Kulübün yeni sezon öncesinde hücum hattına takviye yapmak istediği belirtilirken gündeme gelecek alternatif futbolcular merak ediliyor.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran ile devam eden gerilime ilişkin dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Güneydoğu Asya ülkelerinin dışişleri bakanlarını bir araya getiren toplantıda konuşan Rubio, diplomasi seçeneğinin hâlâ masada olduğunu belirtti.

Washington yönetiminin sorunların müzakere yoluyla çözülmesine açık olduğunu ifade eden Rubio, İran tarafının aynı kararlılığı göstermediğini ileri sürdü.

Son Dakika: “İran müzakerelerde ciddi değil”

Rubio, ABD’nin diplomatik çözüm arayışından vazgeçmediğini belirterek, mevcut aşamadaki temel sorunun İran’ın müzakerelere yeterince ciddi yaklaşmaması olduğunu söyledi.

Tahran yönetimine açık bir mesaj veren Rubio, İran’ın gerçek bir anlaşma için masaya gelmesi durumunda Washington’un da görüşmelere hazır olacağını bildirdi.

Rubio, “Eğer ciddilerse biz de ciddiyiz. Değillerse çıkarlarımızı ve müttefiklerimizin çıkarlarını korumak için gerekeni yaparız” ifadelerini kullandı.

Son Dakika: Hürmüz Boğazı uyarısı

ABD Dışişleri Bakanı, açıklamasında Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmelere de geniş yer ayırdı. İran’ın uluslararası deniz trafiği üzerinde tek taraflı kontrol kurmasına izin verilemeyeceğini savunan Rubio, böyle bir durumun dünyanın diğer bölgeleri açısından da tehlikeli bir örnek oluşturacağını belirtti.

Rubio, herhangi bir devletin uluslararası bir su yolundan geçen gemilerden ücret talep etmesinin veya taleplerini kabul etmeyen gemileri hedef almasının küresel ticaret düzenini tehdit edeceğini söyledi.

ABD’li Bakan, Hürmüz Boğazı’nda ortaya çıkabilecek böyle bir tablonun Güney Çin Denizi gibi egemenlik tartışmalarının yaşandığı bölgelerde de benzer girişimleri teşvik edebileceğini öne sürdü.

Son Dakika: Deniz ticaretinde gerilim büyüyor

Rubio’nun açıklamaları, Orta Doğu’daki çatışmaların deniz taşımacılığı üzerindeki baskıyı artırdığı bir dönemde geldi. İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçen gemilere yönelik tehditlerinin ardından Kızıldeniz, Suudi Arabistan’ın Asya’ya gerçekleştirdiği petrol sevkiyatı için daha önemli bir güzergâh haline gelmişti.

Ancak Yemen’deki İran destekli Husilerin Suudi Arabistan’a yönelik deniz ablukası ilan etmesi, Kızıldeniz’deki güvenlik endişelerini de artırdı. Suudi ham petrolünü Asya pazarlarına taşıyan bazı tankerlerin tehditlerin ardından rotalarını değiştirdiği bildirildi.

Hürmüz Boğazı ile Kızıldeniz’de eş zamanlı yaşanan gerilim, küresel enerji sevkiyatında yeni aksamalara yol açılabileceği endişesini güçlendirdi.

Son Dakika: İran’a 10 günlük ateşkes önerisi

Askerî gerilim sürerken diplomatik girişimlerin de devam ettiği belirtildi. Üst düzey bir İranlı yetkili, arabulucuların Tahran yönetimine 10 günlük ateşkes önerisi sunduğunu açıkladı.

Önerinin, ABD ile İran arasında daha önce sağlanan geçici ateşkes düzenlemesini yeniden işler hale getirmeyi amaçladığı kaydedildi. Tarafların yeni ateşkes planı üzerinde anlaşmaya vardığına ilişkin henüz resmî bir açıklama yapılmadı.

İran İçişleri Bakanı Eskandar Momeni de arabuluculuk girişimlerini sürdüren Pakistan’ı ziyaret etti. Momeni’nin İslamabad yönetiminden diplomatik çalışmalarına devam etmesini istediği bildirildi.

Son Dakika: Diplomasi kapısı açık ancak belirsizlik sürüyor

Rubio’nun açıklamaları, ABD yönetiminin İran ile görüşme ihtimalini tamamen dışlamadığını ancak müzakerelerin başlamasını Tahran’ın atacağı adımlara bağladığını gösterdi.

Taraflar arasında Hürmüz Boğazı, bölgesel güvenlik, askerî faaliyetler ve deniz ticaretinin korunması gibi başlıklarda ciddi görüş ayrılıkları bulunuyor.

Ateşkes girişimleri diplomasi için yeni bir alan açarken, sahadaki askerî hareketlilik ve stratejik deniz yollarındaki gerilim anlaşma ihtimalinin önündeki en büyük engeller olarak değerlendiriliyor.

Türkiye’de milyonlarca çalışanı doğrudan ilgilendiren asgari ücret sisteminde kapsamlı bir değişiklik gündeme geldi. Üzerinde çalışıldığı belirtilen modele göre ülke genelinde tek bir asgari ücret uygulanması yerine şehirlerin yaşam maliyetleri, sektörlerin ekonomik gücü ve iş gücü ihtiyacı dikkate alınabilecek.

Yeni sistemin hayata geçirilmesi durumunda İstanbul, Ankara ve İzmir gibi kira, ulaşım ve temel tüketim giderlerinin yüksek olduğu şehirlerde daha yüksek asgari ücret belirlenmesi gündeme gelebilecek. Yaşam maliyetinin daha düşük olduğu bölgelerde ise farklı ücret seviyeleri uygulanabilecek.

Bölgesel asgari ücret nedir?

Bölgesel asgari ücret, çalışanlara ödenecek en düşük maaşın Türkiye’nin tamamında aynı olması yerine şehir veya bölgelere göre belirlenmesini öngören bir model olarak tanımlanıyor.

Sistemin temelinde, aynı maaşı alan çalışanların farklı şehirlerde aynı satın alma gücüne sahip olmaması bulunuyor. Büyükşehirlerde kira ve ulaşım giderlerinin hızla yükselmesi, mevcut ücretin çalışanların temel ihtiyaçlarını karşılamasında şehirler arasında önemli farklar oluşturuyor.

Olası düzenlemede şehirlerin tek tek değerlendirilmesi yerine benzer ekonomik özelliklere sahip illerin aynı ücret bölgesinde toplanması da seçenekler arasında yer alıyor.

Maaşlar sektöre göre de değişebilir

Yeni modelde yalnızca şehirlerin değil, çalışılan sektörün de dikkate alınması bekleniyor. Tarım, tekstil, turizm, madencilik, inşaat, sağlık, bilişim ve otomotiv gibi sektörler için farklı asgari ücret seviyeleri belirlenebilecek.

Nitelikli çalışan bulmakta zorlanan, ağır çalışma koşullarına sahip veya uzmanlık gerektiren sektörlerde daha yüksek ücret tabanı uygulanması değerlendirilebilecek.

Böylece sektörlerin iş gücü ihtiyacına göre ücretlerin farklılaştırılması ve çalışanların belirli alanlara yönlendirilmesi amaçlanabilecek.

Her şehirde farklı maaş mı ödenecek?

Bölgesel asgari ücret modelinin uygulanması, aynı işi yapan bütün çalışanların doğrudan farklı maaş alacağı anlamına gelmiyor. Asgari ücret, bir çalışana ödenebilecek en düşük tutarı ifade ediyor.

İşverenler çalışanların deneyimi, mesleği, sorumluluğu ve performansına göre belirlenen sınırın üzerinde maaş ödemeye devam edebilecek.

Yeni sistemde kira seviyeleri, tüketici fiyatları, işsizlik oranı, iş gücü açığı ve işletmelerin mali yapısı gibi göstergelerin dikkate alınabileceği belirtiliyor.

Saatlik ücret sistemi de gündemde

Çalışma hayatına ilişkin olası değişiklikler arasında saatlik ücret sisteminin daha yaygın hale getirilmesi de bulunuyor.

Uzaktan çalışma, kısmi süreli istihdam, dijital platform çalışanları ve esnek çalışma modellerinin yaygınlaşmasıyla birlikte ücretlerin çalışılan saat üzerinden hesaplanmasına yönelik yeni düzenlemeler yapılabileceği ifade ediliyor.

Saatlik ücret sisteminin özellikle yarı zamanlı çalışanlar, öğrenciler ve kısa süreli işlerde görev yapan kişiler açısından daha açık bir ücret hesabı oluşturabileceği değerlendiriliyor.

Yeni asgari ücret sistemi ne zaman uygulanacak?

Bölgesel ve sektörel asgari ücret modeline ilişkin henüz açıklanmış resmî bir uygulama tarihi bulunmuyor.

Yeni sistemin hayata geçirilebilmesi için hukuki altyapının hazırlanması, işçi ve işveren temsilcilerinin görüşlerinin alınması ve ücret belirleme yönteminin netleştirilmesi gerekiyor.

Bu nedenle tek asgari ücret sisteminin sona erdiği yönündeki ifadeler şu aşamada kesinlik taşımıyor. Ancak şehir ve sektöre göre değişen ücret modeli, önümüzdeki dönemin en önemli çalışma hayatı başlıklarından biri olmaya hazırlanıyor.

Katılımcıların oturma, ayakta durma, hafif hareket ve günlük adım süreleri her trimesterde uyluğa takılan hareket ölçerlerle kaydedildi. Böylece yalnızca katılımcıların beyanına dayanmak yerine, günlük hareket örüntülerinin doğrudan cihazlarla izlenmesi sağlandı.[1]

Günde 10 Saatten Fazla Oturmak İki Kat Riskle İlişkili

Araştırmaya katılan gebeler gün içinde ortalama 10,1 saatini oturarak geçirdi. Ortalama hafif fiziksel aktivite süresi 4,6 saat, günlük adım sayısı ise 6 bin 783 olarak hesaplandı.[1]

Günde ortalama 7,3 saat oturan grupta olumsuz gebelik sonucu görülme olasılığı yüzde 19 olarak belirlendi. Bu oran, günlük oturma süresi ortalama 10,4 saate çıkan grupta yüzde 42,3’e, 11,8 saat oturan grupta ise yüzde 41,6’ya yükseldi.[1]

İstatistiksel değerlendirmede, günde 10 saatten fazla oturanların birleşik komplikasyon riski, yaklaşık 7 saat oturanlara göre 2,2 kat daha yüksek bulundu. Mutlak riskler arasındaki farkın yaklaşık 23 puana ulaşması, ilişkinin yalnızca göreceli oranlarla sınırlı kalmadığını gösterdi.[1]

Hafif Hareketle Risk Yüzde 40’tan Yüzde 21’e Geriledi

Hafif fiziksel aktivite; ayakta durma, ev içinde hareket etme, günlük işleri yapma veya rahat tempoda yürüme gibi düşük enerji gerektiren hareketleri kapsıyor. Araştırmada günde yaklaşık 3 saat hafif hareket edenlerde olumsuz gebelik sonucu olasılığı yüzde 40,3 olarak hesaplandı.[1]

Günlük hafif hareket süresi yaklaşık 7 saat olan grupta ise bu oran yüzde 21,1’e düştü. Göreceli risk hesabında en yüksek hafif hareket grubunun riski, en düşük hareket grubunun yaklaşık yarısı düzeyindeydi.[1]

Bu bulgu, gebelik döneminde yoğun egzersiz yapamayan kadınlar açısından günlük yaşam içindeki küçük hareketlerin de önemli olabileceğine işaret ediyor. Ancak araştırmada belirtilen 7 saatlik süre, 7 saat egzersiz yapılması gerektiği anlamına gelmiyor. Bu süre ayakta geçirilen zaman ile gün içine yayılan düşük yoğunluklu bütün hareketleri içeriyor.

Günlük 6 Bin İla 8 Bin 500 Adım Öne Çıktı

Günde yaklaşık 4 bin adım atan grupta olumsuz gebelik sonucu görülme olasılığı yüzde 47,7 olarak belirlendi. Ortalama 6 bin adım atanlarda bu oran yüzde 36,2’ye, yaklaşık 8 bin 500 adım atanlarda ise yüzde 32,2’ye geriledi.[1]

Düşük adım grubuyla karşılaştırıldığında, orta düzeyde adım atanlarda göreceli risk yüzde 24, yüksek adım grubunda ise yüzde 33 daha düşüktü.[1]

Yaklaşık 11 bin 863 adımlık en yüksek grupta tahmini risk daha düşük görünmesine rağmen sonuç istatistiksel anlamlılığa ulaşmadı. Bu nedenle bulgular, “ne kadar fazla adım, o kadar fazla yarar” şeklinde doğrusal bir sonuç ortaya koymadı.[1]

Araştırmada belirlenen adım sayıları henüz gebeler için kesin hedef veya klinik reçete niteliği taşımıyor. Sonuçlar, farklı günlük hareket örüntülerine sahip grupların karşılaştırılmasına dayanıyor.

Uzun ve Kesintisiz Oturma Süreleri Daha Belirleyici Olabilir

Ayrıntılı analizlerde ilişki özellikle 60 dakika veya daha uzun kesintisiz oturma dönemlerinde belirginleşti. Daha kısa oturma bölümleri ile birleşik gebelik sonuçları arasında aynı düzeyde istatistiksel ilişki görülmedi.[1]

Hafif aktivitenin ayakta yapılan bölümü de daha düşük riskle bağlantılı bulunurken, yalnızca yürümeye dayalı hafif aktivite bazı modellerde tek başına anlamlı bir sonuç vermedi.[1]

Bu sonuçlar, günün tamamını tek bir egzersiz seansıyla değerlendirmek yerine, uzun oturma sürelerinin kısa ayakta kalma veya hareket molalarıyla bölünmesinin araştırılması gerektiğini gösteriyor.

Her Üç Gebeden Birinde Olumsuz Sonuç Kaydedildi

Çalışmada 470 katılımcının 174’ünde, yani yüzde 37’sinde birleşik olumsuz gebelik sonuçlarından en az biri görüldü. En sık kaydedilen sorun, 86 katılımcıda belirlenen gebeliğe bağlı hipertansif hastalıklar oldu.[1]

Gestasyonel diyabet, erken doğum ve gebelik haftasına göre küçük bebek sayılarının ayrı ayrı değerlendirme yapmak için yetersiz kalması nedeniyle, araştırma bu komplikasyonların her biri hakkında kesin sonuç sunamadı.[1]

Bu nedenle daha az oturmanın bütün gebelik komplikasyonlarını aynı ölçüde etkilediği söylenemiyor. En belirgin ilişki, birleşik sonuç ölçütü ve gebelikte hipertansif hastalıklar üzerinden görüldü.

Bulgular Neden-Sonuç İlişkisini Kanıtlamıyor

Araştırma randomize kontrollü bir deney değil, gözlemsel bir kohort çalışmasıydı. Katılımcıların hareket düzeyleri değiştirilmedi; mevcut davranışları izlenerek gebelik sonuçlarıyla karşılaştırıldı.[1]

Bu nedenle uzun süre oturmanın komplikasyonlara doğrudan neden olduğu veya oturma süresini azaltmanın riski kesin olarak düşüreceği söylenemez. Gebelikte gelişen sağlık sorunlarının kadınların daha az hareket etmesine yol açmış olması da ihtimaller arasında bulunuyor.

Analizler gebelik öncesi vücut kitle indeksi, orta ve yüksek yoğunluklu fiziksel aktivite, yaş, doğum sayısı ve sosyoekonomik durum gibi değişkenler dikkate alınarak yapıldı. Buna rağmen beslenme, mevcut hastalıklar, iş koşulları ve genel sağlık durumu gibi ölçülemeyen başka etkenlerin sonuçları etkilemiş olması mümkün.[1]

Katılımcıların çoğunluğunun sağlıklı gönüllülerden oluşması ve etnik çeşitliliğin sınırlı kalması da sonuçların yüksek riskli gebeliklere veya farklı topluluklara doğrudan genellenmesini zorlaştırıyor.[1]

Günlük Hareket Egzersizden Ayrı Değerlendirilmeli

Güncel uluslararası kılavuzlarda, fiziksel aktivite açısından engeli bulunmayan gebelerin haftada en az 150 dakika orta yoğunluklu aerobik aktivite yapması, hareketsiz geçirilen süreyi sınırlaması ve gün boyunca düzenli hareket etmesi öneriliyor.[2][3]

Yeni bulgular, bu önerilerin yerine geçmiyor. Araştırma, planlı egzersizin dışında kalan saatlerin de gebelik sağlığı açısından önem taşıyabileceğini düşündürüyor. Masa başında çalışma, televizyon izleme veya uzun yolculuklar sırasında oturmayı kısa hareket aralarıyla bölmek, gelecekte yapılacak müdahale çalışmalarında değerlendirilebilecek yöntemler arasında yer alıyor.

Gebeliğin seyri, eşlik eden hastalıklar ve fiziksel aktiviteyi sınırlayan durumlar kişiden kişiye değişebiliyor. Özellikle yüksek riskli gebeliklerde hareket düzeyinin gebeliği izleyen sağlık ekibi tarafından kişisel koşullara göre değerlendirilmesi önem taşıyor.[3]

Araştırma, daha az oturma ve daha fazla hafif hareketin daha sağlıklı gebelik sonuçlarıyla bağlantılı olduğunu gösteriyor. Ancak bu ilişkinin gerçek bir koruyucu etkiye dönüşüp dönüşmediğinin anlaşılması için, oturma süresini azaltmayı doğrudan test eden daha geniş ve kontrollü çalışmalara ihtiyaç bulunuyor.

Kaynaklar

[1] Barone Gibbs B, Kim J, Gallagher J, et al. Adverse Pregnancy Outcomes and Sedentary Behavior, Light-Intensity Physical Activity, and Daily Steps. JAMA. 2026;336(2):135-143. DOI: 10.1001/jama.2026.6986. (JAMA Network⁠)

[2] World Health Organization. WHO Guidelines on Physical Activity and Sedentary Behaviour. 2020. ISBN: 9789240015128. (Dünya Sağlık Örgütü⁠)

[3] American College of Obstetricians and Gynecologists. Physical Activity and Exercise During Pregnancy and the Postpartum Period. Committee Opinion No. 804. 2020. (ACOG⁠)

Huzursuz bacak sendromu, genellikle otururken veya yatarken başlayan, akşam ve gece saatlerinde belirginleşen nörolojik bir duyusal-hareket bozukluğu olarak tanımlanıyor. Kişi bacaklarında tarif edilmesi güç bir rahatsızlık hissediyor ve bacaklarını hareket ettirdiğinde geçici olarak rahatlıyor. Belirtilerin başka bir hastalık veya durumla açıklanamaması da tanının temel ölçütleri arasında bulunuyor.[2][6] (NINDS⁠)

Gece Belirtilerini Hafifletebilecek Sekiz Yöntem

1. Sıcak veya soğuk uygulama

Bacaklara sıcak su torbası, ısıtıcı ped ya da soğuk paket uygulanması, rahatsız edici duyulara karşı farklı bir duyusal uyarı oluşturarak belirtilerin daha az hissedilmesini sağlayabilir. Bazı kişiler sıcak uygulamadan, bazıları ise soğuktan daha fazla yarar görüyor.[1][6] (Cleveland Clinic⁠)

2. Ilık duş veya banyo

Uyku öncesinde alınan ılık duş ya da banyo, kasların gevşemesine ve bedenin uykuya hazırlanmasına yardımcı olabilir. Özellikle sıcak uygulamadan yarar gören kişilerde bacaklardaki huzursuzluk hissi daha az yoğun algılanabilir.[1][6] (Cleveland Clinic⁠)

3. Nazik bacak masajı

Baldır, uyluk ve ayaklara yapılan hafif masaj, kas gerginliğini azaltabilir ve rahatsız edici duyulara karşı geçici bir karşı uyarı oluşturabilir. Masajın sert ve ağrılı biçimde yapılması yerine yavaş, kontrollü hareketler tercih edilmeli.[1][6] (Cleveland Clinic⁠)

4. Kontrollü germe hareketleri

Bacak ve ayak kaslarını yavaşça germek, özellikle uzun süre oturma veya yatmanın ardından başlayan yakınmalarda kısa süreli rahatlama sağlayabilir. Ani, yaylanarak yapılan veya kasları zorlayan hareketler ise bazı kişilerde belirtileri artırabilir.[1] (Cleveland Clinic⁠)

5. Kısa süreli hareket

Odada birkaç dakika yürümek, ayak bileklerini hareket ettirmek veya bacakları sırayla büküp açmak, sendromun karakteristik özelliği olan hareket etme dürtüsünü geçici olarak yatıştırabilir. Rahatlama çoğunlukla hareket sürdüğü sırada belirginleşir ve dinlenmeye dönüldüğünde yakınmalar yeniden başlayabilir.[1][2] (Cleveland Clinic⁠)

6. Zihni farklı bir etkinliğe yöneltmek

Bulmaca çözmek, okumak veya dikkat gerektiren sakin bir etkinlikle uğraşmak, kişinin rahatsız edici bacak duyularına odaklanmasını azaltabilir. Bu yaklaşım hastalığın altında yatan mekanizmayı değiştirmiyor, ancak belirtilerin daha az yoğun algılanmasına yardımcı olabiliyor.[1] (Cleveland Clinic⁠)

7. Basınç uygulayan özel sargılar

Ayağın veya belirli kas gruplarının üzerine kontrollü basınç uygulayan sargılar, sinir sistemine farklı bir duyusal uyaran göndererek bazı hastalarda rahatlama sağlayabilir. Ancak özel basınç cihazları sıradan bandajlardan farklı olabileceği için ürün ve uygulama biçimi sağlık profesyoneliyle değerlendirilmelidir.[1][4] (Cleveland Clinic⁠)

8. Titreşimli pedler

Bacakların altına yerleştirilen titreşimli pedler, belirtilerle yarışan duyusal bir uyarı oluşturmayı amaçlıyor. Bazı araştırmalarda uykuya ilişkin sonuçlarda iyileşme bildirilse de huzursuz bacak sendromunun şiddetini azaltma konusunda çalışmaların sonuçları birbiriyle tam olarak örtüşmüyor.[1][4] (Cleveland Clinic⁠)

Ev Yöntemlerinin Bilimsel Kanıtı Aynı Güçte Değil

İlaç dışı uygulamaları inceleyen bir sistematik derlemede 442 yayın tarandı ve ölçütleri karşılayan 11 randomize kontrollü çalışma değerlendirildi. Egzersiz ve basınç uygulayan cihazlar gibi bazı yöntemlerin belirti şiddetini azaltabileceği, titreşimli pedler ve soğuk uygulamanın ise belirti şiddetinden çok bazı uyku sonuçlarına katkı sağlayabileceği bildirildi. Araştırmacılar çalışma sayısının az, genel kanıt kalitesinin ise yüksek olmadığını vurguladı.[4] (Monash University⁠)

Daha güncel bir sistematik derleme ve meta-analizde 17 randomize kontrollü çalışma bir araya getirildi. Titreşim, elektriksel uyarı, akupresür, masaj, soğuk uygulama ve egzersiz gibi yöntemlerle belirti puanlarında genel bir iyileşme görüldü. Ancak çalışmalarda kullanılan yöntemlerin, uygulama sürelerinin ve hasta gruplarının farklı olması, her ev uygulamasının aynı ölçüde etkili olduğu sonucuna varılmasını engelliyor. Çalışmaların bir bölümünün diyaliz hastalarında gelişen huzursuz bacak sendromunu incelemesi de sonuçların herkese doğrudan genellenmesini sınırlandırıyor.[5] (ResearchGate⁠)

Demir Düzeyinin Kontrolü Tedavinin Temel Parçası

Sık veya klinik açıdan belirgin huzursuz bacak sendromunda yalnızca ev yöntemlerine odaklanmak yeterli olmayabilir. Güncel klinik rehber, ferritin ve transferrin doygunluğu dahil olmak üzere demir değerlerinin düzenli biçimde incelenmesini öneriyor. Demir eksikliği, belirgin kansızlık bulunmasa bile huzursuz bacak belirtileriyle bağlantılı olabiliyor.[2][3] (NINDS⁠)

Uzman uzlaşısına dayanan eşiklere göre yetişkinlerde ferritin değerinin 75 ng/mL veya altında ya da transferrin doygunluğunun yüzde 20’nin altında olması durumunda demir tedavisi değerlendirilebiliyor. Bu sınırlar genel toplumda kullanılan klasik kansızlık ölçütlerinden farklı ve henüz doğrudan klinik deneylerle kesinleştirilmiş değil. Bu nedenle demir takviyesine kan tahlili yapılmadan ve sağlık profesyoneli tarafından değerlendirilmeden başlanmamalı.[3][6] (Doi⁠)

Kafein, Alkol ve Bazı İlaçlar Belirtileri Artırabilir

Güncel tedavi yaklaşımında ilk adımlardan biri, belirtileri ağırlaştırabilecek etkenlerin belirlenmesi olarak gösteriliyor. Kafein ve alkol tüketimi, bazı antidepresanlar, uyku veren antihistaminikler, dopamin karşıtı bazı bulantı ilaçları ve tedavi edilmemiş tıkayıcı uyku apnesi huzursuz bacak belirtilerini artırabilir.[2][3] (NINDS⁠)

Düzenli ve orta şiddette egzersiz bazı kişilerde gece yakınmalarını azaltabilir. Buna karşılık aşırı egzersiz yapmak veya yatma saatine çok yakın yoğun biçimde çalışmak belirtileri kötüleştirebilir. Düzenli uyku saatleri oluşturmak, yeterli uyumak, nikotin kullanımından kaçınmak ve kafein tüketimini azaltmak da uzun dönemli kontrol planının parçası olabilir.[1][6] (Cleveland Clinic⁠)

Kullanılan bir ilacın belirtileri artırdığı düşünülüyorsa ilaç aniden bırakılmamalı veya dozu değiştirilmemeli. İlaç listesi, olası alternatifler ve yarar-zarar dengesi reçeteyi düzenleyen sağlık profesyoneliyle birlikte değerlendirilmelidir.[2][3] (NINDS⁠)

Uyku Düzenli Olarak Bozuluyorsa Değerlendirme Gerekiyor

Evde uygulanan yöntemler hafif ve aralıklı yakınmalarda geçici rahatlama sağlayabilir. Belirtilerin haftada birkaç kez ortaya çıkması, uykuya dalmayı engellemesi, gece sık uyandırması veya gündüz yaşamını etkilemesi durumunda altta yatan nedenlerin araştırılması önem taşıyor.[1][2] (Cleveland Clinic⁠)

Huzursuz bacak sendromunda tek bir yöntem herkes için aynı sonucu vermiyor. Sıcak-soğuk uygulama, ılık duş, masaj, germe ve kısa yürüyüş güvenli koşullarda denenebilecek destekleyici seçenekler olsa da kalıcı kontrol, belirtileri ağırlaştıran etkenlerin belirlenmesi ve gerekli durumlarda kişiye uygun tıbbi tedavinin planlanmasıyla sağlanabiliyor.[3][4][6] (Doi⁠)

Kaynaklar

[1] Cleveland Clinic Health Essentials. What Can You Do for Immediate Relief From Restless Legs Syndrome? 21 Temmuz 2026. (Cleveland Clinic⁠)

[2] National Institute of Neurological Disorders and Stroke. Restless Legs Syndrome. 2026. (NINDS⁠)

[3] Winkelman JW, Berkowski JA, DelRosso LM ve diğerleri. Treatment of Restless Legs Syndrome and Periodic Limb Movement Disorder: An American Academy of Sleep Medicine Clinical Practice Guideline. Journal of Clinical Sleep Medicine. 2025;21(1):137-152. DOI: 10.5664/jcsm.11390 (Doi⁠)

[4] Harrison EG, Keating JL, Morgan PE. Non-pharmacological Interventions for Restless Legs Syndrome: A Systematic Review of Randomised Controlled Trials. Disability and Rehabilitation. 2019;41(17):2006-2014. DOI: 10.1080/09638288.2018.1453875 (Monash University⁠)

[5] Gupta B, Goel R, Gupta K, Thakor A, Mittal A. Effect of Vibration, Electrical Stimulation and Other Non-Pharmacological Interventions on Restless Leg Syndrome Severity and Sleep Quality: A Systematic Review and Meta-Analysis. Annals of Indian Academy of Neurology. 2025;28(6):806-816. DOI: 10.4103/aian.aian_176_25 (ResearchGate⁠)

[6] Mayo Clinic. Restless Legs Syndrome: Diagnosis and Treatment. 2026. (Mayo Clinic⁠)

Trendyol 1. Lig ekiplerinden Ankara Keçiörengücü’nde Oğuzcan Çalışkan’ın geleceğine ilişkin dikkat çeken bir transfer gelişmesi yaşandı. Kulüp Başkanı Sedat Tahiroğlu, genç savunmacı için Süper Lig’den teklif aldıklarını ve mali görüşmelerde belirli bir noktaya geldiklerini açıkladı.

Tahiroğlu, teklif yapan kulübün adını paylaşmazken Oğuzcan Çalışkan’ı mevcut aşamada kadroda tutmayı düşündüklerini belirtti. Açıklamanın ardından futbolcuya talip olan Süper Lig ekibinin hangisi olduğu merak konusu oldu.

Oğuzcan Çalışkan’a teklif yapan takım Konyaspor mu?

Transfer kulislerinde teklif yapan takımın Konyaspor olabileceği değerlendiriliyor. Yeşil-beyazlıların daha önce Oğuzcan Çalışkan’ı transfer listesine aldığı ve savunma hattına yerli bir stoper kazandırmak istediği yönündeki bilgiler bu ihtimali güçlendiriyor.

Konyaspor’un yeni sezon öncesinde stoper arayışını sürdürmesi, genç savunmacının yaşı ve yerli statüsünde bulunması da kulüp ile oyuncu arasındaki profil uyumunu artırıyor.

Buna karşın Konyaspor, Ankara Keçiörengücü veya oyuncu cephesinden teklifin Konya temsilcisine ait olduğunu doğrulayan bir açıklama yapılmadı. Bu nedenle Konyaspor bağlantısı şu aşamada güçlü bir ihtimal ve transfer kulisi olarak değerlendiriliyor.

Keçiörengücü Oğuzcan Çalışkan’ı bırakmak istemiyor

Ankara Keçiörengücü yönetiminin Oğuzcan Çalışkan’ı yeni sezon planlamasının önemli parçalarından biri olarak gördüğü belirtiliyor. Kulüp cephesi, Süper Lig’den gelen teklifte rakamsal olarak ilerleme sağlanmasına rağmen oyuncunun satışına şu an için sıcak bakmıyor.

Bununla birlikte teklif yapan kulübün bonservis bedelini yükseltmesi hâlinde görüşmelerin yeniden hız kazanabileceği değerlendiriliyor. Keçiörengücü’nün uzun süreli sözleşmesi bulunan genç stoper için güçlü bir bonservis beklentisi taşıdığı tahmin ediliyor.

Oğuzcan Çalışkan’ın sözleşmesi 2028’e kadar sürüyor

Oğuzcan Çalışkan’ın Ankara Keçiörengücü ile sözleşmesi 30 Haziran 2028’e kadar devam ediyor. Uzun süreli kontrat, transfer pazarlığında başkent ekibinin elini güçlendiren başlıca unsurlar arasında yer alıyor.

Genç savunmacı, geçtiğimiz sezon Trendyol 1. Lig’de sergilediği performansla dikkat çekti. Stoperdeki savunma katkısının yanı sıra duran toplardaki etkinliği, Süper Lig kulüplerinin ilgisini artıran özellikleri arasında gösteriliyor.

Oğuzcan Çalışkan kimdir?

6 Kasım 2002 tarihinde Aydın’da dünyaya gelen Oğuzcan Çalışkan, stoper pozisyonunda görev yapıyor. Ümraniyespor altyapısında yetişen genç futbolcu, daha sonra Bulvarspor ve Ankara Keçiörengücü formalarını giydi.

Yaklaşık 1,93 metrelik boyuyla hava toplarında etkili olan Oğuzcan Çalışkan, fizik gücü ve duran toplardaki gol tehdidiyle öne çıkıyor.

Transferde gözler Konyaspor’a çevrildi

Teklifi yapan Süper Lig kulübünün adı gizliliğini korurken mevcut işaretler Konyaspor ihtimalini öne çıkarıyor. Ancak bu bağlantının kesinlik kazanması için kulüplerden veya oyuncunun temsilcisinden açıklama gelmesi gerekiyor.

Keçiörengücü’nün satışa mesafeli tutumu ve teklif yapan kulübün yeni bir rakamla masaya dönüp dönmeyeceği, Oğuzcan Çalışkan transferindeki sürecin yönünü belirleyecek.

Muğla’nın Milas ilçesinde yıllarca aile hekimliği yaparak çok sayıda hastanın tedavisine katkı sunan Dr. Mustafa Namık Budin’den acı haber geldi.

Edinilen bilgilere göre İzmir’de bulunduğu sırada aniden rahatsızlanan Budin, hastaneye kaldırılarak yoğun bakımda tedavi altına alındı. Doktorların tüm müdahalelerine rağmen kurtarılamayan Mustafa Namık Budin hayatını kaybetti.

Milas’ta uzun yıllar görev yaptı

Milas 1 No’lu Aile Sağlığı Merkezi’nde uzun yıllar aile hekimi olarak görev yapan Dr. Mustafa Namık Budin, meslek yaşamı boyunca binlerce hastaya sağlık hizmeti verdi.

Hastalarıyla kurduğu yakın iletişim ve mesleğine olan bağlılığıyla tanınan Budin’in vefatı, Milas sağlık camiasında derin üzüntü oluşturdu. Acı haberi alan meslektaşları ve sevenleri, Budin ailesine başsağlığı dileklerini iletti.

İzmir’de son yolculuğuna uğurlandı

Dr. Mustafa Namık Budin’in cenazesi, 14 Temmuz 2026 tarihinde İzmir Bostanlı Beşikçioğlu Camii’nde ikindi namazının ardından kılınan cenaze namazıyla son yolculuğuna uğurlandı.

Muğla Tabip Odası da yayımladığı taziye mesajında Dr. Mustafa Namık Budin’in vefatından duyulan üzüntüyü paylaşarak ailesine, yakınlarına ve sağlık camiasına başsağlığı diledi.

Viagra’nın etken maddesi sildenafil, deneysel kanser modellerinde hücre içindeki kolesterol trafiğini değiştirerek metastazı, yani kanserin başlangıç noktasından uzak organlara yayılmasını baskıladı. Hakem değerlendirmesinden geçen araştırmada fare modelleri, insanlardan alınan kanser hücreleri ve yaklaşık 5 milyon sağlık sistemi üyesine ait 20 yıllık kayıtlar birlikte incelendi.[1][2]

Çalışmanın insan verilerine dayanan bölümünde sildenafil kullanan kanser hastalarının sağkalımının daha iyi olduğu görüldü. Etkinin, kolesterol üretimini azaltan statin grubu ilaçlarla birlikte kullanımda daha belirgin olabileceği bildirildi.[1][2]

Bununla birlikte insanlara ait sonuçlar kontrollü bir ilaç denemesinden değil, geçmiş sağlık kayıtlarının gözlemsel analizinden elde edildi. Bu nedenle sildenafilin sağkalımı doğrudan artırdığı veya kanser metastazını önlediği henüz söylenemiyor.

Kanser Hücrelerinin Kolesterol Hattı Hedef Alındı

Kolesterol yalnızca kandaki bir yağ türü değil, aynı zamanda hücre zarlarının yapısında bulunan ve hücrelerin enerji üretimiyle haberleşme süreçlerine katkı sağlayan temel bir moleküldür.

Kanser hücreleri ana tümörden ayrılmak, dokular arasında hareket etmek ve uzak organlarda yeni odaklar oluşturmak için hücre zarlarını sürekli yeniden düzenlemek zorunda kalır. Bu süreç, kullanılabilir kolesterole duyulan ihtiyacı artırabilir.

Araştırmada sildenafilin PDE5A adı verilen enzimi engellediği ve hücre içindeki siklik guanozin monofosfat düzeyini yükselttiği belirlendi. Kısaca cGMP olarak bilinen bu sinyal molekülü, ilacın damarları gevşetmesini sağlayan temel mekanizmanın da bir parçasını oluşturuyor.[1][3]

Yeni bulgular, yükselen cGMP’nin lizozom adı verilen hücresel bölmelerdeki NPC1 kolesterol taşıyıcısına bağlanabildiğini gösterdi. Bu etkileşim, kolesterolün lizozomlardan çıkarılarak hücrenin diğer bölümlerinde kullanılmasını zorlaştırdı.[1]

Kolesterol hücrenin içinde bulunmaya devam etmesine rağmen adeta kilitli bir depoda kaldı. Böylece kanser hücreleri zar yapımı, hareket ve enerji üretimi için ihtiyaç duydukları kolesterole yeterince erişemedi.

Hücre Hareketi ve Enerji Üretimi Zayıfladı

Sildenafil uygulanan kanser modellerinde kolesterolün lizozomlarda biriktiği, hücre zarındaki lipid raft adı verilen özel yapıların bozulduğu ve mitokondrilerin enerji üretme kapasitesinin olumsuz etkilendiği görüldü.[1]

Lipid raftlar, hücre zarında sinyal iletimini ve hücre hareketini düzenleyen küçük platformlar olarak görev yapıyor. Bu yapıların bozulması, kanser hücrelerinin çevredeki dokulara ilerleme ve başka organlara yerleşme yeteneğini azaltabilir.

Araştırmada kanser hücrelerinin bu mekanizmaya sağlıklı hücrelerden daha duyarlı olabileceğine işaret edildi. Bunun olası nedenlerinden biri, bazı kanser hücrelerinde lizozom işlevlerini düzenleyen genlerin daha düşük düzeyde çalışması olarak gösterildi.[1]

Deneysel modellerde sildenafil tedavisi hücre göçünü azalttı ve metastatik odakların oluşumunu sınırlandırdı. Ancak araştırma, farklı kanser türlerinin tamamında aynı etkinin görüleceğini kanıtlamıyor.

Statinlerle Birlikte Etki Güçlendi

Kanser hücreleri kullanılabilir kolesterol miktarı azaldığında yeni kolesterol üretimini artırarak duruma uyum sağlamaya çalıştı. Bu telafi mekanizmasında SREBP2 adı verilen düzenleyici sistemin etkinleştiği belirlendi.[1]

Araştırmacılar bu savunma hattını da kapatmak için sildenafil ile statinleri birlikte değerlendirdi. Sildenafil hücre içindeki mevcut kolesterolün taşınmasını engellerken statinler yeni kolesterol üretimini azalttı.

İki ilacın birlikte uygulanması, deneysel modellerde tek başına sildenafil kullanımına göre daha güçlü ve birbirini tamamlayan bir metastaz karşıtı etki oluşturdu.[1]

Sağlık kayıtlarının analizinde de sildenafil kullanan kanser hastalarında daha iyi sağkalım ile bağlantı bulundu. Statin kullananlarda bu ilişkinin dozla bağlantılı biçimde güçlendiği bildirildi.[1]

Ancak yayımlanan özet bilgilerde sildenafil kullanan kanser hastalarının kesin sayısı, kanser türlerine göre sonuçlar ve mutlak sağkalım farkları ayrıntılı biçimde verilmedi. Bu nedenle gözlenen ilişkinin klinik büyüklüğünü yalnızca açıklanan verilerle değerlendirmek mümkün değil.

5 Milyon Kişilik Veri Klinik Deneme Anlamına Gelmiyor

Araştırmanın sağlık kayıtları bölümü yaklaşık 20 yıllık dönemi ve yaklaşık 5 milyon sağlık sistemi üyesini kapsadı. Bu geniş veri havuzu, gerçek yaşam koşullarında kullanılan ilaçlarla hasta sonuçları arasındaki ilişkilerin araştırılmasını sağladı.[2]

Bununla birlikte kayıtların geniş olması, araştırmayı randomize kontrollü bir klinik denemeye dönüştürmüyor. Sildenafil kullanan kişilerle kullanmayanlar arasında yaş, genel sağlık durumu, kalp ve damar hastalıkları, kullanılan diğer ilaçlar, kanserin türü, evresi ve uygulanan tedaviler bakımından farklılıklar bulunabilir.

İstatistiksel yöntemlerle bu farklılıkların bir bölümü dengelenebilse de ölçülmeyen değişkenlerin sonucu etkileme ihtimali tamamen ortadan kaldırılamaz. Daha iyi sağkalım ile sildenafil kullanımı arasında bağlantı görülmesi, ilacın sağkalımdaki iyileşmenin nedeni olduğunu tek başına kanıtlamaz.

Sildenafil Henüz Kanser Tedavisi Değil

Sildenafil, PDE5 enziminin çalışmasını engelleyen reçeteli bir ilaçtır. Viagra markasıyla ruhsatlı temel kullanım alanı yetişkin erkeklerde görülen erektil disfonksiyondur.[3]

Yeni araştırma sildenafilin kanser tedavisinde yeniden konumlandırılabileceğine ilişkin biyolojik bir gerekçe sunuyor. İlacın uzun süredir kullanılıyor olması ve güvenlik profilinin büyük ölçüde bilinmesi, gelecekte yapılacak klinik araştırmalar açısından avantaj sağlayabilir.

Ancak çalışma bir Faz 1, Faz 2 veya Faz 3 kanser tedavisi denemesi değil. Kanser hastalarında hangi dozun kullanılabileceği, hangi tümör türlerinin yanıt vereceği, tedavinin hangi aşamada uygulanacağı ve standart kanser ilaçlarıyla birlikte güvenli olup olmadığı henüz belirlenmedi.

Sildenafilin kanser metastazını önlemek veya mevcut kanseri tedavi etmek amacıyla resmî onayı bulunmuyor. Bulgular, hastaların sildenafil ya da statin kullanımına kendi başlarına başlamalarını desteklemiyor.

Sildenafilin Yan Etkileri ve İlaç Etkileşimleri Bulunuyor

Sildenafilin en sık bildirilen yan etkileri arasında baş ağrısı, yüzde kızarma, hazımsızlık, burun tıkanıklığı, baş dönmesi, bulantı ve geçici görme bozuklukları bulunuyor.[3]

İlaç özellikle göğüs ağrısı tedavisinde kullanılan nitratlarla birlikte alındığında kan basıncında tehlikeli düşüşe yol açabilir. Bazı ciddi kalp hastalıkları, belirgin düşük tansiyon, yakın zamanda geçirilmiş kalp krizi veya inme ve belirli göz hastalıkları bulunan kişilerde kullanımı uygun olmayabilir.[3]

Kanser hastalarında çok sayıda ilaç aynı anda kullanılabildiği için sildenafil ve statinlerin kemoterapi, hedefe yönelik ilaçlar, immünoterapi veya destek tedavileriyle olası etkileşimlerinin klinik çalışmalarda ayrıca incelenmesi gerekiyor.

Bilimsel Kanıt Güçlü Bir Mekanizma, Erken Bir Tedavi Sinyali Sundu

Araştırmanın en güçlü yanı; moleküler deneyleri, insan kanser hücrelerini, hayvan modellerini ve geniş sağlık kayıtlarını aynı biyolojik mekanizma etrafında birleştirmesi oldu. Farklı yöntemlerle benzer yönde sonuçlara ulaşılması, sildenafil ile kolesterol trafiği arasındaki bağlantının bilimsel güvenilirliğini artırıyor.[1][2]

Buna karşılık insanlara ilişkin verilerin gözlemsel olması, deneylerde kullanılan koşulların klinikteki ilaç kullanımından farklı olabilmesi ve farklı kanser türleri için ayrı etkinlik sonuçlarının henüz bulunmaması önemli sınırlılıklar oluşturuyor.

Sildenafilin kanser hücrelerinin kolesterole erişimini keserek metastaz kapasitesini zayıflatması, mevcut bir ilacın farklı bir hastalık alanında değerlendirilmesi açısından dikkat çekici bir kapı açtı. Bu kapının gerçek bir tedavi seçeneğine dönüşmesi için kanser türüne göre tasarlanmış, kontrollü ve yeterli büyüklükte insan çalışmalarının sonuçları beklenecek.

Kaynaklar

[1] Ariav Y, Hayek S, Cantore T ve diğerleri. PDE5a Inhibition Restricts Cancer Metastasis by Disrupting NPC1-Mediated Cholesterol Trafficking Through a Non-canonical cGMP-Dependent Pathway. Cancer Research. 2026. DOI: 10.1158/0008-5472.CAN-26-1818. (AACR Journals⁠)

[2] Weizmann Institute of Science. Viagra May Reduce Cancer Metastasis, Study Shows. 2026. (wis-wander.weizmann.ac.il⁠)

[3] European Medicines Agency. Viagra: Avrupa kamu değerlendirme raporu ve ürün bilgisi. (European Medicines Agency (EMA)⁠)

Antalya’nın Muratpaşa ilçesinde estetik ve kozmetik uygulamalar alanında çalışmalarını sürdüren Dr. Cem Kavala vefat etti. Kavala’nın geçirdiği kalp krizinin ardından yaşamını yitirdiği belirtildi.

Ondokuz Mayıs Üniversitesi mezunu olan Dr. Cem Kavala, uzun yıllardır Antalya’da hekimlik yapıyordu. Kavala’nın vefat haberinin duyulmasının ardından yakınları ve meslektaşları başsağlığı mesajları yayımladı.

Samsun’da Son Yolculuğuna Uğurlandı

Dr. Cem Kavala için Samsun’daki Kıranköy Camii’nde cenaze namazı kılındı. Kavala’nın naaşı, cenaze töreninin ardından Kıranköy Mezarlığı’nda toprağa verildi.

Edinilen bilgilere göre, yolun karşısına geçmeye çalışan genç kıza cadde üzerinde ilerleyen bir otomobil çarptı. Çarpmanın etkisiyle genç kız metrelerce savrularak yere düştü.

Kazayı gören çevredeki vatandaşlar hızla olay yerine koşarak yaralıya ilk müdahaleyi yaptı. Durumun 112 Acil Sağlık ekiplerine bildirilmesi üzerine bölgeye kısa sürede ambulans sevk edildi.

Olay yerine ulaşan sağlık ekipleri, ağır yaralanan genç kıza ilk müdahaleyi olay yerinde gerçekleştirdi. Ardından ambulansla hastaneye kaldırılan genç kızın tedavi altına alındığı öğrenildi.

Hastaneden edinilen bilgilere göre genç kızın sağlık durumunun ciddiyetini koruduğu ve yoğun bakım ünitesinde entübe edilerek tedavisinin sürdüğü bildirildi.

Kazayla ilgili inceleme başlatıldı.

Son yıllarda hem tarama programlarının yaygınlaşması hem de ailelerin bilinçlenmesiyle SMA hastalığı daha fazla konuşuluyor. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Öğretim Üyesi, Çocuk Nörolojisi Uzmanı Prof. Dr. İhsan Kafadar, özellikle erken belirti ve tanının hayati önem taşıdığını vurguluyor:
“Bugün artık SMA hastalığında erken tanı, hastalığın seyrini değiştirebiliyor. Ancak belirtiler gözden kaçarsa tablo ağırlaşabiliyor.”

SMA Hastalığı nedir?

SMA hastalığı (Spinal Müsküler Atrofi), omurilikteki hareket sinir hücrelerini etkileyen genetik bir kas hastalığıdır.

Bu hastalıkta, kasları çalıştıran motor nöronlar hasar görür. Sonuç olarak:

• Kaslarda güçsüzlük

• Hareket kısıtlılığı

• Zamanla kas erimesi

• İleri vakalarda solunum problemleri

görülebilir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar’a göre, SMA hastalığı doğuştan gelen genetik bir bozukluktur ve SMN1 genindeki eksiklik nedeniyle ortaya çıkar. “Kasın kendisi sağlamdır, sorun kası çalıştıran sinirdedir” diyerek hastalığın mekanizmasını sade bir dille anlatıyor.

SMA hastalığı tiplerine göre farklı şiddette seyreder. Bazı bebeklerde ilk aylarda ağır tablo görülürken, bazı çocuklarda belirtiler daha geç ortaya çıkabilir.

En sinsi belirtiler

SMA hastalığı çoğu zaman sessiz başlar. Aileler ilk etapta fark etmeyebilir.

Dikkat edilmesi gereken belirtiler:

• Baş kontrolünde gecikme

• Emme ve yutma güçlüğü

• Yaşıtlarına göre daha az hareket

• Kol ve bacaklarda gevşeklik

• Sık solunum yolu enfeksiyonu

• Oturamama ya da yürüyememe

Prof. Dr. Kafadar, “Bebek çok sakin diye sevinen aileler oluyor. Oysa aşırı hareketsizlik bazen SMA hastalığı belirtisi olabilir” uyarısında bulunuyor.

Özellikle bacaklarda güçsüzlük ön plandadır. Bazı vakalarda dilde titreme bile görülebilir. Bu belirtiler erken dönemde yakalanırsa, tedavi seçenekleri daha etkili olabilir.

Kimler risk altında?

SMA hastalığı kalıtsal bir hastalıktır.

Risk grupları şunlardır:

• Anne ve babanın taşıyıcı olduğu bebekler

• Akraba evliliği bulunan aileler

• Ailesinde SMA öyküsü olanlar

Türkiye’de taşıyıcılık oranının yaklaşık 1/40–1/50 civarında olduğu belirtilmektedir. Bu da toplumda azımsanmayacak bir genetik risk bulunduğunu gösterir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar, “Anne ve baba sağlıklı olabilir. Taşıyıcı olduklarını bilmeyebilirler. Bu nedenle evlilik öncesi ve gebelik öncesi taramalar çok önemlidir” diyor.

Neden artıyor?

Son yıllarda “SMA hastalığı artıyor mu?” sorusu sıkça soruluyor.

Uzmanlara göre artışın birkaç nedeni var:

• Yenidoğan tarama programlarının yaygınlaşması

• Genetik testlere erişimin artması

• Toplumsal farkındalığın yükselmesi

• Akraba evliliklerinin devam etmesi

Prof. Dr. Kafadar, “Eskiden tanı alamayan vakalar vardı. Bugün erken tarama sayesinde SMA hastalığını daha erken yakalayabiliyoruz” diyerek görünürdeki artışın tanı kapasitesiyle ilişkili olduğunu vurguluyor.

Ayrıca son yıllarda geliştirilen gen tedavileri ve yeni ilaç seçenekleri de hastalığın daha fazla gündeme gelmesine yol açtı.

Ne zaman doktora gidilmeli?

Aşağıdaki durumlarda vakit kaybetmeden bir çocuk nörolojisi uzmanına başvurulmalı:

• Bebek başını 3–4 ayda tutamıyorsa

• 6–7 ayda desteksiz oturamıyorsa

• 1 yaşında yürümeye başlamamışsa

• Kol ve bacaklarda belirgin güçsüzlük varsa

• Emme ve beslenme problemi sürüyorsa

Prof. Dr. İhsan Kafadar, “SMA hastalığında erken tanı hayat kurtarır. Gecikme kas kaybını artırabilir” diyerek aileleri uyarıyor.

Bugün SMA hastalığı tedavisi için kullanılan ilaçlar, hastalığın ilerlemesini yavaşlatabiliyor. Bazı vakalarda gen tedavisi uygulanabiliyor. Ancak tedavinin başarısı büyük ölçüde erken teşhise bağlı.

Nasıl korunulur?

SMA hastalığı tamamen önlenebilir bir hastalık değildir. Ancak risk azaltılabilir.

Korunma yolları:

• Evlilik öncesi taşıyıcılık testi

• Gebelik öncesi genetik danışmanlık

• Aile öyküsü varsa ileri genetik testler

• Yenidoğan tarama programlarına katılım

Prof. Dr. Kafadar, “Toplumsal bilinç en güçlü silahtır. Taşıyıcı olduğunuzu bilmek kader değildir, önlem alma fırsatıdır” diyor.

Türkiye’de yenidoğan tarama programlarının genişlemesi sayesinde SMA hastalığı artık daha erken evrede tespit edilebiliyor. Bu da çocukların yaşam kalitesini artırma açısından umut verici bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Uzman Uyarısı: Erken Tanı Hayat Değiştiriyor

SMA hastalığı kader değil, geç kalınmış tanı kader olabilir.

Kas kaybı başladıktan sonra geri dönüş sınırlıdır. Bu nedenle belirti, risk, genetik öykü ve erken tarama hayati önemdedir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar son olarak şu mesajı veriyor:
“Her hareketsizlik masum değildir. Aileler gelişim basamaklarını yakından takip etmeli. Şüphe varsa zaman kaybetmeden uzmana başvurulmalı.”

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Çocuk Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. İhsan Kafadar, Tıbbiye Bülteni’ne yaptığı açıklamada epilepsinin toplumda hâlâ yanlış bilinen yönleri olduğunu vurguladı.

Epilepsi (Sara) Nedir?

Epilepsi, beyindeki sinir hücrelerinin ani ve kontrolsüz elektriksel boşalımları sonucu ortaya çıkan, tekrarlayan nöbetlerle karakterize bir hastalıktır. Halk arasında “sara” olarak bilinir.

Prof. Dr. Kafadar’a göre:

“Epilepsi tek bir hastalık değil, birçok farklı nedeni ve türü olan bir beyin hastalıkları grubudur. Her nöbet epilepsi değildir; tanı için nöbetlerin tekrarlayıcı olması gerekir.”

Nöbet Nasıl Ortaya Çıkar?

Beynimiz milyarlarca sinir hücresinin uyumlu çalışmasıyla görev yapar. Ancak bazı durumlarda bu hücreler bir anda aşırı ve düzensiz elektrik sinyali üretir. Sonuç?

• Ani bilinç kaybı

• Kasılmalar

• Sabit bir noktaya dalıp kalma

• Ağızda köpürme

• Kısa süreli hafıza kaybı

• Garip kokular ya da tatlar hissetme

Bazı nöbetler dramatiktir, bazıları ise sadece birkaç saniyelik “donma” şeklinde geçer. Bu nedenle birçok epilepsi vakası uzun süre fark edilmeden devam edebilir.

Çocuklarda Epilepsi Daha mı Farklı?

Prof. Dr. Kafadar, özellikle çocukluk çağında epilepsinin farklı belirtilerle ortaya çıkabileceğini belirtiyor:

“Çocuklarda dalıp gitme, ders sırasında kısa süreli kopmalar, ani sıçramalar ya da sebepsiz düşmeler epilepsi belirtisi olabilir. Ailelerin bu belirtileri hafife almaması gerekir.”

Çocukluk çağı epilepsilerinin bir kısmı yaşla birlikte düzelebilirken, bazı türleri uzun süreli takip gerektirir.

Epilepsinin Nedenleri Neler?

Epilepsi her zaman tek bir nedene bağlı değildir. Olası sebepler arasında:

• Doğum sırasında beyin hasarı

• Genetik yatkınlık

• Beyin enfeksiyonları

• Kafa travmaları

• Beyin tümörleri

• Nedeni bilinmeyen (idiopatik) durumlar

Vakaların önemli bir kısmında ise net bir sebep saptanamayabilir.

Tanı Nasıl Konur?

Epilepsi tanısında en önemli testlerden biri EEG (Elektroensefalografi)’dir. EEG, beynin elektriksel aktivitesini kaydeder.

Bunun yanında:

• Beyin MR görüntülemesi

• Ayrıntılı nörolojik muayene

• Nöbet öyküsünün detaylı değerlendirilmesi

Tanı sürecinde büyük önem taşır.

Tedavisi Var mı?

Evet. Epilepsi hastalarının büyük bir kısmı düzenli ilaç tedavisiyle nöbetsiz bir yaşam sürebilir.

Prof. Dr. Kafadar’ın altını çizdiği en önemli nokta şu:

“Epilepsi tedavi edilebilir bir hastalıktır. İlaçlar düzenli kullanıldığında hastaların yaklaşık yüzde 70’inde nöbetler tamamen kontrol altına alınabilir.”

Dirençli vakalarda ise:

• Ketojenik diyet

• Vagus sinir stimülasyonu

• Cerrahi tedavi

gibi seçenekler gündeme gelebilir.

Nöbet Anında Ne Yapılmalı?

Toplumda en sık yapılan yanlış, nöbet geçiren kişinin ağzına bir şey koymaya çalışmaktır. Bu son derece tehlikelidir.

Doğru yaklaşım:

✔️ Kişiyi yan yatırmak
✔️ Başını sert bir zeminden korumak
✔️ Süreyi takip etmek
✔️ Nöbet 5 dakikayı aşarsa acil yardım çağırmak

Toplumsal Yanlış Algılar

Epilepsi bulaşıcı değildir.
Ruhsal bir hastalık değildir.
Akıl hastalığı değildir.

Bu hastalık, beynin elektriksel düzeniyle ilgilidir. Doğru tedavi ve takip ile bireyler eğitimlerine, iş hayatlarına ve sosyal yaşamlarına devam edebilir.

Son Söz

Epilepsi korkulacak değil, bilinmesi gereken bir hastalıktır. Bilgi, ön yargının panzehiridir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar’ın da ifade ettiği gibi, erken tanı ve düzenli takip hayat kalitesini belirleyen en kritik faktördür.

Beynin elektriği bazen kontrolden çıkabilir. Önemli olan, o dalgayı doğru yönetmektir. ⚡
Epilepsi (Sara Hastalığı) Nedir? Epilepsi Çeşitleri Nelerdir? Epilepsi Neden Olur? Epilepsi Belirtileri Nelerdir? Epilepsi Nasıl Teşhis Edilir? Epilepsi Tedavisi Nasıl Yapılır? Epilepsi Risk Faktörleri Nelerdir? Epilepsi öldürür mü? Epilepsi nasıl anlaşılır? Epilepsi geçer mi? Stres epilepsiyi etkiler mi? Epilepsi nöbeti uyurken olur mu? Epilepsi nöbeti geçirdikten sonra kişi neler hisseder? Anksiyete epilepsiye neden olur mu?

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Asuman İnan, Tıbbiye Bülteni’ne yaptığı açıklamada özellikle yaz aylarında artan vakalara dikkat çekti.

Prof. Dr. İnan, “Salmonella en sık gıdalar yoluyla bulaşır. Çiğ veya iyi pişmemiş tavuk, yumurta, pastörize edilmemiş süt ürünleri ve iyi yıkanmamış sebzeler risk taşır” dedi.

🧫 Salmonella Nedir?

Salmonella, bağırsak sistemini etkileyen bir bakteri grubudur. Halk arasında çoğu zaman “gıda zehirlenmesi” olarak bilinen tabloya neden olur. Ancak her gıda zehirlenmesi Salmonella değildir.

Uzmanlara göre bakteri, uygun sıcaklıkta hızla çoğalır ve özellikle hijyen kurallarına uyulmayan mutfaklarda kolayca yayılır.

⚠️ Salmonella Belirtileri Nelerdir?

Prof. Dr. İnan’ın verdiği bilgilere göre belirtiler genellikle bakterinin alınmasından 6–72 saat sonra ortaya çıkıyor:

• Yüksek ateş

• Sulu veya kanlı ishal

• Karın ağrısı ve kramp

• Bulantı ve kusma

• Halsizlik

Çoğu vaka 4–7 gün içinde düzeliyor. Ancak bağışıklık sistemi zayıf kişilerde enfeksiyon kana karışabiliyor ve ciddi sonuçlar doğurabiliyor.

🚨 Kimler Risk Altında?

Uzman isim özellikle şu grupları uyardı:

• Bebekler

• 65 yaş üstü bireyler

• Hamileler

• Kronik hastalığı olanlar

• Bağışıklık sistemi baskılanmış kişiler

Bu kişilerde tablo daha ağır seyredebilir ve hastane tedavisi gerekebilir.

🛡 Nasıl Korunmalı?

Prof. Dr. İnan’a göre korunmanın temel anahtarı mutfak hijyeni:

• Çiğ et ve sebzeler ayrı kesme tahtasında hazırlanmalı

• Tavuk ve et iyice pişirilmeli

• Eller en az 20 saniye sabunla yıkanmalı

• Soğuk zincir korunmalı

“Salmonella gözle görülmez, tadı değişmez. Bu nedenle en güçlü silahımız temizliktir” uyarısında bulundu.

📌 Uzmandan Net Mesaj

Salmonella hafife alınacak bir enfeksiyon değil. Basit görünen bir ishal tablosu bazı gruplarda hayati risk oluşturabiliyor. Uzmanlar özellikle yaz aylarında açıkta satılan ve iyi muhafaza edilmeyen gıdalara karşı dikkatli olunması gerektiğini vurguluyor.

Uzmanların ortak mesajı

“Mucize aramayın.
Bilimsel önlemlerle ve sağlıklı yaşamla riskleri azaltın.”

Kanser riskini tamamen sıfırlamak mümkün olmasa da, bu 12 başlıkla risk belirgin biçimde azaltılabiliyor.

Uzmanlara göre kanserden korunma bir günde değil, bir yaşam tarzıyla mümkün. İşte bilimsel kanıtlarla desteklenen 12 altın kural: