Kaza, Duttepe Köyü Merkez Küme Evleri mevkisinde yaşandı. Edinilen ilk bilgilere göre seyir halindeki aracın fren sisteminde sorun meydana geldi. Sürücüsünün direksiyon hâkimiyetini kaybettiği araç kontrolden çıkarak yan yattı.

Araçtaki 14 Kişi Yaralandı

Kazanın ardından çevredekilerin ihbarı üzerine bölgeye sağlık, itfaiye ve güvenlik ekipleri yönlendirildi. Araçta bulunan 14 kişinin tamamının yaralandığı belirlendi.

Bulancak Belediyesi İtfaiye ekipleri, yaralıların araçtan çıkarılması ve güvenli bölgeye alınması için çalışma yürüttü. Sağlık ekipleri tarafından ilk müdahaleleri olay yerinde yapılan yaralılar hastanelere sevk edildi.

İlk değerlendirmelere göre yaralılardan 5’inin durumunun ağır, diğer 9 kişinin sağlık durumunun ise daha iyi olduğu öğrenildi.

Kazanın Nedeni Araştırılıyor

Aracın freninin boşaldığı yönündeki iddia üzerinde durulurken, kazanın kesin nedeni yapılacak teknik incelemenin ardından belirlenecek. Güvenlik güçleri olayla ilgili soruşturma başlattı.

Kalp Krizi Tanımı Değişti: Kadınlar İçin Yeni Troponin Yaklaşımı

Kalp krizinin tanısı ve sınıflandırılmasında dünya genelinde kullanılan temel bilimsel çerçeve yenilendi. Avrupa ve ABD’nin önde gelen kardiyoloji kuruluşlarının hazırladığı Beşinci Evrensel Miyokard Enfarktüsü Tanımı, 2026 yılında yayımlanarak 2018’den bu yana kullanılan sistemin yerini almaya başladı.

Yeni belgede miyokard enfarktüsü, yani kalp krizi, oluş mekanizmasına göre daha sade ve klinik kullanıma dönük bir yapıda ele alınıyor. Değişikliklerin özellikle troponin testlerinin değerlendirilmesi, kadınlarda tanı eşikleri ve kalp damarlarında ciddi tıkanıklık bulunmayan hastaların incelenmesi üzerinde etkili olması bekleniyor.

Beş ayrı tip yerine daha sade sınıflandırma

Önceki evrensel tanımda kalp krizleri Tip 1, Tip 2, Tip 3, Tip 4 ve Tip 5 gibi farklı gruplara ayrılıyordu.

Yeni yaklaşımda ise sınıflandırmanın daha doğrudan biçimde hastalığın nasıl geliştiğini anlatması hedefleniyor. Kalp krizleri temel olarak primer, sekonder ve tıbbi işlemlerle ilişkili miyokard enfarktüsü başlıkları altında değerlendiriliyor.

Primer grupta yalnızca klasik damar içi pıhtı oluşumu değil, koroner damarın kendiliğinden yırtılması, damar spazmı ve kalp damarına pıhtı taşınması gibi farklı mekanizmaların da daha açık biçimde tanımlanması amaçlanıyor.

Bu değişiklik, aynı laboratuvar bulgusuna sahip iki hastanın aslında birbirinden tamamen farklı nedenlerle kalp krizi geçirebileceğinin daha net biçimde dikkate alınmasını sağlıyor.

Kadınlarda troponin değerleri için önemli değişiklik

Yeni belgenin klinik uygulamada en fazla tartışılması beklenen bölümlerinden biri yüksek duyarlıklı kardiyak troponin testleriyle ilgili.

Troponin, kalp kası hücrelerinde hasar oluştuğunda kana geçen bir proteindir. Günümüzde acil servise göğüs ağrısıyla başvuran hastalarda kalp krizinin değerlendirilmesinde en önemli laboratuvar testlerinden biri olarak kullanılıyor.

Yeni tanım, kullanılan test sistemi için uygun olduğunda kadınlar ve erkeklerde cinsiyete özgü 99. persentil troponin sınırlarının dikkate alınmasını destekliyor.

Bunun nedeni sağlıklı kadınlarda normal troponin düzeylerinin erkeklerden daha düşük olabilmesi. Kadın ve erkek için tek bir ortak üst sınır kullanılması bazı kadınlarda kalp kası hasarının tanınmasını zorlaştırabiliyor.

Cinsiyete özgü eşiklerin kullanılması, özellikle sınırda troponin değerleri bulunan kadınlarda tanısal değerlendirmeyi etkileyebilir.

Tek başına yüksek troponin kalp krizi anlamına gelmiyor

Yeni tanımın altını çizdiği önemli noktalardan biri de kalp kası hasarı ile kalp krizinin aynı durum olmadığı.

Troponin yüksekliği kalp kasında hasar bulunduğunu gösterebilir. Ancak hastaya kalp krizi tanısı konulabilmesi için klinik bulgular, elektrokardiyografi, görüntüleme ve gerektiğinde koroner damar incelemeleriyle birlikte kalp kasında iskemi bulunduğuna ilişkin kanıt aranıyor.

Ağır enfeksiyonlar, ciddi kansızlık, hızlı ritim bozuklukları, böbrek hastalıkları ve ağır sistemik hastalıklar da troponin seviyesini yükseltebiliyor.

Bu nedenle yeni sistem, yalnızca laboratuvar değerine bakılarak kalp krizi tanısı konulmasının önüne geçmeyi amaçlıyor.

MINOCA artık son tanı olarak görülmüyor

Yeni belgede koroner damarlarında büyük bir tıkanıklık bulunmamasına rağmen kalp krizi bulguları gösteren hastaların değerlendirilmesine de özel yer veriliyor.

Bu hastalar uzun süredir MINOCA olarak adlandırılan klinik grupta değerlendiriliyordu. Yeni yaklaşım bu kavramı nihai tanıdan çok, altta yatan nedeni bulmaya yönelten geçici bir çalışma tanısı olarak ele alıyor.

Bu hastalarda kalp kası MR’ı, ayrıntılı koroner görüntüleme ve damar fonksiyonlarını değerlendiren yöntemlerle gerçek nedenin araştırılması gerekebiliyor.

Koroner damar spazmı, küçük damar hastalığı, damar yırtılması veya damar içerisine başka bir bölgeden pıhtı gelmesi aynı klinik tabloya yol açabiliyor.

Bu ayrım tedavi açısından önemli. Çünkü her mekanizma aynı ilaçlarla ve aynı yöntemlerle tedavi edilmiyor.

Tanıdaki değişiklik tedaviyi de etkileyebilir

Yeni sınıflandırmanın amacı yalnızca kalp krizlerinin isimlerini değiştirmek değil.

Kalp krizinin hangi mekanizmayla geliştiğinin daha doğru belirlenmesi, hastaya uygulanacak tedavinin seçimini de etkileyebilir.

Damar içerisindeki aterosklerotik plağın yırtılmasıyla gelişen kalp krizinde uygulanan tedavi ile ağır enfeksiyon, ciddi kansızlık veya başka bir hastalığın kalbin oksijen ihtiyacını artırması sonucu ortaya çıkan kalp kası hasarının yönetimi aynı olmayabilir.

Bu nedenle yeni tanım, laboratuvar sonucu merkezli değerlendirmeden mekanizma merkezli değerlendirmeye geçişi güçlendiriyor.

Kadınlarda tanı farkı neden gündemde?

Kadınlarda kalp krizinin tanınmasının bazı durumlarda erkeklere göre daha güç olabildiği uzun süredir araştırılıyor.

Bunun nedenlerinden biri laboratuvar eşiklerinin kadın ve erkeklerdeki biyolojik farklılıkları yeterince yansıtmaması olabilir.

Yeni yaklaşım, uygun yüksek duyarlıklı troponin testlerinde cinsiyete özgü sınırların kullanılmasını destekleyerek bu farkı azaltmayı amaçlıyor.

Ancak troponin sınırındaki değişiklik tek başına kalp krizi tanısı anlamına gelmiyor. Hastanın şikâyetleri, elektrokardiyografi bulguları, troponinin zaman içindeki yükselme veya düşme biçimi ve diğer klinik veriler birlikte değerlendirilmek zorunda.

Türkiye’de ne değişebilir?

Yeni evrensel tanımın uluslararası kardiyoloji kılavuzlarına, laboratuvar uygulamalarına ve hastane protokollerine yansıması Türkiye açısından da yakından izlenecek.

Türkiye’deki birçok hastanede yüksek duyarlıklı troponin testleri kullanılıyor. Cinsiyete özgü referans sınırlarının yaygınlaşması halinde laboratuvar raporlama sistemlerinin ve acil servis algoritmalarının yeniden değerlendirilmesi gündeme gelebilir.

Kardiyoloji ve acil tıp kliniklerinde kalp krizi sınıflandırmasının değişmesi; tanı kodlamalarından klinik araştırmalara, hastane kayıtlarından sağlık istatistiklerine kadar geniş bir alanı etkileyebilir.

En belirgin değişikliklerden biri ise koroner damarlarında ciddi tıkanıklık bulunmayan hastalarda neden araştırmasının daha sistematik hale gelmesi olabilir.

Yeni sistemin günlük pratiğe ne ölçüde ve hangi hızda yansıyacağı ulusal kardiyoloji kuruluşlarının, laboratuvarların ve sağlık otoritelerinin uygulama kararlarına bağlı olacak.

KAYNAKLAR

1. Avrupa Kardiyoloji Derneği
2. Amerikan Kardiyoloji Koleji
3. Amerikan Kalp Derneği
4. Dünya Kalp Federasyonu
5. Journal of the American College of Cardiology, Beşinci Evrensel Miyokard Enfarktüsü Tanımı, DOI: 10.1016

Trabzonspor, hücum hattını güçlendirmek için transfer çalışmalarına hız verdi. Bordo-mavili kulübün Norwich City’de forma giyen 22 yaşındaki santrfor Mohamed Touré için İngiliz ekibine resmî teklif sunduğu iddia edildi.

Transfer gelişmesini duyuran gazeteci Rudy Galetti, Norwich City’nin mevcut aşamada başarılı oyuncuyla yollarını ayırmaya sıcak bakmadığını aktardı. Trabzonspor yönetiminin ise transferi sonuçlandırabilmek için temaslarını yoğunlaştırdığı belirtildi.

Burnley Maçında İki Gol Attı

Mohamed Touré, Norwich City’nin Championship’te Burnley’i 4-1 mağlup ettiği karşılaşmanın öne çıkan isimlerinden biri oldu. Mücadeleye ilk 11’de başlayan genç forvet, 2. ve 21. dakikalarda attığı gollerle takımının galibiyetinde önemli rol oynadı.

Touré’nin bu performansı, transfer görüşmelerinin sürdüğü bir dönemde Norwich City yönetiminin elini güçlendirdi. İngiliz kulübünün uzun süreli sözleşmesi bulunan futbolcuyu kadroda tutmak istediği ifade ediliyor.

Trabzonspor Görüşmeleri Hızlandırdı

Haberde, Norwich City’nin ayrılığa sıcak bakmamasına rağmen Trabzonspor’un oyuncuyu kadrosuna katmakta ısrarcı olduğu kaydedildi. Bordo-mavili yönetimin, transfer sürecinde ilerleme sağlamak amacıyla gün içerisinde birden fazla görüşme yapmayı planladığı ileri sürüldü.

Teklifin mali ayrıntıları ve olası transfer modeli konusunda ise henüz doğrulanmış bir bilgi paylaşılmadı. Kulüplerden de görüşmelere ilişkin resmî açıklama gelmedi.

Mohamed Touré Kimdir?

26 Mart 2004 tarihinde Gine’nin başkenti Konakri’de dünyaya gelen Mohamed Touré, Avustralya Millî Takımı’nı temsil ediyor. Santrforun yanı sıra hücum hattının farklı bölgelerinde görev yapabilen oyuncu; Adelaide United, Reims, Paris FC ve Randers formaları giydi.

Şubat 2026’da Randers’tan Norwich City’ye transfer olan Touré, İngiliz kulübüyle 2030 yılına kadar sözleşme imzaladı. Hızı, savunma arkasına yaptığı koşular ve ceza sahasındaki bitiriciliğiyle dikkat çeken genç futbolcu, Avrupa kulüplerinin de transfer listesinde bulunuyor.

Trabzonspor ile Norwich City arasındaki görüşmelerin sonucunu yapılacak yeni pazarlıkların belirlemesi bekleniyor.

Kaynaklar

1. Rudy Galetti
2. Norwich City
3. Sky Sports

Polisten verilen bilgiye göre kaza, Ziyamet’te Bağlar mevkisindeki virajda meydana geldi. Kazada ağır yaralanan MP 494 plakalı aracın sürücüsü 72 yaşındaki Mehmet Kırlar, sağlık ekiplerinin ilk müdahalesinin ardından Yakın Doğu Üniversitesi Hastanesi’ne kaldırıldı.

Yoğun bakım servisinde tedavi altına alınan Kırlar, doktorların tüm müdahalelerine rağmen kurtarılamayarak hayatını kaybetti.

Can kaybı ikiye yükseldi

Aynı kazada 62 yaşındaki Günay Kırlar da yaşamını yitirmişti. Mehmet Kırlar’ın ölümünün ardından kazadaki can kaybı ikiye yükseldi.

Polis, kazanın nasıl meydana geldiğinin belirlenmesi amacıyla başlatılan soruşturmanın sürdüğünü bildirdi.

1. 30 Ağustos, milletimizin bağımsızlığından hiçbir koşulda vazgeçmeyeceğini bütün dünyaya ilan ettiği gündür. Büyük Zafer’in 104’üncü yılı kutlu olsun!

2. Bir milletin inancı vatan sevgisiyle birleştiğinde aşamayacağı hiçbir engel yoktur. 30 Ağustos Zafer Bayramımız kutlu olsun!

3. 30 Ağustos 1922’de yazılan destan, bugün özgürce attığımız her adımda yaşamaya devam ediyor. Zafer Bayramımız kutlu olsun!

4. Başta Gazi Mustafa Kemal Atatürk olmak üzere bağımsızlığımız uğruna mücadele eden bütün kahramanlarımızı minnetle anıyoruz. 30 Ağustos Zafer Bayramımız kutlu olsun.

5. Bu topraklarda özgürce dalgalanan ay yıldızlı bayrağımız, 30 Ağustos’ta gösterilen eşsiz cesaretin emanetidir. Büyük Zafer kutlu olsun!

6. 30 Ağustos; umutsuzluğun umuda, esaretin bağımsızlığa ve mücadelenin zafere dönüştüğü tarihtir. Zafer Bayramımız kutlu olsun!

7. Büyük Zafer’in ışığı yolumuzu, Atatürk’ün bağımsızlık ideali geleceğimizi aydınlatmaya devam etsin. 30 Ağustos kutlu olsun!

8. Birlik olduğumuzda neleri başarabileceğimizi gösteren 30 Ağustos Zaferi’nin 104’üncü yıl dönümünü gurur ve coşkuyla kutluyoruz.

9. Zafer yalnızca bir meydan muharebesinin sonucu değil, bağımsız ve onurlu yaşama iradesinin eseridir. 30 Ağustos Zafer Bayramımız kutlu olsun!

10. 30 Ağustos, Türk milletinin tarih sahnesine attığı silinmez bir bağımsızlık imzasıdır. Büyük Zafer’in yıl dönümü kutlu olsun!

11. Atatürk’ün önderliğinde kazanılan Büyük Zafer’in gururunu ilk günkü heyecanla taşıyoruz. 30 Ağustos Zafer Bayramımız kutlu olsun!

12. Geçmişten aldığımız cesaret, bugün taşıdığımız sorumluluk ve geleceğe duyduğumuz güvenle 30 Ağustos Zafer Bayramımızı kutluyoruz.

13. Vatanı için mücadele eden kahramanların emaneti, birlik ve beraberlik içinde sonsuza kadar yaşayacaktır. 30 Ağustos Zafer Bayramı kutlu olsun!

14. 104 yıl önce yakılan bağımsızlık meşalesi, bugün milyonların yüreğinde aynı gururla yanıyor. 30 Ağustos Zafer Bayramımız kutlu olsun!

15. 30 Ağustos’un coşkusu, ay yıldızlı bayrağımızın gölgesinde birleşen herkesin yüreğini umut ve gururla doldursun.

16. Bugün yalnızca büyük bir zaferi değil, özgürlüğümüzü, bağımsızlığımızı ve ortak geleceğimizi de kutluyoruz. 30 Ağustos Zafer Bayramımız kutlu olsun!

17. Dumlupınar’dan yükselen zaferin sesi, bağımsızlığımıza sahip çıkma kararlılığımızda yaşamaya devam ediyor. 30 Ağustos kutlu olsun!

18. Bize bağımsız bir vatan bırakan kahramanlarımızın aziz hatıraları önünde saygıyla eğiliyoruz. Büyük Zafer’in 104’üncü yılı kutlu olsun.

19. 30 Ağustos; cesaretin, fedakârlığın ve sarsılmaz vatan sevgisinin ortak adıdır. Zafer Bayramımız kutlu olsun!

20. Gökyüzünde özgürce dalgalanan bayrağımıza baktığımız her an, Büyük Zafer’in kahramanlarını minnetle hatırlıyoruz. 30 Ağustos kutlu olsun!

21. Bağımsızlığımıza uzanan yolu açan kararlılığı gelecek kuşaklara aktarmaya devam edeceğiz. 30 Ağustos Zafer Bayramımız kutlu olsun!

22. Büyük Taarruz’u zafere ulaştıran irade, milletimizin bağımsızlık yolundaki en güçlü pusulası olmaya devam edecektir. 30 Ağustos kutlu olsun!

23. 30 Ağustos, tarihimizin en parlak sayfalarından ve geleceğe bırakacağımız en değerli bağımsızlık miraslarından biridir. Bayramımız kutlu olsun!

24. Zaferin gururu yüreğimizde, ay yıldızlı bayrağımız gökyüzünde sonsuza kadar yaşasın. 30 Ağustos Zafer Bayramımız kutlu olsun!

25. Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü, silah arkadaşlarını, aziz şehitlerimizi ve kahraman gazilerimizi rahmet, minnet ve saygıyla anıyoruz. 30 Ağustos Zafer Bayramımız kutlu olsun!

KISA VE RESİMLİ PAYLAŞIM İÇİN 30 AĞUSTOS SÖZLERİ

1. 30 Ağustos Zafer Bayramımız kutlu olsun! 🇹🇷

2. Zaferin 104’üncü yılında aynı gurur, aynı heyecan!

3. 30 Ağustos: Bağımsızlığın ve cesaretin zaferi.

4. Büyük Zafer’in ışığı hiç sönmesin! 🇹🇷

5. Zafer bizim, gurur hepimizin! 30 Ağustos kutlu olsun.

KURUMSAL VE RESMÎ 30 AĞUSTOS ZAFER BAYRAMI MESAJLARI

1. Milletimizin bağımsızlık iradesini bütün dünyaya gösterdiği 30 Ağustos Zafer Bayramı’nın 104’üncü yıl dönümünü gurur ve coşkuyla kutluyoruz.

2. 30 Ağustos 1922’de kazanılan Büyük Zafer’in yıl dönümünde Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü, silah arkadaşlarını, aziz şehitlerimizi ve kahraman gazilerimizi saygı, rahmet ve minnetle anıyoruz.

3. Bağımsızlık mücadelemizin eşsiz bir zaferle taçlandığı 30 Ağustos Zafer Bayramı’nı kutluyor; milletimize birlik, beraberlik, huzur ve esenlik diliyoruz.

4. Aziz milletimizin vatan sevgisi, cesareti ve fedakârlığıyla kazanılan Büyük Zafer’in 104’üncü yıl dönümü kutlu olsun.

5. Cumhuriyetimizin kuruluşuna giden yolu açan 30 Ağustos Zaferi’nin yıl dönümünü büyük bir gururla kutluyor, bağımsızlık mücadelemizin bütün kahramanlarını saygıyla anıyoruz.

Karnıyarık; kızartılan veya fırında yumuşatılan patlıcanların kıymalı domates harcıyla doldurulmasıyla hazırlanan, Türk mutfağının en bilinen ana yemeklerinden biri. Tarifin başarısını patlıcan seçimi, yağın sıcaklığı ve iç harcın kıvamı belirliyor.

Yağ yeterince ısınmadan kızartılan patlıcanlar fazla yağ çekebiliyor. Gereğinden uzun pişirilen patlıcanlar ise içleri doldurulurken parçalanabiliyor. Harcın fazla kuru hazırlanması da yemeğin fırından lezzetsiz ve susuz çıkmasına yol açabiliyor.

TARİF KARTI

• Kaç kişilik: 6 kişilik
• Hazırlık süresi: 25 dakika
• Tuzda bekletme süresi: 20 dakika
• Ocakta pişirme süresi: 25 dakika
• Fırın süresi: 25–30 dakika
• Toplam süre: Yaklaşık 1 saat 30 dakika
• Pişirme yöntemi: Tavada ve fırında
• Fırın sıcaklığı: 190 derece
• Zorluk düzeyi: Orta
• Temel ekipman: Geniş tava, fırın kabı, keskin bıçak

KARNIYARIK İÇİN MALZEMELER

• 6 orta boy kemer patlıcanı (yaklaşık 1,2 kg)
• 400 g orta yağlı dana kıyma
• 2 orta boy kuru soğan (yaklaşık 200 g)
• 3 adet sivri biber (yaklaşık 100 g)
• 2 orta boy domates (yaklaşık 300 g)
• 3 diş sarımsak (yaklaşık 10 g)
• 20 g domates salçası
• 30 ml zeytinyağı
• 1 çay kaşığı tuz
• Yarım çay kaşığı karabiber
• Yarım çay kaşığı kimyon; isteğe bağlı
• Yarım çay kaşığı pul biber; isteğe bağlı
• Yarım demet maydanoz (yaklaşık 20 g)

PATLICANLARI KIZARTMAK İÇİN

• Yaklaşık 250 ml ayçiçek yağı
• 1 litre su
• 15 g tuz

ÜZERİ İÇİN

• 1 orta boy domates
• 2 adet sivri biber

SALÇALI SOS İÇİN

• 15 g domates salçası
• 300 ml sıcak su
• 1 yemek kaşığı zeytinyağı (15 ml)
• Bir tutam tuz

KARNIYARIK NASIL YAPILIR?

1. Patlıcanları yıkayıp kurulayın. Saplarını tamamen kesmeden üzerlerindeki sert yaprakları temizleyin.
2. Patlıcanları uzunlamasına, bir şerit kabuk kalacak biçimde alacalı soyun. Her patlıcanın ortasına, uçlarına ulaşmayacak şekilde sığ bir çizik atın.
3. Su ile 15 g tuzu geniş bir kapta karıştırın. Patlıcanları tuzlu suya alın ve üzerlerine tabak kapatarak suyun altında kalmalarını sağlayın.
4. Patlıcanları yaklaşık 20 dakika bekletin. Ardından sudan çıkarıp durulayın ve kâğıt havluyla tamamen kurulayın. Islak patlıcan, sıcak yağda ciddi sıçramaya neden olabilir.
5. Kızartma yağını geniş tavada orta-yüksek ateşte ısıtın. Yağın yaklaşık 170–175 dereceye ulaşması uygundur.
6. Patlıcanları tavayı kalabalıklaştırmadan, aralıklarla çevirerek 6–8 dakika kızartın. Her tarafı hafifçe renk almalı ve içi yumuşamaya başlamalıdır.
7. Patlıcanları yağdan çıkarıp tel ızgaraya veya kâğıt havlu üzerine alın. Tamamen ezilecek kadar yumuşatmayın; fırında pişmeye devam edeceklerdir.
8. İç harç için soğanları küçük küpler hâlinde doğrayın. Biberleri ince kesin, sarımsakları kıyın ve domatesleri kabuklarını soyarak küp doğrayın.
9. Zeytinyağını ayrı bir tavada orta ateşte ısıtın. Soğanları ekleyerek renk aldırmadan 4–5 dakika yumuşatın.
10. Biberleri ve sarımsakları ekleyip 2 dakika daha pişirin. Kıymayı tavaya alın ve topaklarını spatulayla ayırın.
11. Kıymayı rengi tamamen değişip bıraktığı su büyük ölçüde çekilinceye kadar yaklaşık 7–8 dakika pişirin.
12. Domates salçasını ekleyip bir dakika kavurun. Doğranmış domatesleri, tuzu, karabiberi ve isteğe bağlı baharatları ilave edin.
13. Harcı orta-kısık ateşte 8–10 dakika pişirin. Karışım sulu olmamalı; ancak tamamen kuruyup dağılacak hâle de gelmemelidir.
14. Ocağı kapatın. İnce kıyılmış maydanozu ekleyip karıştırın. Harcı birkaç dakika dinlendirin.
15. Kızaran patlıcanları fırın kabına tek sıra hâlinde yerleştirin. Önceden açtığınız çizikleri kaşığın arkasıyla dikkatlice genişletin.
16. Patlıcanların iç kısmına çok az tuz serpin. Kıymalı harcı altı eşit porsiyona ayırarak patlıcanların içine doldurun.
17. Her patlıcanın üzerine bir domates dilimi ve bir parça sivri biber yerleştirin.
18. Sos için domates salçasını sıcak su, zeytinyağı ve tuzla pürüzsüzleşinceye kadar karıştırın.
19. Salçalı sosu harcın üzerine değil, fırın kabının kenarından tabana dökün. Sosun patlıcanların yarı yüksekliğini geçmemesi gerekir.
20. Karnıyarıkları önceden ısıtılmış 190 derece fırında 25–30 dakika pişirin. Üzerindeki domates ve biberler yumuşadığında yemeği fırından çıkarın.
21. Karnıyarıkları servis etmeden önce 10 dakika dinlendirin. Bu süre patlıcanların ve iç harcın toparlanmasına yardımcı olur.

KARNIYARIĞIN PÜF NOKTALARI

• İnce, düzgün biçimli ve birbirine yakın büyüklükteki kemer patlıcanları eşit sürede pişer.
• Çok iri ve çekirdekli patlıcanlar daha fazla yağ çekebilir ve acımsı bir tat bırakabilir.
• Patlıcanları tuzlu sudan çıkardıktan sonra mutlaka tamamen kurulayın.
• Yağ yeterince ısınmadan patlıcanları tavaya koymayın. Düşük sıcaklık daha fazla yağ çekmelerine yol açabilir.
• Patlıcanları kızartırken sürekli çevirmeyin. Yüzeyleri sabitlendikten sonra dikkatlice döndürün.
• Kıymalı harcı yüksek ateşte kurutmayın. Domatesli harç hafif sulu kalmalı; fakat patlıcanın içinden akmamalıdır.
• Maydanozu ocak kapatıldıktan sonra eklemek renginin ve aromasının daha iyi korunmasını sağlar.
• Patlıcanları açarken bıçağı tabana kadar indirmeyin. Derin kesik patlıcanın ikiye ayrılmasına neden olabilir.
• Salçalı sosu doğrudan harcın üzerine dökmek harcı dağıtabilir. Sosu kabın kenarından ekleyin.
• Yemeği fırından çıkarır çıkarmaz servis etmek yerine kısa süre dinlendirin.

FIRINDA DAHA AZ YAĞLI KARNIYARIK

Patlıcanları hazırlayıp tuzlu suda beklettikten sonra iyice kurulayın. Her taraflarına toplam 30 ml zeytinyağı sürün.

Patlıcanları yağlı kâğıt serilmiş tepsiye dizin. Önceden ısıtılmış 210 derece fırında, pişmenin ortasında çevirerek 25–35 dakika yumuşatın.

Fırında yumuşatılan patlıcanları aynı kıymalı harçla doldurun. Sosunu ekledikten sonra 190 derece fırında 20–25 dakika daha pişirin.

Bu yöntem geleneksel kızartmayla aynı dokuyu vermeyebilir; ancak patlıcanların çektiği yağ miktarını azaltır.

UYGUN MALZEME İKAMELERİ

Dana kıyma yerine aynı miktarda dana-kuzu karışık kıyma kullanılabilir. Kuzu kıyma yemeğe daha yoğun bir aroma verir.

Taze domates yerine 250 g süzülmüş konserve doğranmış domates kullanılabilir. Konserve ürün tuzluysa tarifteki tuz azaltılmalıdır.

Sivri biber yerine çarliston biber tercih edilebilir. Acı tat isteniyorsa biberlerin bir bölümü acı biberle değiştirilebilir.

Maydanoz kullanılmayabilir; ancak iç harcın taze aroması azalır.

SERVİS ÖNERİSİ

Karnıyarığı sıcak veya ılık olarak servis edin. Yanında sade pirinç pilavı, bulgur pilavı, cacık ya da yoğurt sunulabilir.

Servis sırasında fırın kabındaki salçalı sostan patlıcanların üzerine gezdirilebilir. Patlıcanların parçalanmaması için geniş bir servis spatulası kullanın.

SAKLAMA VE YENİDEN ISITMA

Karnıyarık oda sıcaklığında iki saatten uzun bekletilmemelidir. İlk sıcaklığı geçtikten sonra kapalı bir kaba aktarılıp buzdolabına kaldırılmalıdır.

Buzdolabında 3 gün saklanabilir. Yeniden ısıtmak için yalnızca tüketilecek porsiyonu 180 derece fırında 12–15 dakika veya kapaklı tavada kısık ateşte ısıtın.

Kıyma içeren harcın tamamen piştiğinden emin olun. Mutfak termometresi kullanılıyorsa kıymanın merkez sıcaklığı en az 71 dereceye ulaşmalıdır.

Karnıyarık tamamen soğuduktan sonra porsiyonlanarak 2 aya kadar dondurulabilir. Buzdolabında çözdürülmeli, iyice ısıtılmalı ve yeniden dondurulmamalıdır. Çözüldükten sonra patlıcanın dokusu yumuşayabilir.

SIK YAPILAN HATALAR

Patlıcanların fazla yağ çekmesi: Yağın yeterince sıcak olmaması veya patlıcanların iyi kurulanmaması yağ emilimini artırabilir.

Patlıcanların dağılması: Fazla kızartmak, çok derin kesmek veya fırında gereğinden uzun tutmak patlıcanları parçalayabilir.

İç harcın kuru kalması: Kıymanın yüksek ateşte uzun süre kavrulması ve domatesin az kullanılması harcı kurutabilir.

Yemeğin fazla sulu olması: Domateslerin suyunun çektirilmemesi veya sosun gereğinden fazla eklenmesi tabanda fazla sıvı bırakabilir.

Harcın patlıcandan taşması: Patlıcanın içini aşırı doldurmayın. Harç fırında ısınırken genişleyip kenarlardan dökülebilir.

Bugün 30 Ağustos 2026.

Bundan tam 104 yıl önce Anadolu’nun kaderini değiştiren Başkomutanlık Meydan Muharebesi kazanıldı.

O büyük zafer anlatılırken Kocatepe’nin sisleri, top sesleri, süvari birliklerinin ilerleyişi, Mustafa Kemal Paşa’nın komutası ve Türk askerinin fedakârlığı hafızalarda yeniden canlanıyor.

Fakat cephede silah seslerinin ardında daha sessiz bir mücadele daha vardı.

Bir asker vurulduğunda onu ateş hattından çıkaranlar...

Kanamasını durdurmak için dizlerinin üzerine çöken sıhhiyeciler...

Gecenin karanlığında ameliyat yapan hekimler...

Yaralıları kağnılara, arabalara ve sedyelere yükleyip kilometrelerce ötedeki hastanelere ulaştırmaya çalışan görevliler...

İlaç yetiştiren eczacılar...

Hastane yatağı bulunmadığında kerpiçten kerevet yapanlar...

Evinden yatağını, yorganını, çarşafını getirip hastanelere veren Anadolu insanı...

30 Ağustos Zaferi’nin gerisinde, çoğu zaman adı anılmayan büyük bir sağlık seferberliği bulunuyordu.

Büyük Taarruz başlamadan yaralının gideceği yer düşünülmüştü

26 Ağustos 1922 sabahı Büyük Taarruz başladığında Türk ordusunun önünde yalnız düşman mevzilerini aşmak gibi askerî bir hedef yoktu.

Komutanların ve sağlık yöneticilerinin karşısında başka bir soru daha vardı:

Binlerce asker aynı günlerde yaralanırsa onları nasıl yaşatacaklardı?

Bu soru taarruz başladıktan sonra sorulmadı.

Sakarya Meydan Muharebesi’nin ardından geçen yaklaşık bir yıllık hazırlık döneminde cephe sağlık sistemi de yeniden düzenlendi.

Hastanelerin kapasitesi artırıldı.

Doktor ve eczacılar birliklere gönderildi.

Sıhhiye bölükleri hazırlandı.

Seyyar hastanelerin nerede konuşlanacağı planlandı.

Yaralıların hangi yollardan cephe gerisine taşınacağı belirlendi.

İlaç, aşı, sargı bezi, yatak ve sağlık malzemesi toplanmaya çalışıldı.

Türk ordusu büyük saldırıya hazırlanırken aslında iki ayrı cephe kuruyordu:

Biri düşmanı yenmek, diğeri yaralanan askeri hayatta tutmak için.

Birinci İnönü’de dört araba ve dört sedye, Büyük Taarruz’da dev bir sağlık ağı

Millî Mücadele’nin başlangıcındaki imkânsızlıklarla 1922’de ulaşılan sağlık kapasitesi arasındaki fark çarpıcıydı.

Mustafa Kemal Paşa, 1 Mart 1922’de Türkiye Büyük Millet Meclisinde yaptığı konuşmada Birinci İnönü Muharebesi sırasında bazı sağlık birliklerinin imkânlarının yalnız birkaç araba ve sedyeden ibaret olduğunu anlatıyordu.

Aradan geçen kısa sürede çok şey değişmişti.

Sabit hastaneler oluşturuldu.

Seyyar hastaneler kuruldu.

Hasta ve yaralı taşıma birlikleri geliştirildi.

Sağlık personeli cepheye dağıtıldı.

Yani ordunun sağlık sistemi artık yalnız yaranın sarılmasına değil, yaralının cepheden alınmasından iyileşene kadar geçeceği bütün yolculuğa hazırlanıyordu.

Genç doktorlar cepheye yetişsin diye sınavları erkene alındı

Büyük Taarruz öncesinde en büyük sorunlardan biri doktor eksikliğiydi.

Cephede ihtiyaç büyüktü.

Bu nedenle İstanbul’daki Gülhane’de eğitim ve stajlarını sürdüren bazı genç hekimlerin sınavları erkene çekildi.

Amaç belliydi:

Onları bir an önce Anadolu’ya ve ihtiyaç duyulan birliklere ulaştırmak.

Askerî tabiplerin Anadolu’ya geçirilmesi için çalışmalar yürütüldü. Doktorlar ve eczacılar cephede ihtiyaç bulunan noktalara gönderildi.

Sivil hekimler de bu seferberliğin dışında kalmadı.

Belediye doktorlarının bir bölümü ordunun emrine verildi.

Henüz meslek hayatlarının başındaki genç hekimler, yıllarca çalışacakları sakin hastane odaları yerine kendilerini savaşın ortasında buldu.

Onları bekleyen şey yalnız hastalık değildi.

Şarapnel yaraları, ateşli silah yaralanmaları, enfeksiyonlar, salgınlar, yorgunluk ve malzeme kıtlığı vardı.

Yine de görev yerlerine gittiler.

Ahmet Hulusi Alataş cephede görünmeyen sistemi kuranlardan biriydi

Büyük Taarruz’un sağlık hazırlığında öne çıkan isimlerden biri Tabip Yarbay Ahmet Hulusi Alataş oldu.

Batı Cephesi sağlık yönetiminde görev alan Alataş ve çalışma arkadaşlarının işi yalnız yaralı tedavi etmek değildi.

Belki daha da zor olanı yapıyorlardı:

Henüz yaralı ortaya çıkmadan onun nereye götürüleceğini planlıyorlardı.

Doktorların hangi birliklerde görev yapacağı, sağlık tesislerinin nerede kurulacağı, ağır yaralıların hangi güzergâhlardan cephe gerisine taşınacağı önceden hesaplanıyordu.

Bir savaşın sağlık tarafında bazen hayat kurtaran şey yalnız cerrahın becerisi değildi.

Doğru yerde bekleyen bir sedye, birkaç kilometre daha yakındaki bir hastane veya zamanında hazırlanmış bir nakliye yolu da bir insanın yaşamasıyla kaybedilmesi arasındaki fark olabiliyordu.

37 bin 500 yatak hedeflendi

Büyük Taarruz öncesindeki hazırlığın büyüklüğünü gösteren en önemli rakamlardan biri hastane kapasitesiydi.

Müdafaa-i Milliye Vekâleti Sıhhiye Dairesi, toplam yatak kapasitesini 37 bin 500’e çıkarmayı hedefledi.

Dönemin sağlık yöneticilerinden Süleyman Emin Bey, cephe gerisindeki mevcut yatakların artırılması için yoğun bir çalışma yürüttü.

Hilâl-i Ahmer’in sağlayacağı malzemeler de plana dahil edildi.

Taarruz öncesinde fiilen yaklaşık 35 bin yaralıyı barındırabilecek sağlık kapasitesine ulaşıldığı bildiriliyor.

Bu rakam yalnız bir istatistik değil.

Her yatak, birkaç gün veya birkaç hafta sonra cepheden getirilebilecek bir asker düşünülerek hazırlanmıştı.

Bir anlamda o yataklar, savaş başlamadan önce henüz tanınmayan yaralılar için ayrılmış yerlerdi.

Konya ve Adana cepheden yüzlerce kilometre uzakta savaşın parçasıydı

Büyük Taarruz’un ana muharebe alanı Afyonkarahisar ve çevresiydi.

Ama sağlık cephesi çok daha geniş bir coğrafyaya yayılmıştı.

Konya ve Adana, ağır yaralıların gönderilebileceği büyük sağlık merkezleri haline getirildi.

Her iki bölgede de yaklaşık 10 bin yataklık kapasite oluşturulması hedeflendi.

Kayseri, Niğde ve Adapazarı’nda da ek yataklar hazırlandı.

Böylece cephede savaşan askerle yüzlerce kilometre ötedeki bir hastane aynı büyük planın iki parçasına dönüşüyordu.

Yaralı önce ateş hattından çıkarılıyor, ardından sargı yerine götürülüyor, seyyar hastanede ilk kapsamlı müdahalesi yapılıyor ve durumu gerektiriyorsa daha gerideki büyük hastanelere gönderiliyordu.

Hilâl-i Ahmer cepheye yalnız sargı bezi taşımadı

Bugünkü Türk Kızılayının o dönemdeki adıyla Hilâl-i Ahmer Cemiyeti, Millî Mücadele’nin sağlık yükünü taşıyan temel kurumlardan biriydi.

Hasta ve yaralı nakli için araçlar temin edildi.

Araçların bir bölümü yaralı taşımaya uygun hale getirilerek ordunun kullanımına verildi.

Hastanelere;

ilaç, aşı, sargı malzemesi, yatak, çamaşır, battaniye ve tıbbi malzeme gönderildi.

Anadolu’da bulunamayan ihtiyaçlar İstanbul’dan, gerektiğinde yurt dışından karşılanmaya çalışıldı.

Bugünden bakıldığında küçük görülebilecek bir şişe ilaç, temiz bir sargı bezi veya bir battaniye o günün şartlarında cephedeki insan için çok daha büyük anlam taşıyordu.

Çünkü savaş yalnız düşmanla değil, yoklukla da yapılıyordu.

26 Ağustos sabahı 18 sıhhiye bölüğü de harekete geçti

26 Ağustos 1922 sabahı Türk topçusunun ateşiyle Büyük Taarruz başladığında yalnız piyadeler ve süvariler harekete geçmedi.

Sağlık birlikleri de görev yerlerindeydi.

Döneme ilişkin çalışmalarda Büyük Taarruz’a 18 sıhhiye bölüğünün katıldığı belirtiliyor.

Tümenler seyyar hastanelerle desteklenmişti.

Bu hastaneler bugünkü anlamda sabit binalar değildi.

Ordunun hareketine göre yer değiştirebiliyor, cepheye mümkün olduğunca yakın bulunmaya çalışıyordu.

Çünkü yaralıya ne kadar erken müdahale edilirse yaşama şansı o kadar artıyordu.

Türk ordusu batıya ilerledikçe doktorların, sıhhiyecilerin ve seyyar hastanelerin de onun peşinden ilerlemesi gerekiyordu.

Zaferin hızı, sağlık personeline ayrı bir yük getiriyordu.

Yaralı askerin ilk durağı sargı yeriydi

Cephede yaralanan askerin uzun ve çoğu zaman acılı yolculuğu savaş alanında başlıyordu.

İlk yapılması gereken onu ateş hattından çıkarmaktı.

Ardından sargı yerine ulaştırılıyordu.

Burada sağlık personeli yaralının durumunu değerlendiriyordu.

Hafif yaralar tedavi ediliyor, daha ağır durumdakiler seyyar hastaneye gönderiliyordu.

Ameliyat veya uzun süreli tedavi gerekenler daha gerideki sabit hastanelere naklediliyordu.

Akut tedavisi tamamlanıp iyileşmesi zaman alacak askerler nekahethanelere gönderiliyor, böylece cepheden gelen yeni yaralılar için hastanelerde yer açılmaya çalışılıyordu.

Bugün buna benzer sistemler “triyaj” ve “kademeli tahliye” kavramlarıyla anlatılıyor.

1922’de ise bunun anlamı daha yalındı:

En ağır yaralıya önce ulaşmak ve onu mümkün olan en kısa sürede doğru yere taşımak.

Bazen bir askerin kaderini birkaç kilometrelik bozuk yol belirliyordu

Cephe hızla ilerledikçe sağlık görevlilerinin işi daha da zorlaşıyordu.

Motorlu taşıt sayısı sınırlıydı.

Yaralılar otomobillerle, atlı arabalarla, sedyelerle ve gerektiğinde kağnılarla taşınıyordu.

Yollar bozuktu.

Mesafeler uzundu.

Bir sağlık birliği yaralıları tedavi ettikten sonra ilerleyen kendi tümenine yetişmek için saatlerce, bazen daha uzun süre yol almak zorunda kalabiliyordu.

Bu nedenle savaş tıbbının sessiz kahramanlarından biri de zamandı.

Bir saat erken ulaşan araç, bir kilometre daha yakın kurulan sargı yeri veya boş bulunan tek bir yatak bir askerin hayatını değiştirebilirdi.

Karyola bulunamayınca kerpiçten yatak yaptılar

Sağlık hizmetlerinde yokluk bazen hayal gücüyle aşılmaya çalışıldı.

Bazı hastanelerde yeterli karyola yoktu.

Yaralıları doğrudan zemine yatırmamak için taş, kerpiç ve çamurdan sabit kerevetler yapıldı.

Üzerlerine yatak ve döşek serildi.

Uygun bina bulunamadığında eldeki yapılar temizlenerek hasta koğuşuna çevrildi.

Yaralıların bekleyebileceği gölgelikler çevrede bulunan malzemelerden oluşturuldu.

Bugünün modern hastanelerinden bakıldığında bunlar çok basit çözümler gibi görünebilir.

Fakat cephede bir askeri kuru, temiz ve güvenli bir yerde yatırabilmek bile tedavinin önemli parçasıydı.

Anadolu halkı yatağını ve yorganını verdi

Büyük Taarruz’un sağlık hazırlığı yalnız devletin veya ordunun yaptığı bir çalışma değildi.

Anadolu halkı da bu seferberliğin içindeydi.

Hastanelerin yatak ihtiyacını karşılamak için bazı bölgelerde evlerden;

yatak, yorgan, yastık, çarşaf ve örtüler toplandı.

İzmit ve Adapazarı çevresinde yüzlerce yataklık malzemenin kısa sürede Hilâl-i Ahmer’e teslim edildiği kayıtlara geçti.

Belki o yatakta birkaç gün önce bir çocuk uyumuştu.

Sonra aynı yatak cepheden getirilen yaralı bir askerin altına serildi.

Millî Mücadele’nin sağlık cephesindeki fedakârlık yalnız cephede değildi.

Evlerin içinden hastane koğuşlarına kadar uzanıyordu.

Mermiden kurtulan asker hastalıktan kaybedilebilirdi

Cephede tek tehlike kurşun değildi.

20. yüzyılın başındaki savaşlarda salgın hastalıklar ordular için en az silahlı çatışmalar kadar ciddi tehdit oluşturabiliyordu.

Millî Mücadele yıllarında sıtma, dizanteri, tifüs ve çeşitli bulaşıcı hastalıklarla mücadele edildi.

Bu nedenle sağlık teşkilatı yalnız yaralıları beklemiyordu.

Askerlerin temizliği, sağlık muayeneleri, aşılanması, ilaçların temini ve salgınların önlenmesi de savaş hazırlığının parçasıydı.

Çünkü cephede savaşabilecek bir ordunun önce sağlıklı kalması gerekiyordu.

Silahla vurulmayan bir askerin salgın hastalık nedeniyle saf dışı kalması da ordunun gücünü azaltıyordu.

Mehmet Derviş Kuntman: Cephedeki doktorun gözünden Büyük Taarruz

Bu sağlık mücadelesini günümüze taşıyan önemli isimlerden biri Mehmet Derviş Kuntman oldu.

Askerî hekim Kuntman, farklı savaşlarda görev yaptıktan sonra Millî Mücadele’ye katıldı ve Büyük Taarruz sırasında Batı Cephesi’nin sağlık teşkilatında hizmet verdi.

Onun anıları savaşın başka bir yüzünü gösteriyor.

Haritalarda oklarla gösterilen ilerleyişin gerisinde sürekli hareket eden hastaneleri...

Cepheden gelen yaralıları...

Malzeme sıkıntısını...

Günlerce çalışan sağlık personelini...

Ordunun ardından batıya taşınan hastane teşkilatını...

Kuntman’ın yazdıkları, askerî tarihin çoğu zaman rakamlarla anlattığı savaşın içindeki insanı görmemizi sağlıyor.

Ahmet Hulusi Alataş ve Süleyman Emin Bey: Yaralı gelmeden yatağı hazırlayanlar

Sağlık tarihinin kahramanları yalnız ameliyat masasında çalışanlar değildi.

Ahmet Hulusi Alataş, Batı Cephesi sağlık teşkilatının yönetiminde görev alarak doktorların, hastanelerin ve yaralı tahliye sisteminin planlanmasına katkı sağladı.

Süleyman Emin Bey ise Sıhhiye Dairesindeki göreviyle ordunun hastane kapasitesini, yatak ihtiyacını ve sağlık malzemesini planlayan isimler arasında yer aldı.

Onların yaptığı işin sonucu çoğu zaman görünmüyordu.

Çünkü başarılı sağlık lojistiğinin en büyük başarısı, yaralı geldiğinde ihtiyaç duyduğu şeyin zaten orada bulunmasıydı.

Sedye hazırsa...

Doktor görev yerindeyse...

Sargı bezi varsa...

Nakliye aracı bekliyorsa...

Hastanede boş yatak bulunuyorsa...

Bunun arkasında aylar önce yapılan görünmez bir planlama vardı.

30 Ağustos’un görünmeyen kahramanları

Bugün 30 Ağustos Zaferi’nin 104. yıl dönümü.

104 yıl sonra o günü anarken yalnız savaş meydanında ilerleyen askerleri değil, onların arkasında çalışan sağlık insanlarını da hatırlamak gerekiyor.

Bir yaralının sedyesini taşıyan sıhhiyeciyi...

Günlerdir uyumayan doktoru...

İlacın yetişmesi için çalışan eczacıyı...

Yaralı taşıyan arabacıyı...

Hastanın başından ayrılmayan hastabakıcıyı...

Cepheye yatak gönderen Anadolu kadınını ve erkeğini...

Hilâl-i Ahmer gönüllüsünü...

Ve isimleri hiçbir kayda girmeden görevini yapan binlerce insanı...

Büyük Taarruz’un başarısı yalnız düşman hatlarının aşılması değildi.

Ordunun savaşmaya devam edebilmesini sağlayan bütün bir milletin seferberliğiydi.

Cephede düşen askeri kaldıran bir el vardı.

Yarasını saran başka bir el...

Onu hastaneye taşıyan bir başka el...

Ve bütün bu eller birleştiğinde, yalnız bir yaralı kurtarılmıyordu.

Bir ordunun gücü korunuyordu.

30 Ağustos’un sağlık tarihindeki anlamı belki de en iyi şu cümleyle anlatılabilir:

Zaferi cephede savaşanlar kazandı; fakat onların arkasında, yaralıyı yaşatmak ve orduyu ayakta tutmak için sessizce savaşan bir sağlık ordusu vardı.

Bugün, Büyük Zafer’in 104. yılında; başta Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve silah arkadaşları olmak üzere, cephede savaşan askerleri ve onların yaralarını saran, taşıyan, tedavi eden, koruyan bütün sağlık kahramanlarını saygı, minnet ve şükranla anıyoruz.

KAYNAKLAR

1. Feyza Kurnaz Şahin. Büyük Taarruz Sırasında Sıhhî Hizmetler. Atatürk Araştırma Merkezi.

2. Millî Savunma Üniversitesi. 100. Yılında Büyük Taarruz ve Başkomutan Meydan Muharebesi.

3. Türkiye Cumhuriyeti Müdafaa-i Milliye Vekâleti Sıhhiye Dairesi. İstiklâl Harbi Sıhhî Raporu.

4. Mesut Çapa. Kızılay (Hilâl-i Ahmer) Cemiyeti 1914–1925.

5. Mehmet Derviş Kuntman. Bir Doktorun Harp ve Memleket Anıları.

6. Türk Tarih Kurumu Arşivi. Büyük Taarruz ve Batı Cephesi sağlık teşkilatına ilişkin kayıtlar.

7. Genelkurmay Başkanlığı. Türk İstiklâl Harbi – Batı Cephesi, Büyük Taarruz.

8. Atatürk Araştırma Merkezi. Millî Mücadele ve Büyük Taarruz döneminde sağlık hizmetlerine ilişkin çalışmalar.

Türkiye’nin geniş bir bölümünde sağanak yağmur bekleniyor. Son tahminlere göre Marmara’nın doğusu, Doğu Akdeniz’in doğusu, İç Anadolu’nun büyük bölümü, Karadeniz, Doğu Anadolu’nun önemli bir kısmı ile Şanlıurfa, Gaziantep, Kilis, Adıyaman ve Diyarbakır çevrelerinde yağmur görülecek.

Yağışların yer yer gök gürültülü sağanak şeklinde etkisini artıracağı tahmin ediliyor. Özellikle Orta ve Doğu Karadeniz kıyılarında yağmurun yerel olarak kuvvetli olabileceği bildirildi.

Yağmur Uyarısı Verilen 10 İl

Meteoroloji Genel Müdürlüğü tarafından şu iller için sarı kodlu uyarı yapıldı:

• Amasya
• Bitlis
• Giresun
• Hakkari
• Ordu
• Samsun
• Siirt
• Tokat
• Van
• Şırnak

Uyarıların illere göre kuvvetli yağmur, fırtına veya diğer meteorolojik olayları kapsayabileceği belirtildi.

Kuvvetli Yağmur Sel ve Heyelan Riskini Artırabilir

Orta ve Doğu Karadeniz kıyılarında beklenen kuvvetli yağmur nedeniyle ani sel, su baskını, yıldırım ve heyelan riski bulunuyor. Yağışın etkili olduğu saatlerde trafikte ve toplu ulaşımda aksamalar yaşanabileceği değerlendiriliyor.

Dere yataklarına yakın bölgelerde yaşayanların dikkatli olması, sürücülerin ise yağmur sırasında görüş mesafesinin azalmasına ve yolların kayganlaşmasına karşı tedbirli davranması istendi.

Yağmurla Birlikte Fırtına da Bekleniyor

Doğu Anadolu’nun güneydoğusunda rüzgârın güneyli yönlerden kuvvetli, zaman zaman kısa süreli fırtına şeklinde esmesi bekleniyor. Rüzgâr hızının yer yer saatte 50 ila 80 kilometreye ulaşabileceği tahmin ediliyor.

Fırtına nedeniyle çatı uçması, ağaç ve direk devrilmesi ile ulaşımda aksama yaşanabileceği uyarısı yapıldı. Doğu Anadolu’nun güneydoğusu ile Güneydoğu Anadolu’da ayrıca toz taşınımı bekleniyor.

İstanbul ve Ankara’da Yağmur Bekleniyor

İstanbul’da havanın parçalı ve çok bulutlu, gün içinde aralıklı sağanak ve gök gürültülü sağanak yağmurlu olması bekleniyor. Kentte en yüksek sıcaklığın 29 derece civarında seyredeceği tahmin ediliyor.

Ankara’da ise öğle saatlerinden sonra sağanak ve gök gürültülü sağanak yağmur öngörülüyor. Başkentte günün en yüksek sıcaklığının 26 derece olması bekleniyor.

Karadeniz’de Yağmur Kuvvetini Artıracak

Samsun, Ordu, Giresun, Trabzon ve Rize çevrelerinde aralıklı sağanak ve gök gürültülü sağanak yağmur bekleniyor. Kıyı kesimlerinde yağışların kısa sürede kuvvetlenebileceği bildirildi.

Vatandaşların güncel tahmin ve uyarıları takip etmeleri, kuvvetli yağmur sırasında su birikintilerinden ve taşkın riski bulunan noktalardan uzak durmaları gerekiyor.

Eintracht Frankfurt forması giyen 21 yaşındaki Fransız futbolcu için İngiltere Championship ekiplerinden Hull City devreye girdi ve transferde önemli mesafe katetti.

Son gelen bilgilere göre Hull City ile Eintracht Frankfurt, Bahoya’nın transferi konusunda anlaşmaya vardı.

Hull City ile Frankfurt anlaştı

Transfer gazetecisi Fabrizio Romano’nun aktardığı bilgiye göre Hull City, Bahoya için Eintracht Frankfurt ile anlaşma sağladı.

Dosyanın bundan sonraki aşamasında oyuncunun kararı belirleyici hale geldi.

İngiliz basınındaki son haberlerde ise transferin bir adım daha ileri taşındığı belirtildi. BBC futbol muhabiri Nizaar Kinsella, Bahoya’nın Hull City seçeneğine sıcak baktığını ve sağlık kontrolünden geçebilmesi için Frankfurt’tan izin aldığını bildirdi.

Bu gelişme, transferin yalnızca kulüpler arası görüşme seviyesinde olmadığını, operasyonun son aşamalara yaklaştığını gösteriyor.

Sağlık kontrolü için izin verildi

Bahoya’ya sağlık kontrolü için izin verilmesi, Hull City açısından en kritik eşiklerden biri olarak değerlendiriliyor.

Transferin tamamlanabilmesi için oyuncunun sağlık kontrollerinden geçmesi ve kişisel sözleşme şartlarının resmileştirilmesi gerekiyor.

Mevcut aşamada resmi imzaların atıldığına ilişkin bir açıklama bulunmuyor. Bu nedenle transferin tamamlandığını söylemek için erken.

Ancak kulüplerin anlaşması ve sağlık kontrolü sürecinin başlaması, Hull City’yi yarışta açık biçimde öne çıkarmış durumda.

Fenerbahçe’nin ilgisi gündeme gelmişti

Bahoya’nın adı kısa süre önce Fenerbahçe ile de anılmıştı.

Sarı-lacivertlilerin genç oyuncunun durumunu takip ettiği ve kanat hattı için alternatifler arasında değerlendirdiği yönünde haberler Türkiye’de gündeme gelmişti.

Hull City cephesindeki yeni gelişme ise Fenerbahçe açısından şartları ciddi biçimde zorlaştırıyor.

Özellikle oyuncunun İngiltere’ye gitmeye sıcak bakması ve sağlık kontrolü için kulübünden izin alması, transfer yarışında zamanın Hull City lehine işlediğini gösteriyor.

Bahoya neden ilgi görüyor?

Jean-Mattéo Bahoya, genç yaşı ve hücum hattındaki çok yönlülüğü nedeniyle Avrupa transfer piyasasında dikkat çeken isimlerden biri.

Kanatlarda görev yapabilen Fransız futbolcu, özellikle sürati, bire bir oyunlardaki etkinliği ve açık alandaki koşularıyla öne çıkıyor.

Bu özellikleri, onu hem Bundesliga hem de İngiltere pazarı açısından değerli bir genç oyuncu haline getiriyor.

Fenerbahçe için dosya kapanabilir

Hull City’nin sağlık kontrolü aşamasına ulaşması halinde Fenerbahçe’nin Bahoya için yeni bir hamle yapabilmesi giderek zorlaşabilir.

Sarı-lacivertlilerin oyuncuya yönelik ilgisinin somut bir teklife dönüşüp dönüşmediğine ilişkin doğrulanmış yeni bir bilgi bulunmuyor.

Mevcut tabloya göre transfer yarışında en ileri noktada bulunan taraf Hull City.

Bahoya’nın sağlık kontrollerini tamamlaması ve kişisel şartlarda anlaşmanın resmileşmesi halinde Fenerbahçe açısından bu transfer dosyasının kapanması beklenebilir.

Kaynaklar

Fabrizio Romano
Nizaar Kinsella
BBC Sport
Eintracht Frankfurt çevresi

İtalyan devi Juventus, 23 yaşındaki Senegalli futbolcu için girişimlerini hızlandırırken oyuncu cephesinde önemli mesafe katetti.

Transfer gazetecisi Fabrizio Romano’nun son bilgisine göre Juventus ile Pape Matar Sarr kişisel şartlarda anlaşmaya vardı. Sarr da Juventus’a transfer olmak istiyor.

Juventus ile Sarr arasında anlaşma

Juventus’un ilk aşamada Tottenham’a kiralama ve satın alma maddesi içeren sözlü bir teklif sunduğu bildirildi.

Romano’nun daha sonraki güncellemesinde ise oyuncu tarafındaki görüşmelerin sonuç verdiği belirtildi.

Buna göre Juventus, Sarr’ın kişisel sözleşme şartlarında anlaşma sağladı. Transferin tamamlanabilmesi için artık Tottenham ile Juventus’un ortak bir formülde buluşması gerekiyor.

Tottenham zorunlu satın alma istiyor

Transferdeki temel pazarlık satın alma maddesinin yapısı üzerinde yoğunlaşıyor.

Juventus’un Sarr’ı kiralayıp sözleşmeye satın alma opsiyonu eklemek istediği, Tottenham’ın ise belirli koşullar gerçekleştiğinde zorunlu satın almaya dönüşecek bir madde talep ettiği belirtiliyor.

Sky Sport Italia da Juventus ile Tottenham arasındaki temasların olumlu ilerlediğini bildirdi. İtalyan ekibinin Premier Lig’den başka talipleri bulunmasına rağmen transferi sonuçlandırabileceğine güvendiği aktarılıyor.

Sarr Tottenham’dan ayrılmak istiyor

Juventus’un elini güçlendiren bir başka gelişme ise Sarr’ın Tottenham’daki geleceği.

Tottenham Teknik Direktörü Roberto De Zerbi, oyuncunun kulüpten ayrılmak istediğini doğruladı.

Sarr’ın daha fazla süre alabileceği bir takıma gitmek istediği bir süredir İngiliz basınında yer alıyordu. Juventus seçeneğinin ortaya çıkmasının ardından ise oyuncunun tercihini Torino’dan yana kullandığı bildirildi.

Galatasaray daha önce teklif yaptı

Galatasaray’ın Sarr ilgisi yeni değil.

Daha önce Belçikalı gazeteci Sacha Tavolieri kaynaklı haberlerde sarı-kırmızılıların Tottenham’a 18 milyon euroluk teklif yaptığı, İngiliz ekibinin ise bu rakamı kabul etmediği belirtilmişti.

Tottenham’ın o dönemde yaklaşık 25 milyon euro seviyesinde bir bonservis beklentisinin bulunduğu aktarılmıştı.

Sarr’ın Tottenham’dan ayrılmak istediği ortaya çıktıktan sonra Galatasaray’ın transfer ihtimali yeniden gündeme gelmişti.

Beşiktaş da devreye girdi

Sarr için Türkiye’den yalnızca Galatasaray’ın ilgisi bulunmuyor.

Son gelen haberlere göre Beşiktaş da Senegalli orta saha için Tottenham ile resmi temaslara başladı. Siyah-beyazlıların oyuncuyu satın alma maddesi içeren kiralama formülüyle kadrosuna katmak istediği belirtiliyor.

Dolayısıyla transfer yarışında Juventus’un karşısında Galatasaray ve Beşiktaş’ın yanı sıra Monaco ve bazı Premier Lig ekipleri de bulunuyor.

Ancak oyuncunun Juventus ile kişisel şartlarda anlaşması, İtalyan ekibini mevcut tabloda bir adım öne çıkarıyor.

Transfer henüz tamamlanmadı

Juventus cephesindeki gelişmeler güçlü olsa da Pape Matar Sarr’ın transferi henüz tamamlanmış değil.

Tottenham ile Juventus arasında özellikle satın alma yükümlülüğünün koşulları konusunda anlaşmaya varılması gerekiyor.

Bu nedenle mevcut aşamada “Sarr Juventus’a transfer oldu” demek için erken.

Ancak oyuncunun Juventus’u istemesi ve kişisel şartlarda anlaşmanın sağlanması, Galatasaray ve Beşiktaş açısından transfer yarışını önemli ölçüde zorlaştıran yeni bir gelişme olarak öne çıkıyor.

Kaynaklar

1. Fabrizio Romano
2. Sky Sport Italia
3. Football Italia
4. Roberto De Zerbi
5. Sacha Tavolieri

Edinilen bilgilere göre, kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) nedeniyle hastaneye kaldırılan Zana’nın sağlık durumu son günlerde ağırlaştı. Yoğun bakım ünitesinde tedavisi sürdürülen Zana, doktorların müdahalelerine rağmen kurtarılamadı.

Zana’nın vefatı ailesi, yakınları ve Diyarbakır’da üzüntüyle karşılandı.

Cenaze programı açıklandı

Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi tarafından açıklanan programa göre Mehdi Zana için 30 Ağustos Pazar günü saat 11.00’de Büyükşehir Belediyesi Ana Hizmet Binası önünde anma töreni düzenlenecek.

Zana’nın cenazesi, saat 13.00’te Diyarbakır Ulu Camii’nde kılınacak cenaze namazının ardından Yeniköy Mezarlığı’ndaki aile kabristanında toprağa verilecek.

Defin işleminin ardından taziyelerin Bağlar ilçesindeki Liceliler Yas Evi’nde kabul edileceği bildirildi.

1977’de bağımsız aday olarak seçildi

Mehdi Zana, 11 Aralık 1977’de gerçekleştirilen yerel seçimlere Diyarbakır Belediye Başkanlığı için bağımsız aday olarak katıldı.

Seçimlerde rakiplerini geride bırakan Zana, Diyarbakır Belediye Başkanı seçildi. Belediye başkanlığı görevini, 12 Eylül 1980 askeri müdahalesine kadar sürdürdü.

Zana’nın başkanlık yaptığı dönem, Diyarbakır’ın hızlı nüfus artışı, altyapı eksiklikleri ve kırsaldan kent merkezine yoğun göçle karşı karşıya bulunduğu yıllara denk geldi.

Mehdi Zana kimdir?

Mehdi Zana, 20 Aralık 1940’ta Diyarbakır’ın Silvan ilçesinde dünyaya geldi. İlk ve orta öğrenim yıllarının ardından terzilik mesleğine yöneldi. Gençlik döneminde çalıştığı terzihanelerde yapılan toplumsal ve siyasi tartışmaların düşünce dünyasının şekillenmesinde etkili olduğunu, daha sonra kaleme aldığı anılarında anlattı.

Siyasi çalışmalarına 1960’lı yıllarda başlayan Zana, 1963 yılında Türkiye İşçi Partisi’ne katıldı. İki yıl sonra partinin Silvan ilçe teşkilatında başkanlık görevi üstlendi.

1977 yerel seçimlerinde bağımsız aday olan Zana, 6 bin 518 oy alarak Diyarbakır Belediye Başkanı seçildi. Arşiv kayıtlarına göre Zana, seçimde geçerli oyların yaklaşık yüzde 25,7’sini aldı.

Belediye başkanlığı 1980’de sona erdi

Zana’nın yaklaşık üç yıl süren belediye başkanlığı görevi, 12 Eylül 1980 askeri müdahalesinin ardından sona erdi. Bu süreçte tutuklanan Zana, Diyarbakır başta olmak üzere farklı cezaevlerinde kaldı.

Yaşamının farklı dönemlerinde hakkında yürütülen yargı süreçleri nedeniyle kesintili olarak yaklaşık 16 yıl cezaevinde bulunan Zana, 1990’lı yıllarda Avrupa’ya gitti. Bir süre İsveç’te yaşadıktan sonra Ekim 2004’te Türkiye’ye döndü.

Anılarını kitaplaştırdı

Mehdi Zana, belediye başkanlığı, cezaevi ve yurt dışında geçen yıllarına ilişkin yaşadıklarını çeşitli kitaplarda anlattı.

“Bekle Diyarbakır”, “Diyarbakır 5 No’lu”, “Sevgili Leyla”, “Vahşetin Günlüğü” ve “Zelal Yeniden Doğuş”, Zana’nın adıyla yayımlanan eserler arasında yer aldı.

Zana’nın anılarında çocukluk yılları, terzilik mesleği, siyasi hayatı, belediye başkanlığı dönemi ve cezaevinde yaşadıkları öne çıktı.

İki çocuk babasıydı

Mehdi Zana, 1975 yılında siyasetçi Leyla Zana ile evlendi. Çiftin iki çocuğu dünyaya geldi.

Belediye başkanı, siyasetçi ve anı yazarı kimliğiyle tanınan Mehdi Zana, 29 Ağustos 2026’da Diyarbakır’da 85 yaşında hayatını kaybetti.

Bilgi kartı

• Adı: Mehdi Zana
• Doğum tarihi: 20 Aralık 1940
• Doğum yeri: Silvan, Diyarbakır
• Vefat tarihi: 29 Ağustos 2026
• Vefat yaşı: 85
• Mesleği: Siyasetçi, belediye başkanı ve yazar
• Görevi: Diyarbakır Belediye Başkanı
• Görev dönemi: 1977–1980
• Medeni durumu: Leyla Zana ile evli
• Çocuk sayısı: İki
• Defin yeri: Yeniköy Mezarlığı, Diyarbakır

Atriyal fibrilasyonu bulunan ancak inme riski yüksek kabul edilmeyen hastalarda kan sulandırıcı kullanımı uzun süredir tartışılıyordu. Yeni bir randomize çalışma, orta risk grubundaki bazı hastaların doğrudan etkili ağızdan alınan kan sulandırıcılardan yarar görebileceğini gösterdi.

SINGLE-AF adı verilen araştırmada tedavi; inme, sistemik emboli, büyük kanama veya kalp ve damar hastalıklarına bağlı ölümden oluşan birleşik sonlanımın iki yıllık görülme oranını yüzde 1,5’ten yüzde 0,5’e düşürdü.

Atriyal Fibrilasyon Nedir?

Atriyal fibrilasyon, kalbin üst odacıklarının düzenli biçimde kasılamadığı bir ritim bozukluğudur. Kalpte göllenebilen kan pıhtı oluşturabilir; pıhtının beyin damarına ulaşması ise inmeye yol açabilir.

Hastalarda çarpıntı, nefes darlığı, halsizlik veya göğüste rahatsızlık görülebilir. Bazı kişilerde ise ritim bozukluğu hiçbir belirti vermeden yapılan muayene ya da elektrokardiyografi sırasında fark edilir.

Bin 803 Hasta İki Yıl Takip Edildi

Güney Kore’deki 18 merkezde yürütülen açık etiketli çalışmaya atriyal fibrilasyonu bulunan 1.803 kişi katıldı. Katılımcıların yaş ortalaması 60, kadınların oranı ise yaklaşık yüzde 24’tü.

Hastalar rastgele iki gruba ayrıldı. Bir gruba apiksaban veya rivaroksaban verilirken diğer grup kan sulandırıcı tedavi kullanmadan izlendi.

Araştırmaya, inme riski değerlendirmesinde kullanılan CHA₂DS₂-VASc puanı erkeklerde 1, kadınlarda 2 olan hastalar alındı. Bu puanlama; yaş, hipertansiyon, diyabet, kalp yetersizliği, damar hastalığı ve daha önce geçirilmiş inme gibi özellikleri dikkate alıyor.

İskemik İnme Oranında Belirgin Fark

İki yıllık izlem sonunda birleşik klinik sonlanım kan sulandırıcı kullananlarda yüzde 0,5, tedavi almayanlarda yüzde 1,5 olarak hesaplandı. Araştırmacılar bunu göreceli olarak yüzde 69 risk azalması şeklinde bildirdi.

Gruplar arasındaki farkın büyük ölçüde iskemik inmedeki azalmadan kaynaklandığı görüldü. İskemik inme oranı tedavi alanlarda yüzde 0,1, kan sulandırıcı kullanmayanlarda yüzde 1,1 oldu.

Bu sonuç göreceli olarak güçlü görünse de mutlak fark yaklaşık 1 yüzde puanıdır. Başka bir ifadeyle, iki yıllık takipte her 100 hastada yaklaşık bir birleşik olayın önlenmesiyle uyumlu bir fark saptandı.

Büyük Kanama Artmadı

Kan sulandırıcı tedavilerin en fazla çekinilen yan etkisi ciddi kanamadır. Çalışmada büyük kanama oranı tedavi grubunda yüzde 0,3, kan sulandırıcı kullanılmayan grupta yüzde 0,5 olarak kaydedildi.

Bununla birlikte toplam olay sayısının düşük olması, kanama güvenliği konusunda kesin bir yargıya varmayı güçleştiriyor. Daha büyük hasta gruplarıyla ve daha uzun takip süreleriyle yapılacak çalışmalar güvenlik tablosunu daha net gösterebilir.

Yüzde 69 Her Hastanın Riski Aynı Oranda Azalacak Demek Değil

Araştırmadaki yüzde 69’luk değer göreceli risk azalmasını ifade ediyor. Tedavi kararı verilirken hastanın başlangıçtaki mutlak inme riski, kanama olasılığı, böbrek ve karaciğer işlevleri, yaşı ve kullandığı diğer ilaçlar birlikte değerlendiriliyor.

Atriyal fibrilasyonun türü ve günlük yaşamda ne kadar süreyle ortaya çıktığı da kararı etkileyebilir. Özellikle cihazla kısa süreli ritim bozukluğu saptanan hastalar ile klinik olarak tanı konulmuş atriyal fibrilasyon hastaları aynı grupta değerlendirilmemelidir.

Çalışmanın Sınırları Neler?

Araştırma randomize tasarımıyla güçlü kanıt sağlasa da tedavinin hem hasta hem de hekim tarafından bilindiği açık etiketli bir çalışmaydı. Ayrıca katılımcıların tamamı Güney Kore’den seçildi.

Beklenenden az sayıda klinik olay görülmesi, sonuçların kesinliğini azaltan bir başka unsur oldu. Bu nedenle bulguların farklı ülkelerde, daha çeşitli hasta gruplarında ve daha uzun takipte doğrulanması gerekiyor.

Kan Sulandırıcıya Kendi Kendine Başlanmamalı

Çalışma, atriyal fibrilasyonu bulunan herkesin kan sulandırıcı kullanması gerektiği anlamına gelmiyor. Aynı şekilde halen ilaç kullanan bir hastanın tedaviyi bırakması için de gerekçe oluşturmuyor.

Apiksaban ve rivaroksaban gibi ilaçlar ciddi kanamaya neden olabilir; böbrek işlevleri, ilaç etkileşimleri ve doğru doz seçimi hekim tarafından değerlendirilmelidir. Burun kanaması, idrarda veya dışkıda kan, açıklanamayan morarma ya da ani ve şiddetli baş ağrısı yaşayan kişiler gecikmeden sağlık kuruluşuna başvurmalıdır.

Bulgular Kılavuzları Etkileyebilir

Güncel Avrupa yaklaşımı, inme riski yüksek atriyal fibrilasyon hastalarında kan sulandırıcı tedaviyi güçlü biçimde öneriyor. Orta risk grubunda ise kararın hastaya özel değerlendirmeyle verilmesi gerektiğini belirtiyor.

SINGLE-AF, bu ara gruba yönelik ilk randomize kanıtlardan birini sunuyor. Bulgular gelecek kılavuzları etkileyebilir ancak tedavi kararı hastanın kardiyoloji uzmanıyla birlikte yapılacak kişisel risk değerlendirmesine dayanmalıdır.

KAYNAKLAR

1. Daehoon Kim ve çalışma arkadaşları, Anticoagulation for Atrial Fibrillation with Intermediate Stroke Risk, New England Journal of Medicine, 2026
2. SINGLE-AF randomize klinik araştırması
3. Avrupa Kardiyoloji Derneği, 2026 Kongresi bilimsel sunumu
4. Avrupa Kardiyoloji Derneği, 2024 Atriyal Fibrilasyon Yönetim Kılavuzu
5. Amerikan Kardiyoloji Koleji, SINGLE-AF araştırma değerlendirmesi
6. DOI: 10.1056/NEJMoa2607978

Kına gecesinde acı haber geldi

Olay, Kozlu ilçesinin Fatih Sitesi Kavşağı mevkisindeki bir düğün salonunda gerçekleştirilen kına gecesi sırasında yaşandı. İlayda Çetin’in kına töreni için salonda buluşan davetlilere, gecenin ilerleyen saatlerinde 35 yaşındaki Efkan Daşkıran’ın İstanbul’daki evinde hayatını kaybettiği bilgisi ulaştı.

Acı haberi alan aile fertleri büyük üzüntü yaşarken, salondaki kutlama da sona erdi.

Rahatsızlandığını söyleyerek evine gitti

İddiaya göre İstanbul’da taksicilik yapan Efkan Daşkıran, çalıştığı sırada kendisini iyi hissetmediğini belirterek aracı bir başka kişiye devretti ve evine gitti.

Bir süre sonra Daşkıran’ın evinde hareketsiz bulunması üzerine sağlık ve polis ekiplerine haber verildi. Adrese sevk edilen sağlık görevlilerinin yaptığı kontrolde Daşkıran’ın hayatını kaybettiği belirlendi.

Daşkıran’ın kesin ölüm nedenine ilişkin resmi bir açıklama yapılmazken, olayla ilgili inceleme başlatıldığı öğrenildi.

Aile fertleri gözyaşlarına boğuldu

Efkan Daşkıran’ın vefat haberinin Kozlu’daki kına salonuna ulaşmasıyla sevinç yerini derin bir üzüntüye bıraktı. Gelin ve yakınlarının acı haberin ardından gözyaşlarına hâkim olamadığı belirtildi.

Tottenham Teknik Direktörü Roberto De Zerbi, Newcastle United karşılaşmasının ardından yaptığı açıklamada Richarlison’un kulüpten ayrılmak isteyen futbolcular arasında bulunduğunu söyledi. İngiliz ve Brezilya basınında yer alan açıklamalara göre Richarlison, transfer talebini Tottenham yönetimine iletti.

Bu gelişme, oyuncunun birkaç gün önce Trabzonspor’a menajerler aracılığıyla önerildiği yönündeki haberlerle birleşince bordo-mavililer açısından dikkat çekici bir transfer dosyası ortaya çıkardı.

De Zerbi ayrılık talebini doğruladı

Tottenham’ın Newcastle United’a 2-0 mağlup olduğu karşılaşmanın ardından konuşan Roberto De Zerbi, Richarlison’un yanı sıra Kevin Danso ve Pape Matar Sarr’ın da ayrılmak istediğini açıkladı.

İtalyan teknik adam, oyuncularla ilişkilerinin iyi olduğunu ancak transfer için Tottenham’ın ekonomik açıdan kabul edilebilir bir çözüm beklediğini vurguladı.

Bu açıklama, Richarlison’un geleceğiyle ilgili son haftalarda ortaya atılan iddiaların ötesinde doğrudan teknik direktörden gelen ilk güçlü teyitlerden biri oldu.

Newcastle maçının kadrosuna alınmadı

Richarlison, Tottenham’ın Newcastle ile oynadığı karşılaşmanın kadrosunda yer almadı.

İngiliz basını, Brezilyalı oyuncunun son dönemdeki transfer talebiyle birlikte takımdaki geleceğinin ciddi biçimde belirsiz hale geldiğini yazdı.

Tottenham’ın hücum hattına yaptığı yeni takviyeler de Richarlison’un ayrılık ihtimalini artıran faktörlerden biri olarak gösteriliyor.

Trabzonspor’a önerilmişti

Richarlison isminin Trabzonspor ile bağlantısı yeni değil.

23 Ağustos’ta Trabzon yerel basınında yer alan haberlere göre Brezilyalı santrfor, menajerler aracılığıyla bordo-mavili kulübe önerildi.

Ancak o dönemde Trabzonspor’un oyuncu için resmi teklif yaptığı veya Tottenham ile görüşmelere başladığı yönünde doğrulanmış bilgi bulunmuyordu.

Dosya bu nedenle “menajer önerisi” seviyesinde kalmıştı.

De Zerbi’nin yeni açıklaması ise transfer denklemindeki en önemli koşullardan birini değiştirdi: Oyuncu artık Tottenham’dan ayrılmak istediğini açık biçimde ortaya koymuş durumda.

Trabzonspor için fırsata dönüşebilir mi?

Trabzonspor’un santrfor transferinde birçok alternatif üzerinde çalıştığı biliniyor.

Richarlison’un ayrılık talebinin ardından Tottenham’ın bonservis beklentisini düşürmesi veya kiralama formülüne açık hale gelmesi durumunda bordo-mavililerin önüne yeni bir fırsat çıkabilir.

Ancak şu aşamada Trabzonspor’un Tottenham’a resmi teklif yaptığına ya da Richarlison ile kişisel şartlarda anlaşma sağladığına ilişkin güçlü bir doğrulama bulunmuyor.

Bu nedenle transferin gerçekleşeceğini söylemek için henüz erken.

Asıl belirleyici konu maliyet

Richarlison’un Tottenham ile sözleşmesinin 2027 yazına kadar devam etmesi, İngiliz kulübünün oyuncuyu bedelsiz kaybetmeden değerlendirme ihtimalini güçlendiriyor.

Tottenham’ın bonservis talebi, oyuncunun maaşı ve Trabzonspor’un kurabileceği transfer formülü sürecin belirleyici başlıkları olacak.

De Zerbi’nin “ekonomik çözüm” vurgusu da Tottenham’ın ayrılığa tamamen kapalı olmadığını ancak uygun şartlar beklediğini gösteriyor.

Trabzonspor cephesinde gözler yeniden bu dosyada

Trabzonspor’un önüne gelen Richarlison önerisi birkaç gün önce oldukça uzak bir ihtimal olarak görülüyordu.

Ancak oyuncunun ayrılık talebinin teknik direktörü tarafından doğrulanması, dosyayı yeniden dikkat çekici hale getirdi.

Bordo-mavililerin bu yeni tablo sonrasında menajerlerle veya Tottenham ile temasa geçip geçmeyeceği transfer döneminin son günlerinde yakından takip edilecek.

Kaynaklar

1. Roberto De Zerbi
2. The Guardian

Kanser, multipl skleroz ve bazı romatizmal hastalıklar nedeniyle bağışıklık sistemini baskılayan ilaç kullananlara önemli bir uyarı geldi. ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri, sivrisinek ve kenelerle bulaşan bazı virüslerin bu hastalarda daha ağır hastalığa yol açabileceğini bildirdi.

Uyarıda özellikle sivrisineklerle bulaşan Batı Nil virüsüne dikkat çekildi. Batı Nil virüsü Türkiye’de de daha önce görüldüğü için açıklama, ülkemizde benzer tedavileri alan hastaları da yakından ilgilendiriyor.

Ancak bu açıklama, Türkiye’de yeni bir salgın başladığı anlamına gelmiyor. Verilmek istenen temel mesaj, bağışıklığı baskılanan hastaların sivrisinek ve kene ısırıklarına karşı daha dikkatli olması.

Hangi hastalar daha fazla risk altında?

Uyarı özellikle B hücrelerini azaltan “anti-CD20” grubu ilaçları kullanan hastaları kapsıyor. Bu ilaçlar bazı kanser türlerinin yanı sıra multipl skleroz, romatoid artrit ve farklı bağışıklık sistemi hastalıklarının tedavisinde kullanılabiliyor.

Rituksimab, okrelizumab, ofatumumab ve obinutuzumab bu grupta yer alan ilaçlardan bazıları.

Bu tedaviler hastalıkların kontrol altına alınmasında önemli rol oynuyor. Ancak aynı zamanda vücudun enfeksiyonlara karşı antikor üretme gücünü azaltabiliyor. Bu nedenle sağlıklı bir kişinin hafif geçirebileceği bir enfeksiyon, bağışıklığı baskılanmış hastada daha ağır seyredebilir.

Hastaların bu uyarı nedeniyle ilaçlarını kendi kararlarıyla bırakmaması gerekiyor. Tedaviyle ilgili bütün kararların hastayı takip eden hekim tarafından verilmesi büyük önem taşıyor.

Ağır vakalarda beyin ve sinir sistemi etkilenebilir

Batı Nil virüsünü taşıyan her sivrisinek insana hastalık bulaştırmıyor. Virüsü alan kişilerin önemli bir bölümünde de herhangi bir belirti ortaya çıkmıyor.

Belirti gelişenlerde genellikle şu şikâyetler görülüyor:

• Ateş
• Baş ağrısı
• Halsizlik
• Kas ve eklem ağrıları
• Bulantı ve kusma
• Deride döküntü

Bağışıklık sistemi baskılanmış bazı hastalarda ise virüs beyin ve sinir sistemini etkileyebiliyor. Bu durumda menenjit, beyin iltihabı, kas güçsüzlüğü, denge kaybı ve bilinç bulanıklığı gibi ağır tablolar gelişebiliyor.

Yüzde 40 oranı ne anlama geliyor?

CDC’nin değerlendirdiği yayımlanmış ağır vaka bildirimlerinde ölüm oranının yaklaşık yüzde 40 olduğu belirtildi. Hayatta kalan hastaların çoğunda da uzun süreli sinir sistemi sorunları görüldü.

Ancak bu oran yanlış anlaşılmamalı. Anti-CD20 ilacı kullanan her hastanın yüzde 40 ölüm riski taşıdığı anlamına gelmiyor. Bu rakam yalnızca virüsün beyin ve sinir sistemini etkilediği, hastanede takip edilen sınırlı sayıdaki ağır vaka bildirimlerinden elde edildi.

Yani oran, bütün hastaların karşı karşıya olduğu genel riski göstermiyor.

Türkiye’de Batı Nil virüsü görülüyor mu?

Batı Nil virüsü Türkiye’de ilk kez görülen bir hastalık değil. Sağlık Bakanlığı, ülkede 2010 yılından itibaren vakalar tespit edildiğini bildirmişti. Bakanlığın açıklamasına göre 2024 yılında altı kişide Batı Nil virüsü enfeksiyonu belirlendi.

Virüs insanlara çoğunlukla enfekte sivrisineklerin sokmasıyla bulaşıyor. Hastalık kişiden kişiye sarılma, tokalaşma veya aynı ortamda bulunma yoluyla geçmiyor.

Vakalar genellikle sivrisineklerin daha aktif olduğu yaz ayları ile sonbaharın ilk dönemlerinde ortaya çıkıyor.

Hangi belirtiler önemsenmeli?

Bağışıklığı baskılayan ilaç kullanan kişilerin sivrisinek veya kene temasından sonra gelişen bazı belirtileri hafife almaması gerekiyor.

Özellikle şu durumlarda sağlık kuruluşuna başvurulması öneriliyor:

• Geçmeyen veya yükselen ateş
• Şiddetli baş ağrısı
• Belirgin kas güçsüzlüğü
• Denge kaybı
• Bilinç bulanıklığı
• Konuşma veya hareket güçlüğü
• Davranışlarda beklenmedik değişiklik

Hekime başvururken kullanılan ilaçların, yakın zamanda yapılan seyahatlerin ve olası sivrisinek ya da kene temasının mutlaka anlatılması gerekiyor.

Testler neden yanıltıcı olabilir?

Batı Nil virüsünün tanısında antikor testlerinden yararlanılabiliyor. Fakat anti-CD20 tedavisi alan kişiler yeterli antikor üretemeyebilir. Bu nedenle kişi enfekte olduğu hâlde antikor testi negatif çıkabilir.

CDC, hastalıktan şüphelenilen bağışıklığı baskılanmış kişilerde gerektiğinde virüsü doğrudan araştıran PCR gibi moleküler testlerin değerlendirilmesini öneriyor.

Hangi testin yapılacağına hastanın belirtileri, kullandığı ilaçlar ve genel sağlık durumu dikkate alınarak hekim tarafından karar veriliyor.

Bu haber yalnızca kenelerle ilgili değil

CDC açıklamasında hem sivrisineklerin hem de kenelerin taşıyabildiği virüslerden söz ediliyor. Ancak bildirilen ağır vakalarda en sık karşılaşılan etken, sivrisineklerle bulaşan Batı Nil virüsü oldu.

Türkiye’de keneler denildiğinde akla gelen Kırım Kongo Kanamalı Ateşi ise farklı bir hastalık. Bu nedenle CDC’nin açıklamasını doğrudan “Kırım Kongo alarmı” veya yalnızca “kene uyarısı” şeklinde değerlendirmek doğru değil.

Sivrisinek ve kenelerden nasıl korunabiliriz?

Bağışıklığı baskılanmış hastaların açık havada daha dikkatli olması öneriliyor. Alınabilecek temel önlemler şöyle:

• Açık alanlarda uygun böcek kovucular kullanılmalı.
• Uzun kollu ve açık renkli kıyafetler tercih edilmeli.
• Kapı ve pencerelerde sineklik bulundurulmalı.
• Ev ve bahçe çevresindeki su birikintileri temizlenmeli.
• Çalılık ve yüksek otların bulunduğu alanlarda kapalı kıyafet giyilmeli.
• Doğa dönüşünde vücut ve kıyafetler kene yönünden kontrol edilmeli.
• Vücuda tutunan kene çıplak elle ezilmemeli.

Batı Nil virüsüne karşı insanlar için onaylanmış özel bir aşı bulunmuyor. Bu nedenle en etkili korunma yolu, sivrisinek ve kene ısırıklarını mümkün olduğunca önlemek.

CDC’nin uyarısı tedavilerin bırakılması gerektiğini değil, riskli hastaların daha dikkatli korunması ve şüpheli belirtilerde gecikmeden sağlık kuruluşuna başvurması gerektiğini ortaya koyuyor.

Kaynaklar

1. ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri Sağlık Uyarı Ağı
2. T.C. Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü
3. T.C. Sağlık Bakanlığı Batı Nil Virüsü Enfeksiyonu Vaka Yönetim Rehberi
4. Medscape Medical News

Aus Bergkamen in Nordrhein-Westfalen kam eine traurige Nachricht: Die 26-jährige Krankenschwester Ayşen Çetin ist verstorben. Ihr früher Tod versetzte ihre Familie, ihre Freunde sowie die türkische Gemeinschaft in Bergkamen und Hamm in tiefe Trauer.

Ayşen Çetin stammte den vorliegenden Angaben zufolge ursprünglich aus dem Landkreis Posof in der türkischen Provinz Ardahan. Sie arbeitete im Gesundheitswesen und galt in ihrem persönlichen Umfeld als geschätzte und beliebte junge Frau.

Nach Bekanntwerden ihres Todes veröffentlichten zahlreiche Menschen Beileidsbekundungen und sprachen der Familie ihr Mitgefühl aus.

Ayşen Çetin befand sich in medizinischer Behandlung

Nach Angaben aus dem Familien- und Bekanntenkreis wurde Ayşen Çetin seit einiger Zeit wegen einer Lebererkrankung behandelt. Wenige Wochen vor ihrem Tod soll bei ihr eine Organtransplantation vorgenommen worden sein.

Während der weiteren Behandlung habe sie eine Hirnblutung erlitten. Trotz medizinischer Maßnahmen konnte die junge Krankenschwester den Angaben zufolge nicht gerettet werden.

Da bislang keine ausführliche offizielle medizinische Stellungnahme vorliegt, beruhen diese Angaben zum Krankheits- und Behandlungsverlauf auf den Mitteilungen aus ihrem persönlichen Umfeld.

Sie hatte zuvor ihre Eltern verloren

Wie aus den veröffentlichten Trauermitteilungen hervorgeht, hatte Ayşen Çetin zuvor bereits ihre Mutter und ihren Vater verloren. Ihr Tod im Alter von nur 26 Jahren hat ihre Angehörigen und Freunde daher besonders tief getroffen.

Kollegen, Bekannte und Mitglieder der türkischen Gemeinschaft erinnerten in ihren Beileidsbotschaften an die junge Krankenschwester und wünschten ihrer Familie Kraft und Geduld.

Beerdigung findet in Hamm statt

Das Totengebet für Ayşen Çetin soll am Montag, dem 31. August 2026, nach dem Mittagsgebet in der DİTİB-Ulu-Moschee in Hamm-Herringen verrichtet werden.

Anschließend soll sie auf dem muslimischen Friedhof in Herringen beigesetzt werden.

Informationen zur Beerdigung

• Datum: Montag, 31. August 2026
• Uhrzeit: Nach dem Mittagsgebet
• Totengebet: DİTİB-Ulu-Moschee in Hamm-Herringen
• Beisetzung: Muslimischer Friedhof in Herringen

Wer war Ayşen Çetin?

Ayşen Çetin war eine 26-jährige Krankenschwester, die in Bergkamen lebte und im Gesundheitswesen tätig war. Sie stammte ursprünglich aus Posof in der Provinz Ardahan und war in der türkischen Gemeinschaft im Raum Bergkamen und Hamm bekannt.

Ihr früher Tod hinterlässt bei ihrer Familie, ihren Freunden und ihren Kollegen große Trauer.

Almanya’nın Kuzey Ren-Vestfalya eyaletindeki Bergkamen kentinde yaşayan 26 yaşındaki hemşire Ayşen Çetin’ten acı haber geldi. Genç yaşta hayatını kaybeden Çetin’in vefatı, ailesi ve sevenlerinin yanı sıra Bergkamen ve Hamm çevresindeki Türk toplumu arasında derin üzüntüye neden oldu.

Aslen Ardahan’ın Posof ilçesinden olduğu belirtilen Ayşen Çetin’in sağlık alanında görev yaptığı ve çevresinde sevilen bir isim olduğu aktarıldı. Vefat haberinin duyulmasının ardından çok sayıda kişi Çetin’in ailesine başsağlığı dileklerini iletti.

Bir süredir tedavi görüyordu

Aile ve yakın çevrenin paylaşımlarına yansıyan bilgilere göre Ayşen Çetin, bir süredir karaciğer rahatsızlığı nedeniyle tedavi görüyordu. Genç hemşireye birkaç hafta önce organ nakli gerçekleştirildiği belirtildi.

Tedavi sürecinde beyin kanaması geçirdiği aktarılan Çetin’in, sağlık ekiplerinin müdahalelerine rağmen kurtarılamadığı bildirildi. Sağlık durumuna ilişkin ayrıntılar resmî bir tıbbi açıklamayla teyit edilmediği için paylaşımlarda yer alan bilgilerle sınırlı kaldı.

Anne ve babasını da kaybetmişti

Ayşen Çetin’in daha önce annesi ile babasını da kaybettiği ifade edildi. Genç hemşirenin art arda yaşadığı zorlukların ardından gelen vefat haberi, yakınlarının acısını daha da artırdı.

Çetin’in meslektaşları ve sevenleri, yayımladıkları mesajlarda duydukları üzüntüyü dile getirerek genç hemşireye Allah’tan rahmet, yakınlarına sabır ve başsağlığı diledi.

Cenaze programı açıklandı

Paylaşılan cenaze bilgilerine göre Ayşen Çetin için 31 Ağustos 2026 Pazartesi günü öğle namazının ardından Hamm-Herringen DİTİB Ulu Camii’nde cenaze namazı kılınacak.

Genç hemşirenin naaşının daha sonra Herringen Müslüman Mezarlığı’nda toprağa verileceği bildirildi.

Cenaze bilgileri

• Tarih: 31 Ağustos 2026 Pazartesi
• Vakit: Öğle namazının ardından
• Cenaze namazı: Hamm-Herringen DİTİB Ulu Camii
• Defin yeri: Herringen Müslüman Mezarlığı

Ayşen Çetin kimdi?

Ayşen Çetin, Almanya’nın Bergkamen kentinde yaşayan ve hemşirelik mesleğini sürdüren 26 yaşında genç bir sağlık çalışanıydı. Aslen Ardahan’ın Posof ilçesinden olan Çetin’in, Bergkamen ve Hamm çevresinde geniş bir tanıdık çevresine sahip olduğu belirtildi.

Başsavcılığın 29 Ağustos 2026 tarihli açıklamasında, Gökçek hakkında yurt dışındaki şirketlere kayıt dışı para aktarıldığının öne sürüldüğü belirtildi.

“Maddi gerçeğin ortaya çıkarılması amaçlanıyor”

Medya İletişim Bürosu tarafından yayımlanan açıklamada şu ifadeler kullanıldı:

“Bazı basın ve yayın organlarında, İbrahim Melih Gökçek hakkında yurt dışındaki şirketlere kayıt dışı para aktarıldığı yönünde öne sürülen iddialara ilişkin olarak, maddi gerçeğin ortaya çıkarılması amacıyla Cumhuriyet Başsavcılığımızca resen soruşturma başlatılmıştır.”

Süreç soruşturma aşamasında

Başsavcılığın açıklamasında soruşturmanın kapsamına, yürütülecek işlemlere veya iddialara konu para hareketlerinin ayrıntılarına ilişkin başka bilgi paylaşılmadı.

Resen başlatılan soruşturma kapsamında basında yer alan iddiaların doğruluğunun, muhtemel para hareketlerinin ve ilgili şirket bağlantılarının incelenmesi bekleniyor.

Soruşturma başlatılması, iddiaların doğrulandığı veya ilgili kişi hakkında suçluluğun tespit edildiği anlamına gelmiyor. Yargı süreci kesinleşinceye kadar masumiyet karinesi geçerliliğini koruyor.

Alexander Sörloth Galatasaray’a Gelecek mi?

Alexander Sörloth, Galatasaray’ın yeni sezon için yürüttüğü santrfor arayışında gündeme aldığı isimler arasında yer alıyor. Sarı-kırmızılıların, Atlético Madrid forması giyen 30 yaşındaki futbolcunun temsilcisiyle ilk teması kurduğu öne sürüldü.

Görüşmede oyuncunun transfer şartları ve yıllık ücret beklentisi hakkında bilgi alındığı bildirildi. Sörloth’un yeniden Süper Lig’de forma giymeye karşı olmadığı ve Galatasaray seçeneğine sıcak yaklaştığı iddia edildi.

Galatasaray’ın Önündeki İki Büyük Engel

Transferin önündeki ilk engeli Atlético Madrid’in bonservis beklentisi oluşturuyor. İspanyol kulübünün, 2028 yılına kadar sözleşmesi bulunan golcüsünü uygun bir teklif gelmeden bırakmak istemediği belirtiliyor.

İkinci önemli başlık ise futbolcunun maaş talebi. Sörloth’un Galatasaray’dan yıllık 10 ila 12 milyon avro arasında ücret istediği ileri sürüldü. Tarafların bu rakam üzerinde anlaşmaya varıp varmadığına ilişkin doğrulanmış bir bilgi bulunmuyor.

Atlético Madrid’in Kararı Bekleniyor

Atlético Madrid’in, Alexander Sörloth’un ayrılığına ancak hücum hattına yeni bir oyuncu katılması hâlinde izin verebileceği öne sürülüyor. İspanyol ekibindeki diğer santrforların geleceği de bu karar üzerinde etkili olacak.

Bu nedenle Galatasaray’ın olası transfer girişiminin yalnızca bonservis teklifine değil, Atlético Madrid’in kadro planlamasına da bağlı olduğu değerlendiriliyor.

Galatasaray Henüz Resmî Teklif Yapmadı

Sarı-kırmızılı yönetimin oyuncu cephesiyle ön görüşme yaptığı iddia edilse de Atlético Madrid’e gönderilmiş resmî bir teklif henüz doğrulanmadı. Kulüpler tarafından transfer görüşmelerini teyit eden bir açıklama da yapılmadı.

Sörloth’un İstanbul’a geleceği veya Galatasaray ile anlaşmaya vardığı yönündeki haberler bu aşamada kesinlik taşımıyor.

Süper Lig’de Gol Kralı Olmuştu

Alexander Sörloth, 2019-2020 sezonunda Trabzonspor formasıyla Süper Lig’de 24 gol kaydederek gol kralı olmuştu. Norveçli santrfor daha sonra Leipzig, Real Sociedad, Villarreal ve Atlético Madrid takımlarında görev yaptı.

Fizik gücü, hava toplarındaki etkinliği ve sol ayağıyla öne çıkan Sörloth, Türkiye’deki performansı nedeniyle Süper Lig kulüplerinin transfer gündeminde yer almaya devam ediyor.

Son Durum

Galatasaray’ın Alexander Sörloth’un menajeriyle ilk görüşmeyi yaptığı ve Norveçli futbolcunun transfere olumlu yaklaştığı iddia ediliyor. Ancak Atlético Madrid’e resmî teklif sunulduğu veya tarafların anlaşmaya vardığı doğrulanmadı.

Transferin ilerleyebilmesi için Galatasaray’ın oyuncunun ücret beklentisini karşılaması, Atlético Madrid ile bonservis konusunda anlaşması ve İspanyol kulübünün ayrılığa onay vermesi gerekiyor.

En Güzel 30 Ağustos Zafer Bayramı Mesajları

Anlamlı ve etkileyici mesajlar

1. 30 Ağustos, bir milletin kendisine çizilmek istenen sınırları cesaretiyle aştığı gündür. Bu büyük zaferi bize armağan eden Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü ve bütün kahramanlarımızı minnetle anıyorum. Zafer Bayramımız kutlu olsun.
2. Bazı zaferler yalnızca bir savaşı bitirmez; bir milletin geleceğini başlatır. 30 Ağustos’un gururu ve bağımsızlık ruhu daima yolumuzu aydınlatsın.
3. Bir milletin kaderi, vazgeçmeyi reddedenlerin cesaretiyle değişti. Başkomutanlık Meydan Muharebesi’nin 104. yılında, istiklâlimizin bütün kahramanlarını saygı ve rahmetle anıyoruz.
4. 30 Ağustos; toprağın vatana, mücadelenin zafere, umudun bağımsızlığa dönüştüğü gündür. Bu eşsiz gurur hepimizin yüreğinde sonsuza kadar yaşasın.
5. Zafer, yalnızca kazanılan meydanlarda değil; bağımsızlığı koruyan her kuşağın vicdanında yaşar. 30 Ağustos Zafer Bayramımız kutlu olsun.

Duygusal 30 Ağustos mesajları

6. Bugün gökyüzüne daha gururla bakıyorsak, bunu vatan uğruna yürümekten çekinmeyen kahramanlara borçluyuz. Aziz hatıraları önünde saygıyla eğiliyoruz.
7. Bu topraklarda özgürce atılan her adımda 30 Ağustos’un izi, dalgalanan her bayrakta kahramanlarımızın emaneti vardır. Zafer Bayramımız kutlu olsun.
8. Bir asrı aşan bu büyük gurur, bize vatan sevgisinin ve millet iradesinin karşısında hiçbir gücün duramayacağını yeniden hatırlatıyor.
9. Adları tarihe, fedakârlıkları milletimizin kalbine yazıldı. Başta Gazi Mustafa Kemal Atatürk olmak üzere bütün Millî Mücadele kahramanlarını rahmet, minnet ve saygıyla anıyorum.
10. O gün cephede yakılan bağımsızlık meşalesi, bugün milyonlarca yürekte aynı inançla yanıyor. 30 Ağustos Zafer Bayramımız kutlu olsun.

Sosyal medyada paylaşılabilecek özgün sözler

11. Takvimler 30 Ağustos’u gösterdiğinde yalnızca bir tarihi değil, hürriyetinden vazgeçmeyen bir milletin yeniden doğuşunu hatırlarız.
12. Büyük Zafer’in üzerinden 104 yıl geçti; ancak taşıdığı cesaret, birlik ve bağımsızlık mesajı ilk günkü kadar güçlü. Nice gururlu 30 Ağustoslara!
13. Zaferin büyüklüğü yalnızca kazanıldığı günle değil, geleceğe bıraktığı özgür vatanla ölçülür. 30 Ağustos kutlu olsun.
14. Birlik olduğumuzda aşamayacağımız engel, değiştiremeyeceğimiz kader yoktur. Büyük Zafer’in yıl dönümünde aynı inanç ve gururla…
15. Ay yıldızlı bayrağımız gökyüzünde özgürce dalgalanıyorsa, ardında tarifsiz bir cesaret ve fedakârlık vardır. Kahramanlarımızı unutmayacağız.

WhatsApp ve aile grupları için sıcak mesajlar

16. Bağımsızlığımızın gururunu birlikte yaşadığımız, bayrağımızın gölgesinde umutla buluştuğumuz nice 30 Ağustoslara. Zafer Bayramımız kutlu olsun.
17. Büyük Zafer’in milletimize armağan ettiği birlik, cesaret ve özgürlük duygusunun evlerimizden ve gönüllerimizden hiç eksilmemesini diliyorum.
18. Sevdiklerimizle özgür ve huzurlu bir ülkede yaşayabilmemizi sağlayan bütün kahramanlarımızı minnetle anıyor, 30 Ağustos Zafer Bayramı’nızı kutluyorum.
19. Geçmişimizden aldığımız güç, geleceğe duyduğumuz umut olsun. Ailenizle birlikte sağlık, huzur ve gurur dolu bir Zafer Bayramı geçirmenizi dilerim.
20. Çocuklarımıza bırakacağımız en kıymetli miras, bağımsızlığın değerini bilen güçlü bir gelecek olacaktır. 30 Ağustos Zafer Bayramımız kutlu olsun.

Atatürk ve kahramanlarımızı anan mesajlar

21. Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün önderliğinde kazanılan Büyük Zafer, milletimizin bağımsız yaşama kararlılığının sonsuza kadar silinmeyecek mührüdür.
22. “Ordular, ilk hedefiniz Akdeniz’dir, ileri!” emriyle zafere yürüyen kahramanların bıraktığı bağımsızlık mirasına daima sahip çıkacağız.
23. Başkomutan Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü, silah arkadaşlarını, aziz şehitlerimizi ve kahraman gazilerimizi rahmet, minnet ve saygıyla anıyorum.
24. Büyük Taarruz’un cesareti, Dumlupınar’ın zaferi ve Cumhuriyet’e uzanan bağımsızlık yolu… 30 Ağustos, milletimizin hiç sönmeyecek gururudur.
25. Bu büyük zaferi yalnızca anmak değil; bağımsızlık, birlik ve Cumhuriyet değerlerini gelecek kuşaklara taşımak da hepimizin ortak sorumluluğudur.

Kısa ve Resimli Paylaşım İçin 30 Ağustos Sözleri

1. Zaferin adı 30 Ağustos, kahramanı aziz Türk milletidir.
2. Bağımsızlığın gururu, milletimizin ortak zaferi kutlu olsun.
3. Aynı bayrağın altında, aynı zaferin gururuyla…
4. 30 Ağustos: Bir milletin özgürlüğe attığı imza.
5. Büyük Zafer’in 104. yılı kutlu olsun!

Kurumsal ve Resmî 30 Ağustos Mesajları

1. Milletimizin bağımsızlık iradesini bütün dünyaya ilan ettiği 30 Ağustos Zafer Bayramı’nın 104. yılını gururla kutluyor; Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü, silah arkadaşlarını, aziz şehitlerimizi ve kahraman gazilerimizi saygıyla anıyoruz.
2. Büyük Taarruz’un zaferle sonuçlandığı 30 Ağustos 1922, milletimizin birlik ve beraberlik içinde aşamayacağı hiçbir engel bulunmadığını tarihe kaydetmiştir. Zafer Bayramımız kutlu olsun.
3. Bağımsızlığımızın ve millî egemenliğimizin dönüm noktalarından biri olan 30 Ağustos Zafer Bayramı’nı kutluyor, bu büyük destanın bütün kahramanlarını rahmet ve minnetle yâd ediyoruz.
4. Türkiye Cumhuriyeti’ne uzanan bağımsızlık yolunun en önemli aşamalarından Büyük Zafer’in 104. yıl dönümünü kutluyor; milletimize huzur, birlik ve güçlü bir gelecek diliyoruz.
5. 30 Ağustos’un taşıdığı bağımsızlık ruhunu, çalışma azmini ve ortak gelecek idealini yaşatmayı sürdüreceğiz. Başta Gazi Mustafa Kemal Atatürk olmak üzere bütün Millî Mücadele kahramanlarımızı saygıyla anıyoruz.

Edinilen bilgilere göre, yolun karşısına geçmeye çalışan genç kıza cadde üzerinde ilerleyen bir otomobil çarptı. Çarpmanın etkisiyle genç kız metrelerce savrularak yere düştü.

Kazayı gören çevredeki vatandaşlar hızla olay yerine koşarak yaralıya ilk müdahaleyi yaptı. Durumun 112 Acil Sağlık ekiplerine bildirilmesi üzerine bölgeye kısa sürede ambulans sevk edildi.

Olay yerine ulaşan sağlık ekipleri, ağır yaralanan genç kıza ilk müdahaleyi olay yerinde gerçekleştirdi. Ardından ambulansla hastaneye kaldırılan genç kızın tedavi altına alındığı öğrenildi.

Hastaneden edinilen bilgilere göre genç kızın sağlık durumunun ciddiyetini koruduğu ve yoğun bakım ünitesinde entübe edilerek tedavisinin sürdüğü bildirildi.

Kazayla ilgili inceleme başlatıldı.

Son yıllarda hem tarama programlarının yaygınlaşması hem de ailelerin bilinçlenmesiyle SMA hastalığı daha fazla konuşuluyor. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Öğretim Üyesi, Çocuk Nörolojisi Uzmanı Prof. Dr. İhsan Kafadar, özellikle erken belirti ve tanının hayati önem taşıdığını vurguluyor:
“Bugün artık SMA hastalığında erken tanı, hastalığın seyrini değiştirebiliyor. Ancak belirtiler gözden kaçarsa tablo ağırlaşabiliyor.”

SMA Hastalığı nedir?

SMA hastalığı (Spinal Müsküler Atrofi), omurilikteki hareket sinir hücrelerini etkileyen genetik bir kas hastalığıdır.

Bu hastalıkta, kasları çalıştıran motor nöronlar hasar görür. Sonuç olarak:

• Kaslarda güçsüzlük

• Hareket kısıtlılığı

• Zamanla kas erimesi

• İleri vakalarda solunum problemleri

görülebilir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar’a göre, SMA hastalığı doğuştan gelen genetik bir bozukluktur ve SMN1 genindeki eksiklik nedeniyle ortaya çıkar. “Kasın kendisi sağlamdır, sorun kası çalıştıran sinirdedir” diyerek hastalığın mekanizmasını sade bir dille anlatıyor.

SMA hastalığı tiplerine göre farklı şiddette seyreder. Bazı bebeklerde ilk aylarda ağır tablo görülürken, bazı çocuklarda belirtiler daha geç ortaya çıkabilir.

En sinsi belirtiler

SMA hastalığı çoğu zaman sessiz başlar. Aileler ilk etapta fark etmeyebilir.

Dikkat edilmesi gereken belirtiler:

• Baş kontrolünde gecikme

• Emme ve yutma güçlüğü

• Yaşıtlarına göre daha az hareket

• Kol ve bacaklarda gevşeklik

• Sık solunum yolu enfeksiyonu

• Oturamama ya da yürüyememe

Prof. Dr. Kafadar, “Bebek çok sakin diye sevinen aileler oluyor. Oysa aşırı hareketsizlik bazen SMA hastalığı belirtisi olabilir” uyarısında bulunuyor.

Özellikle bacaklarda güçsüzlük ön plandadır. Bazı vakalarda dilde titreme bile görülebilir. Bu belirtiler erken dönemde yakalanırsa, tedavi seçenekleri daha etkili olabilir.

Kimler risk altında?

SMA hastalığı kalıtsal bir hastalıktır.

Risk grupları şunlardır:

• Anne ve babanın taşıyıcı olduğu bebekler

• Akraba evliliği bulunan aileler

• Ailesinde SMA öyküsü olanlar

Türkiye’de taşıyıcılık oranının yaklaşık 1/40–1/50 civarında olduğu belirtilmektedir. Bu da toplumda azımsanmayacak bir genetik risk bulunduğunu gösterir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar, “Anne ve baba sağlıklı olabilir. Taşıyıcı olduklarını bilmeyebilirler. Bu nedenle evlilik öncesi ve gebelik öncesi taramalar çok önemlidir” diyor.

Neden artıyor?

Son yıllarda “SMA hastalığı artıyor mu?” sorusu sıkça soruluyor.

Uzmanlara göre artışın birkaç nedeni var:

• Yenidoğan tarama programlarının yaygınlaşması

• Genetik testlere erişimin artması

• Toplumsal farkındalığın yükselmesi

• Akraba evliliklerinin devam etmesi

Prof. Dr. Kafadar, “Eskiden tanı alamayan vakalar vardı. Bugün erken tarama sayesinde SMA hastalığını daha erken yakalayabiliyoruz” diyerek görünürdeki artışın tanı kapasitesiyle ilişkili olduğunu vurguluyor.

Ayrıca son yıllarda geliştirilen gen tedavileri ve yeni ilaç seçenekleri de hastalığın daha fazla gündeme gelmesine yol açtı.

Ne zaman doktora gidilmeli?

Aşağıdaki durumlarda vakit kaybetmeden bir çocuk nörolojisi uzmanına başvurulmalı:

• Bebek başını 3–4 ayda tutamıyorsa

• 6–7 ayda desteksiz oturamıyorsa

• 1 yaşında yürümeye başlamamışsa

• Kol ve bacaklarda belirgin güçsüzlük varsa

• Emme ve beslenme problemi sürüyorsa

Prof. Dr. İhsan Kafadar, “SMA hastalığında erken tanı hayat kurtarır. Gecikme kas kaybını artırabilir” diyerek aileleri uyarıyor.

Bugün SMA hastalığı tedavisi için kullanılan ilaçlar, hastalığın ilerlemesini yavaşlatabiliyor. Bazı vakalarda gen tedavisi uygulanabiliyor. Ancak tedavinin başarısı büyük ölçüde erken teşhise bağlı.

Nasıl korunulur?

SMA hastalığı tamamen önlenebilir bir hastalık değildir. Ancak risk azaltılabilir.

Korunma yolları:

• Evlilik öncesi taşıyıcılık testi

• Gebelik öncesi genetik danışmanlık

• Aile öyküsü varsa ileri genetik testler

• Yenidoğan tarama programlarına katılım

Prof. Dr. Kafadar, “Toplumsal bilinç en güçlü silahtır. Taşıyıcı olduğunuzu bilmek kader değildir, önlem alma fırsatıdır” diyor.

Türkiye’de yenidoğan tarama programlarının genişlemesi sayesinde SMA hastalığı artık daha erken evrede tespit edilebiliyor. Bu da çocukların yaşam kalitesini artırma açısından umut verici bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Uzman Uyarısı: Erken Tanı Hayat Değiştiriyor

SMA hastalığı kader değil, geç kalınmış tanı kader olabilir.

Kas kaybı başladıktan sonra geri dönüş sınırlıdır. Bu nedenle belirti, risk, genetik öykü ve erken tarama hayati önemdedir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar son olarak şu mesajı veriyor:
“Her hareketsizlik masum değildir. Aileler gelişim basamaklarını yakından takip etmeli. Şüphe varsa zaman kaybetmeden uzmana başvurulmalı.”

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Çocuk Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. İhsan Kafadar, Tıbbiye Bülteni’ne yaptığı açıklamada epilepsinin toplumda hâlâ yanlış bilinen yönleri olduğunu vurguladı.

Epilepsi (Sara) Nedir?

Epilepsi, beyindeki sinir hücrelerinin ani ve kontrolsüz elektriksel boşalımları sonucu ortaya çıkan, tekrarlayan nöbetlerle karakterize bir hastalıktır. Halk arasında “sara” olarak bilinir.

Prof. Dr. Kafadar’a göre:

“Epilepsi tek bir hastalık değil, birçok farklı nedeni ve türü olan bir beyin hastalıkları grubudur. Her nöbet epilepsi değildir; tanı için nöbetlerin tekrarlayıcı olması gerekir.”

Nöbet Nasıl Ortaya Çıkar?

Beynimiz milyarlarca sinir hücresinin uyumlu çalışmasıyla görev yapar. Ancak bazı durumlarda bu hücreler bir anda aşırı ve düzensiz elektrik sinyali üretir. Sonuç?

• Ani bilinç kaybı

• Kasılmalar

• Sabit bir noktaya dalıp kalma

• Ağızda köpürme

• Kısa süreli hafıza kaybı

• Garip kokular ya da tatlar hissetme

Bazı nöbetler dramatiktir, bazıları ise sadece birkaç saniyelik “donma” şeklinde geçer. Bu nedenle birçok epilepsi vakası uzun süre fark edilmeden devam edebilir.

Çocuklarda Epilepsi Daha mı Farklı?

Prof. Dr. Kafadar, özellikle çocukluk çağında epilepsinin farklı belirtilerle ortaya çıkabileceğini belirtiyor:

“Çocuklarda dalıp gitme, ders sırasında kısa süreli kopmalar, ani sıçramalar ya da sebepsiz düşmeler epilepsi belirtisi olabilir. Ailelerin bu belirtileri hafife almaması gerekir.”

Çocukluk çağı epilepsilerinin bir kısmı yaşla birlikte düzelebilirken, bazı türleri uzun süreli takip gerektirir.

Epilepsinin Nedenleri Neler?

Epilepsi her zaman tek bir nedene bağlı değildir. Olası sebepler arasında:

• Doğum sırasında beyin hasarı

• Genetik yatkınlık

• Beyin enfeksiyonları

• Kafa travmaları

• Beyin tümörleri

• Nedeni bilinmeyen (idiopatik) durumlar

Vakaların önemli bir kısmında ise net bir sebep saptanamayabilir.

Tanı Nasıl Konur?

Epilepsi tanısında en önemli testlerden biri EEG (Elektroensefalografi)’dir. EEG, beynin elektriksel aktivitesini kaydeder.

Bunun yanında:

• Beyin MR görüntülemesi

• Ayrıntılı nörolojik muayene

• Nöbet öyküsünün detaylı değerlendirilmesi

Tanı sürecinde büyük önem taşır.

Tedavisi Var mı?

Evet. Epilepsi hastalarının büyük bir kısmı düzenli ilaç tedavisiyle nöbetsiz bir yaşam sürebilir.

Prof. Dr. Kafadar’ın altını çizdiği en önemli nokta şu:

“Epilepsi tedavi edilebilir bir hastalıktır. İlaçlar düzenli kullanıldığında hastaların yaklaşık yüzde 70’inde nöbetler tamamen kontrol altına alınabilir.”

Dirençli vakalarda ise:

• Ketojenik diyet

• Vagus sinir stimülasyonu

• Cerrahi tedavi

gibi seçenekler gündeme gelebilir.

Nöbet Anında Ne Yapılmalı?

Toplumda en sık yapılan yanlış, nöbet geçiren kişinin ağzına bir şey koymaya çalışmaktır. Bu son derece tehlikelidir.

Doğru yaklaşım:

✔️ Kişiyi yan yatırmak
✔️ Başını sert bir zeminden korumak
✔️ Süreyi takip etmek
✔️ Nöbet 5 dakikayı aşarsa acil yardım çağırmak

Toplumsal Yanlış Algılar

Epilepsi bulaşıcı değildir.
Ruhsal bir hastalık değildir.
Akıl hastalığı değildir.

Bu hastalık, beynin elektriksel düzeniyle ilgilidir. Doğru tedavi ve takip ile bireyler eğitimlerine, iş hayatlarına ve sosyal yaşamlarına devam edebilir.

Son Söz

Epilepsi korkulacak değil, bilinmesi gereken bir hastalıktır. Bilgi, ön yargının panzehiridir.

Prof. Dr. İhsan Kafadar’ın da ifade ettiği gibi, erken tanı ve düzenli takip hayat kalitesini belirleyen en kritik faktördür.

Beynin elektriği bazen kontrolden çıkabilir. Önemli olan, o dalgayı doğru yönetmektir. ⚡
Epilepsi (Sara Hastalığı) Nedir? Epilepsi Çeşitleri Nelerdir? Epilepsi Neden Olur? Epilepsi Belirtileri Nelerdir? Epilepsi Nasıl Teşhis Edilir? Epilepsi Tedavisi Nasıl Yapılır? Epilepsi Risk Faktörleri Nelerdir? Epilepsi öldürür mü? Epilepsi nasıl anlaşılır? Epilepsi geçer mi? Stres epilepsiyi etkiler mi? Epilepsi nöbeti uyurken olur mu? Epilepsi nöbeti geçirdikten sonra kişi neler hisseder? Anksiyete epilepsiye neden olur mu?

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Asuman İnan, Tıbbiye Bülteni’ne yaptığı açıklamada özellikle yaz aylarında artan vakalara dikkat çekti.

Prof. Dr. İnan, “Salmonella en sık gıdalar yoluyla bulaşır. Çiğ veya iyi pişmemiş tavuk, yumurta, pastörize edilmemiş süt ürünleri ve iyi yıkanmamış sebzeler risk taşır” dedi.

🧫 Salmonella Nedir?

Salmonella, bağırsak sistemini etkileyen bir bakteri grubudur. Halk arasında çoğu zaman “gıda zehirlenmesi” olarak bilinen tabloya neden olur. Ancak her gıda zehirlenmesi Salmonella değildir.

Uzmanlara göre bakteri, uygun sıcaklıkta hızla çoğalır ve özellikle hijyen kurallarına uyulmayan mutfaklarda kolayca yayılır.

⚠️ Salmonella Belirtileri Nelerdir?

Prof. Dr. İnan’ın verdiği bilgilere göre belirtiler genellikle bakterinin alınmasından 6–72 saat sonra ortaya çıkıyor:

• Yüksek ateş

• Sulu veya kanlı ishal

• Karın ağrısı ve kramp

• Bulantı ve kusma

• Halsizlik

Çoğu vaka 4–7 gün içinde düzeliyor. Ancak bağışıklık sistemi zayıf kişilerde enfeksiyon kana karışabiliyor ve ciddi sonuçlar doğurabiliyor.

🚨 Kimler Risk Altında?

Uzman isim özellikle şu grupları uyardı:

• Bebekler

• 65 yaş üstü bireyler

• Hamileler

• Kronik hastalığı olanlar

• Bağışıklık sistemi baskılanmış kişiler

Bu kişilerde tablo daha ağır seyredebilir ve hastane tedavisi gerekebilir.

🛡 Nasıl Korunmalı?

Prof. Dr. İnan’a göre korunmanın temel anahtarı mutfak hijyeni:

• Çiğ et ve sebzeler ayrı kesme tahtasında hazırlanmalı

• Tavuk ve et iyice pişirilmeli

• Eller en az 20 saniye sabunla yıkanmalı

• Soğuk zincir korunmalı

“Salmonella gözle görülmez, tadı değişmez. Bu nedenle en güçlü silahımız temizliktir” uyarısında bulundu.

📌 Uzmandan Net Mesaj

Salmonella hafife alınacak bir enfeksiyon değil. Basit görünen bir ishal tablosu bazı gruplarda hayati risk oluşturabiliyor. Uzmanlar özellikle yaz aylarında açıkta satılan ve iyi muhafaza edilmeyen gıdalara karşı dikkatli olunması gerektiğini vurguluyor.

Uzmanların ortak mesajı

“Mucize aramayın.
Bilimsel önlemlerle ve sağlıklı yaşamla riskleri azaltın.”

Kanser riskini tamamen sıfırlamak mümkün olmasa da, bu 12 başlıkla risk belirgin biçimde azaltılabiliyor.

Uzmanlara göre kanserden korunma bir günde değil, bir yaşam tarzıyla mümkün. İşte bilimsel kanıtlarla desteklenen 12 altın kural: