BİLİM

Araştırma: Günde Bir Kadeh Alkol Bile Beyni Küçültüyor

Uzun yıllardır “ılımlı alkol tüketimi zararsızdır” hatta bazı durumlarda faydalı olabilir görüşü yaygın şekilde dile getiriliyordu. Ancak son yıllarda yayımlanan geniş ölçekli bilimsel çalışmalar bu inancı ciddi biçimde sorgulatmaya başladı.

36 binden fazla yetişkinin verilerini inceleyen büyük bir analiz, günde yalnızca bir kadeh alkol tüketiminin bile beyin yapısında ölçülebilir değişikliklere yol açabileceğini ortaya koydu. Araştırma sonuçları bilim dünyasının saygın dergilerinden Nature Communications’da yayımlandı.

Beyin hacminde küçülme tespit edildi

Araştırmada katılımcıların beyin görüntüleme verileri incelendi ve alkol tüketimi ile beyin hacmi arasındaki ilişki analiz edildi.

Sonuçlar çarpıcıydı:
• Hafif düzeyde alkol tüketimi bile beyin hacminde küçülme ile ilişkili bulundu.
• Hem gri madde hem de beyaz madde hacminde azalma gözlendi.
• Özellikle hafıza ve öğrenmede kritik rol oynayan hipokampus bölgesi daha hassas görünüyor.

Bilim insanları, günde bir içkiden iki içkiye çıkmanın beyni yaklaşık iki yıl yaşlandırmaya eşdeğer yapısal değişikliklere yol açabileceğini hesapladı.

Alkol beyin hücrelerini nasıl etkiliyor?

Uzmanlara göre alkol sadece davranışları değil, sinir hücrelerinin fiziksel yapısını da etkileyen güçlü bir nörotoksin.

Araştırmacılar şu mekanizmalara dikkat çekiyor:
• Alkol, nöronların uç kısmındaki dendritlere zarar verebiliyor
• Bu durum beyin hücreleri arasındaki iletişimi zayıflatıyor
• Alkolün idrar söktürücü etkisi nöronlarda geçici dehidrasyona yol açabiliyor
• Sonuç olarak odaklanma sorunları, zihinsel bulanıklık ve bilişsel gerileme ortaya çıkabiliyor

İyi haber: Beyin kendini onarabiliyor

Araştırmanın dikkat çekici bir diğer sonucu ise beynin iyileşme kapasitesine sahip olması.

Bilim insanları şu noktaya vurgu yapıyor:
• Alkol tüketiminin azaltılması veya bırakılması
• Beynin bazı bölgelerinde hacim kaybının kısmen toparlanmasına yardımcı olabiliyor
• Sinir bağlantıları yeniden güçlenebiliyor

Bu nedenle uzmanlar, özellikle düzenli alkol tüketen kişiler için tüketimi azaltmanın bile önemli bir koruyucu adım olabileceğini belirtiyor.

Bilim dünyasında yeni tartışma

Araştırmanın başyazarları Remi Daviet, Himanshu Aradhye, Gideon Nave ve ekip arkadaşları, sonuçların toplumda yerleşmiş bazı kabullerin yeniden değerlendirilmesi gerektiğini gösterdiğini ifade ediyor.

Uzmanlara göre bu bulgular, “güvenli alkol miktarı var mı?” sorusunun önümüzdeki yıllarda sağlık politikalarında daha fazla tartışılacağını gösteriyor.